نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

اصلاح الادویة المسهلة

iṣlāḥ-ul-adwīyyat-il-mushila
5 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 11 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/6200
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #6200
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 4، ص 84
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: طب

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله‌ای است درباره تعلیم بهترین و مؤثرین ترکیب برای ساختن داروهای مسهل. مؤلف پس از دیباچه خواص مسهل‌ها را آورده آنگاه از ماهیت و خاصیت و اندازه خوراک این داروها گفتگو نموده است: سقمونیا، صبر، شحم حنظل، تربد، شیرم، مازریون، دند، قثاء الحمار، لبن یتوع، هلیلج، غاریقون، جنطیانا، بسفایج (بس پایگ)، سورنجان، بوزیدان، افتیمون، افسنتین، حب النیل، شحم الرمان، سناء، لبلاب، شاهترج، عاقلی، عنب الثعلب، کرفس، بقلة الحمقاء کربزه، حرف، سلق، حند قوقا، نانخواه.
آغاز اثر
« بسمله و به نستعین. هذا کتاب حبیش بن الحسن فی اصلاح الادویة المسهلة و نفی مضارها و ضروب استعمالها. اما المنفعة التی ینالها ابدان الناس و نفوسهم من شرب الادویة المسهلة ... فقد شرحتها القدماء من المتطبیبین. »
انجام اثر
« و اما ذکر سائر الادویة فانت تعرف قوامها و منافعها من کتب القدماء ان احببت ان شاءالله وحده. و صلى الله علی محمد و آله اجمعین الطیبین الطاهرین. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
سزگین 3: 265

متن فنخا

● اصلاح الادویة المسهلة / طب / عربی iṣlāḥ-ul-adwīyyat-il-mushila اعسم دمشقی، حبیش بن حسن، ق3 قمری aʻsam-e damešqī, hobayš ebn-e ḥasan (- 9c) رساله‌ای است درباره تعلیم بهترین و مؤثرین ترکیب برای ساختن داروهای مسهل. مؤلف پس از دیباچه خواص مسهل‌ها را آورده آنگاه از ماهیت و خاصیت و اندازه خوراک این داروها گفتگو نموده است: سقمونیا، صبر، شحم حنظل، تربد، شیرم، مازریون، دند، قثاء الحمار، لبن یتوع، هلیلج، غاریقون، جنطیانا، بسفایج (بس پایگ)، سورنجان، بوزیدان، افتیمون، افسنتین، حب النیل، شحم الرمان، سناء، لبلاب، شاهترج، عاقلی، عنب الثعلب، کرفس، بقلة الحمقاء کربزه، حرف، سلق، حند قوقا، نانخواه. آغاز: بسمله و به نستعین. هذا کتاب حبیش بن الحسن فی اصلاح الادویة المسهلة و نفی مضارها و ضروب استعمالها. اما المنفعة التی ینالها ابدان الناس و نفوسهم من شرب الادویة المسهلة ... فقد شرحتها القدماء من المتطبیبین. انجام: و اما ذکر سائر الادویة فانت تعرف قوامها و منافعها من کتب القدماء ان احببت ان شاءالله وحده. و صلى الله علی محمد و آله اجمعین الطیبین الطاهرین. [سزگین 3: 265]

نسخه‌های خطی این اثر

5 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملک
تهران
4230/2 بی‌کاتب 18رمضان 984ق نستعلیق - شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
460/3 بی‌کاتب 989ق نسخ 17 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
360/51 طبیب حموی شنبه 11 صفر 1007ق نستعلیق - شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
1538 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
5
سعید نفیسی
تهران
22/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←