معما

● معما = دستور معما = معمیات = معما نامه = کتاب المعما / معما / فارسی mo‘ammā = dastūr-e mo‘ammā = mo‘ammayāt = mo‘ammā-nāme = k.-ol mo‘ammā حسینی نیشابوری، حسین بن محمد، - 904 قمری hoseynī neyšābūrī, hoseyn ebn-e mohammad (- 1499) اهدا به: امیر علیشیر نوایی تاریخ تألیف: 904ق این دستورنامه معما به نظم و نثر آمیخته و دارای چهار «بخش» است: اعمال تسهیلی، تحصیلی، تکمیلی و تذیلی است و در آخر تعمیه نام‌های سلطان بایسنقر، نوایی، جامی را برای محمد مؤمن میرزا مثال می‌آورد و آنانرا مدح می‌کند. آغاز: بنام آنکه از تألیف و ترکیب ×× معمای جهان را داد ترتیب ... معروض آنکه فقیر حقیر ... را چند معمائی بود که ذره بی مثال از پرتو آفتاب سپهر مکرمت و کمال نیر اوج عظمت و جلال. انجام: ز بهر رسیدن بعز و شرف ×× چو این نامه را خامه خوش خرام / بیاراست اول از آن نام به ×× که باشد بر او نیز ختم کلام [نسخه‌های منزوی 2186/3: نشانی 30 نسخه، 3786/5: نشانی 3 اثر دیگر او در همین زمینه؛ الذریعة 168/8 و 253/9 و 254 و 533؛ کشف الظنون، حاجی خلیفه 1742/2؛ معمیات؛ مکتبه امیرالمؤمنین 667/2 و 356/1؛ دنا 916/9-918] شرح و حواشی: 1- شرح دستور معمای نیشابوری = شرح رکنی؛ رکنای نیشابوری، صادق (-10) 2- شرح دستور معمای نیشابوری؛ رومی، حسن بن عبد الشکور (-10) 3- شرح معمیات = شرح دستور معمای نیشابوری = شرح معمیات میر حسین؛ نونداکی، محمد بن علی (-10) 4- شرح دستور معمای نیشابوری؛ فکری (-10) 5- شرح دستور معمای نیشابوری؛ نامی، خواجگی بلخی(-10) 6- معما = شرح دستور معمای نیشابوری = شرح رکنی؛ عاشق نیشابوری، صادق (-10) 7- حاشیه شرح دستور معمای نیشابوری؛ نظام بن ملک الاسلام (-11) 8- شرح دستور معمای نیشابوری؛ نعیمی (-11) 9- حاشیه دستور معما 10- شرح دستور معما 11- شرح دستور معمای نیشابوری(3عنوان) 12- شرح معمای نیشابوری(3عنوان)