مطلع مقاصد اللغه

● مطلع مقاصد اللغه / لغت / عربی، فارسی matla‘-o maqāsed-el loqa در مقدمه نسخه این کتاب بدین نام نامیده شده، چون نخستین برگ آن افتاده به نام مؤلف آن پی نبردیم. در کشف الظنون کتابی بدین نام ثبت نشده، آنچه از نسخه به دست می‌آید: مؤلف این کتاب را دو بخش نموده، نخست در اسماء دویم در افعالی که در اخبار قرآن کریم استعمال گردیده و دیباجه آن به عربی است.مؤلف اسماء موجوده در هر یک از حروف تهجی را در زیر عنوان کتاب الف و باء و تاء و غیره ذکر و هر یک را به سه باب (مفتوح و مضموم و مکسور) تقسیم و به نقل آنها با ترجمه فارسی هر یک پرداخته و پس از اتمام کتاب یاء افعال صحیحه و پس از آن افعال معتله را با ترجمه آورده و گذشته از ترجمه فارسی آنها امثله عربی و پارسی برای پاره‌ای از اسماء و افعال ذکر نموده و از طرز انشاء تصور می‌کنم در قرن هفتم تألیف شده و مؤلف آن مسلماً ایرانی نیست و شاید ترک‌نژاد باشد چرا که می‌گوید: «کسد پادشاه عجم. النجار فارسیة تیشه بزرگ. العجم جز تازیان يقال رجل عجم نه تازی هر چند فصیح بود».