نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

مشکلات القرآن

muškilāt-ul qur'ān
2 نسخه ثبت‌شده قرن 10 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/59951
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #59951
پدیدآور / مؤلف: نحوی، علی بن حسین
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 29، ص 603
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: علوم قرآن

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

تفسیر مختصر و کوتاهی است که در آن اعراب الفاظ قرآنی و همچنین قراءات هفت‌گانه معروف و نیز معنای لغات به طور خیلی مختصر بیان شده است. نویسنده که از عالمان دستور زبان عرب است، در این کتاب نکت معانی و اعراب قرآن و علل قراآت مرویه از کلام قراء سبعه را فراهم آورده و به‌قول خود پس از تهذیب آن‌را برای انتفاع مسلمانان عرضه کرده است. او در پایان کتاب خود نامی از «جواهر» و «مجمل» و «شامل» و «استدراک» و «البیان فی شواهد القرآن» می‌برد یعنی کتبی که به سابق، او درباره قرآن فراهم کرده است و بدین ترتیب می‌رساند که صاحبنظر در علم قرآن و تفسیر قرآن می‌باشد. کار او در این کتاب آن است که در ابتداء آیاتی ذکر می‌کند و سپس به بحث فنی درباره آن آیات می‌پردازد. مطالعه کار او می‌رساند که او را چیره‌دستی بسیار در زبان و قواعد زبان عرب بوده و در این علم ید طولایی داشته است.در آخر کتاب او نوید نگاشتن تفسیری را می‌دهد که در آن معانی آیات را خواهد آورد و به عقیده خود کاری درباره قرآن خواهد کرد غیر آنچه که تا کنون درباره قرآن کرده، یعنی بحث تفسیری کند نه دستوری و اعرابی. توضیح: در کشف الظنون نویسنده «البیان فی شواهد القرآن» ابوالحسن علی بن الحسن الباقولی متوفی در بعد از سال 535ق ذکر شده است. با اختلاف نام پدر آیا این دو کتاب یکی می‌باشند یا نه خود مطلبی است قابل بحث.
آغاز اثر
« الحمدلله حق حمده و الصلوة علی محمد و آله اجمعین قال الشيخ الامام السعيد ... على بن حسين نحوى اصفهانی رحمه الله اما بعد فان ... كتاب مؤلف في نكت المعانی و علل الاعراب و علم علة القراآت المروية الائمة السبعة الذين يقتدى بهم في درس القرآن و الاخذ ... الفته و هذبته و حبرته لينتفع به المسلمون ... و اول ذلک القول ... لفظة الله عزوجل و ترقيقه في قوله تعالى بسم الله الرحمن الرحيم ... »
انجام اثر
« هذا آخر ما خرج من كشف المشكلات و حسبنا الله و نعم الوكيل و نعم المولى و نعم النصير و صلى الله على خير خلقه و نور عرشه محمد و آله و اصحابه». »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
کشف الظنون 1495/2

متن فنخا

● مشکلات القرآن / علوم قرآن / عربی muškilāt-ul qur'ān نحوی، علی بن حسین nahvī, ‘alī ebn-e hoseyn تفسیر مختصر و کوتاهی است که در آن اعراب الفاظ قرآنی و همچنین قراءات هفت‌گانه معروف و نیز معنای لغات به طور خیلی مختصر بیان شده است. نویسنده که از عالمان دستور زبان عرب است، در این کتاب نکت معانی و اعراب قرآن و علل قراآت مرویه از کلام قراء سبعه را فراهم آورده و به‌قول خود پس از تهذیب آن‌را برای انتفاع مسلمانان عرضه کرده است. او در پایان کتاب خود نامی از «جواهر» و «مجمل» و «شامل» و «استدراک» و «البیان فی شواهد القرآن» می‌برد یعنی کتبی که به سابق، او درباره قرآن فراهم کرده است و بدین ترتیب می‌رساند که صاحبنظر در علم قرآن و تفسیر قرآن می‌باشد. کار او در این کتاب آن است که در ابتداء آیاتی ذکر می‌کند و سپس به بحث فنی درباره آن آیات می‌پردازد. مطالعه کار او می‌رساند که او را چیره‌دستی بسیار در زبان و قواعد زبان عرب بوده و در این علم ید طولایی داشته است.در آخر کتاب او نوید نگاشتن تفسیری را می‌دهد که در آن معانی آیات را خواهد آورد و به عقیده خود کاری درباره قرآن خواهد کرد غیر آنچه که تا کنون درباره قرآن کرده، یعنی بحث تفسیری کند نه دستوری و اعرابی. توضیح: در کشف الظنون نویسنده «البیان فی شواهد القرآن» ابوالحسن علی بن الحسن الباقولی متوفی در بعد از سال 535ق ذکر شده است. با اختلاف نام پدر آیا این دو کتاب یکی می‌باشند یا نه خود مطلبی است قابل بحث. آغاز: الحمدلله حق حمده و الصلوة علی محمد و آله اجمعین قال الشيخ الامام السعيد ... على بن حسين نحوى اصفهانی رحمه الله اما بعد فان ... كتاب مؤلف في نكت المعانی و علل الاعراب و علم علة القراآت المروية الائمة السبعة الذين يقتدى بهم في درس القرآن و الاخذ ... الفته و هذبته و حبرته لينتفع به المسلمون ... و اول ذلک القول ... لفظة الله عزوجل و ترقيقه في قوله تعالى بسم الله الرحمن الرحيم ... انجام: هذا آخر ما خرج من كشف المشكلات و حسبنا الله و نعم الوكيل و نعم المولى و نعم النصير و صلى الله على خير خلقه و نور عرشه محمد و آله و اصحابه». [کشف الظنون 1495/2]

نسخه‌های خطی این اثر

2 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مجلس
تهران
12101 علی بن علیشاه معروف به حافظی واعظ اواخر ربیع الاول947ق نسخ 272 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
1242 بی‌کاتب محتملاً قرن 10 نستعلیق، نسخ 324 شناسنامه ←