شناسنامه کتابشناختی اثر
مسکن الفؤاد عند فقد الاحبة و الاولاد
musakkin-ul fu’ād ‘ind-a faqd-il aḥibba wa-l awlād
پیوند کوتاه:
/w/59615
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #59615
پدیدآور / مؤلف:
شهید ثانی، زین الدین بن علی
تاریخ و سده تألیف:
954 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 29، ص 454
تا 458
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
اخلاق
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
دستورات اخلاقی آمیخته به آیات قرآنی و احادیث و روایات است که هنگام مصیبت و درگذشت فرزند یا خویش یا دوستی، باید بکار بسته شود و مؤمن در این حالات باید صبر را پیشه کند و از جزع و فزع بیجا اجتناب نماید و کارهای خلاف انجام ندهد آنچنانکه پیشه انبیا و ائمه هدی و اولیا میباشد، مشتمل بر یک «مقدمه» و چهار «باب» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی امور عامة للموضوع؛ باب 1. الاعراض الحاصلة عن موت الاولاد؛ 2. الصبر و مایلحق به؛ 3. الرضا؛ 4. البکاء؛ الخاتمة: فی کتاب الصادق علیه السلام الی بنی اعمامه.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله الذی قضی بالفناء و الزوال علی عباده و انفذ امره فیهم علی وفق حکمته و مراد ... هو بعد فلما کان الموت هو الحادث العظیم و الامر الذی هو علی تفریق الاحبه سقیم و کان ... »
انجام اثر
« افرغ الله علینا و علیکم الصبر وختم لنا و لکم بالسعادة و انقذنا و ایاکم من کل هلكة بحوله و قوته انه سمیع قریب و صلی الله علی صفوته من خلیفه محمد النبی و اهل بیته ... وعلی آله اهل العصمة و العدالة »
سوابق و چاپهای اثر
ایران، تهران، 1310ق، با تصحیح و مقابله حبیب الله رشتی اشکوری رودبارکی و شیخ محمدکاظم رشتی ذاکر راثی واعظ، سنگی، جیبی، 129ص (صص1-129)؛ میرزا اسماعیل خان مجدالادباء خراسانی آنرا به فارسی کرد که در طوس به سال 1321 به چاپ سنگی رسید
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تسلیة العباد فی ترجمة مسکنة الفؤاد مجد الادباء؛ خراسانی، اسماعیل بن محمد باقر (-1321)
ذخیرة المعاد = ترجمه مسکن الفؤاد؛ شریف قزوینی، محمد یوسف بن حسینخان (-11)
مسکن الفؤاد فی فقد الاجلة و الاولاد؛ سبزواری، محمد مقیم بن یحیی (-11)
مسکن الفؤاد (ترجمه)؛ میرزا اسماعیل
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 20/21
ریحانة الأدب 283/3
کشف الحجب و الاستار 521
ذخائر التراث العربی الاسلامی 624/1
مکتبة امیرالمؤمنین 296/4
دنا 9: 551-553 (57 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● مسکن الفؤاد عند فقد الاحبة و الاولاد / اخلاق / عربی
musakkin-ul fu’ād ‘ind-a faqd-il aḥibba wa-l awlād
شهید ثانی، زین الدین بن علی، 911 - 965 قمری
šahīd-e sānī, zayn-od-dīn ebn-e ‘alī(1506 - 1558)
تاریخ تألیف: جمعه غره رجب 954ق؛
دستورات اخلاقی آمیخته به آیات قرآنی و احادیث و روایات است که هنگام مصیبت و درگذشت فرزند یا خویش یا دوستی، باید بکار بسته شود و مؤمن در این حالات باید صبر را پیشه کند و از جزع و فزع بیجا اجتناب نماید و کارهای خلاف انجام ندهد آنچنانکه پیشه انبیا و ائمه هدی و اولیا میباشد، مشتمل بر یک «مقدمه» و چهار «باب» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی امور عامة للموضوع؛ باب 1. الاعراض الحاصلة عن موت الاولاد؛ 2. الصبر و مایلحق به؛ 3. الرضا؛ 4. البکاء؛ الخاتمة: فی کتاب الصادق علیه السلام الی بنی اعمامه.
آغاز: بسمله الحمدلله الذی قضی بالفناء و الزوال علی عباده و انفذ امره فیهم علی وفق حکمته و مراد ... هو بعد فلما کان الموت هو الحادث العظیم و الامر الذی هو علی تفریق الاحبه سقیم و کان ...
انجام: افرغ الله علینا و علیکم الصبر وختم لنا و لکم بالسعادة و انقذنا و ایاکم من کل هلكة بحوله و قوته انه سمیع قریب و صلی الله علی صفوته من خلیفه محمد النبی و اهل بیته ... وعلی آله اهل العصمة و العدالة
چاپ: ایران، تهران، 1310ق، با تصحیح و مقابله حبیب الله رشتی اشکوری رودبارکی و شیخ محمدکاظم رشتی ذاکر راثی واعظ، سنگی، جیبی، 129ص (صص1-129)؛ میرزا اسماعیل خان مجدالادباء خراسانی آنرا به فارسی کرد که در طوس به سال 1321 به چاپ سنگی رسید
[الذریعة 20/21؛ ریحانة الأدب 283/3؛ کشف الحجب و الاستار 521؛ ذخائر التراث العربی الاسلامی 624/1؛ مکتبة امیرالمؤمنین 296/4؛ دنا 9: 551-553 (57 نسخه)]
شروح و حواشی:
1- تسلیة العباد فی ترجمة مسکنة الفؤاد مجد الادباء؛ خراسانی، اسماعیل بن محمد باقر (-1321)
2- ذخیرة المعاد = ترجمه مسکن الفؤاد؛ شریف قزوینی، محمد یوسف بن حسینخان (-11)
3- مسکن الفؤاد فی فقد الاجلة و الاولاد؛ سبزواری، محمد مقیم بن یحیی (-11)
4- مسکن الفؤاد (ترجمه)؛ میرزا اسماعیل
نسخههای خطی این اثر
62 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
مسجد اعظم
قم
|
2969 | بیکاتب | 1237ق | نسخ | 75 | شناسنامه ← |
| 32 |
رضوی
مشهد
|
33233 | محمد بن حسن خراسانی | 21 صفر 1237ق | نسخ | 65 | شناسنامه ← |
| 33 |
رضوی
مشهد
|
ض 12900 | محمد علی حسینی | 1238ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 34 |
مرعشی
قم
|
14972/1 | ابوالقاسم بن کاظم موسوی زنجانی | دوشنبه 12 جمادی الثانی 1246ق | نسخ | 49 | شناسنامه ← |
| 35 |
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
|
127/17 | زین العابدین گلپایگانی | 1249ق | - | 12 | شناسنامه ← |
| 36 |
مسجد اعظم
قم
|
482/3 | ابوالقاسم بن جعفر بن علاء الدین حسینی واعظ یزدی | پنجشنبه 15 ربیع الثانی1255ق | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 37 |
ادبیات
تهران
|
106 - ج | بیکاتب | 3ربیع الثانی1261ق | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 38 |
امام صادق
چالوس
|
479/1 | محمد نبی بن عبدالعلی دینائی نوری | 1263ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 39 |
مجلس
تهران
|
10246/1 | محمد صادق واعظ بن محمد علی کردی اصفهانی | 6 محرم 1277ق | نسخ | 40 | شناسنامه ← |
| 40 |
دانشگاه
تهران
|
2026/8 | جرفادقانی، هدایت الله بن محمد رضا | 14 رمضان 1277ق | نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 41 |
ملی
تهران
|
1503 | محمد تقی اصفهانی، عباسقلی خان نوری | 1278ق | نسخ | 52 | شناسنامه ← |
| 42 |
مجلس
تهران
|
573/1-طباطبائی | محمد علی بن محمد باقر اسفرنجانی | 1286ق | نسخ | 40 | شناسنامه ← |
| 43 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
147 | سید حسین بن آقا سید محمد محسن حسینی | شنبه 19 شوال1289ق | نسخ | 36 | شناسنامه ← |
| 44 |
گلپایگانی
قم
|
1650-9/200 | محمدباقر بن سید حسن | غره جمادی الثانی1293ق، برای فرزندش سید محمد حسن | نسخ | 73 | شناسنامه ← |
| 45 |
طبسی
قم
|
423 | محمود بن احمد کاشانی حایری | 6 جمادی الثانی 1294ق | نسخ | 119 | شناسنامه ← |
| 46 |
مدرسه آیة الله بروجردی
کرمانشاه
|
119/10 | محمد باقر بن محمد حسن بروجنی | جمعه 2 ربیع الاول 1297ق | نسخ | 36 | شناسنامه ← |
| 47 |
مرکز احیاء
قم
|
1780/13 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 48 |
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
|
79/1م | بیکاتب | ربیع الاول 1300ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 49 |
سپهسالار
تهران
|
5847/1 | محمد علی کرمانشاهی | قرن 14 | نسخ | 54 | شناسنامه ← |
| 50 |
رضوی
مشهد
|
ض 14478 | شیخ حسن | 1312ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 51 |
وزیری
یزد
|
110/6 | محمد حسین بن علی اکبر کرمانی | 1348ق | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 52 |
مرعشی
قم
|
1445/3 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 49 | شناسنامه ← |
| 53 |
رضوی
مشهد
|
6728 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 53 | شناسنامه ← |
| 54 |
فیضیه
قم
|
1980/1 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 55 | شناسنامه ← |
| 55 |
سپهسالار
تهران
|
7461/6 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 36 | شناسنامه ← |
| 56 |
وزیری
یزد
|
3138/4 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 30 | شناسنامه ← |
| 57 |
دانشگاه
تهران
|
1301/2 | عاملی، صالح بن سلیمان | بیتاریخ | - | 32 | شناسنامه ← |
| 58 |
دانشگاه
تهران
|
7019/1 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 59 |
رضوی
مشهد
|
3572 | بدیعاء | بیتاریخ | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 60 |
گلپایگانی
قم
|
1218/7-7/118 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 37 | شناسنامه ← |