مخزن المحمود

● مخزن المحمود / عرفان و تصوف / فارسی maxzan-ol mahmūd محمود میرزا قاجار، 1214 - 1271 ؟ قمری mahmūd mīrzā qājār (1800 - 1855) تاریخ تألیف: 1236ق مؤلف خود در سطور آغازین مقدمه چنین آورده است که به امر فتحعلی شاه قاجار در سال 1236 هجری قمری جزو ملتزمین رکاب در سفر هرات و اورگنج و باج ستانی از بخارا وخيوه و گوشمالی متمردین طوس بوده و مطالبی در خصوص وقایع و اتفاقات بین راه را با نثری مفید و مصنوع و قصایدی مطول سروده است. در منزل بین راه موسوم به چمن نمکه چند نسخه قرآن به خط احمد تبریزی و نفحات الانس مولانا جامی به خط میر عماد را یکی از نواده‌های میرزا مهدی خان استرآبادی (وزیر نادرشاه افشار)به رسم پیشکش به حضور فتحعلی شاه تقدیم می‌کند که در همان مجلس یکی از اولیای دولت در قبال سه هزار تومان حاضر به خریداری آن می‌شود که البته مورد خشم شاه واقع شده و امر به نگهداری نسخه‌ها می‌گردد. کتاب «مخزن المحمود» شامل حکایات و روایاتی مختصر و افسانه‌مانند درباره هفتاد عارف و شاعر فارسی زبان و عرب و دوازده عارفه و شاعره به نظم و نثر است. از جمله ذوالنون مصری، ابوالاسود مکی، ابویزید بسطامی، ابوعبدالله جلا، ابوبکر کسانی، شیخ ابوالغیث جمیل ... و غیره و از طبقه نسوان رابعه العدویه، مریم البصری، فاطمه بنت ابی بکر الکسانی، فضه، ام محمد ... و غیره. آغاز: بسمله: هر که در این حلقه نیست ×× فارع ازین ماجر است. حمد بیرون از حد بر ذات یکتائی لازم است که جمیع ابدان از برکت ذات شریفش در جهان خرم و کامرانند ... انجام: محمود محزون گوید که این حکایات که از عرفا درین سفینه ثبت افتاد تمام کرامت و خوارق عادت ایشان بود اگر چه بنظر برخی از مناظرین اکثر بل تمام آنها بعید می‌آید ... بهمین قدر اکتفا رفت ایمد چنان است که هر کس باین سفینه نظری اندازد این مسکین غمگین را یاد نماید ... [نسخه‌های منزوی 2517]