شناسنامه کتابشناختی اثر
مختصر مصباح المتهجد
muxtaṣar-u miṣbāḥ-il mutahajjid
74
نسخه ثبتشده
از قرن 6 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/58026
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #58026
پدیدآور / مؤلف:
شیخ طوسی، محمد بن حسن
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 28، ص 618
تا 624
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
دعا
عناوین دیگر و همتراز:
مصباح المتهجد الصغير
(miṣbāḥ-ul mutahajjid-iṣṣaġīr)
عمل السنة
(‘amal-us sunna)
مصباح صغير
(miṣbāḥ-i ṣaġīr)
اثر مرتبط / وابسته به:
مصباح المتهجد و سلاح المتعبد = مصباح کبیر؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کتابی است مشتمل بر ادعیه و اعمال روز و ماه و سال و اعمال مکه و مدینه و زیارتهای ائمه (ع). شیخ طوسی به درخواست برخی از بزرگان دیندار از مصباح المتهجد خود گزین نموده دعاها و اعمالیکه به کار بستن آنها آسان باشد یکجا گرد آورده و این همان است که «مصباح المتهجد صغیر» نامیده میشود. حاجی خلیفه، اصل کتاب «مصباح المتهجد» و مختصر آنرا به علامه حلی نسبت داده است در حالی که علامه همانطور که گذشت «مصباح» شیخ طوسی را اختصار نموده و آنرا «منهاج الاصلاح فی اختصار المصباح» نامیده است.
آغاز اثر
« الحمد لله رب العالمين والصلوة والسلام على ... اعلموا انى لما علمت عبادات السنة في الكتاب الذى و سميته بمصباح المتهجد وجمعت فيه من العبادات ومختارالادعيه ما لا يكاد يوجد في كتاب ... »
انجام اثر
« اللهم بارك لى فيما انعمت به على حتى لا اشكر احدا غيرك ووسع على فى رزقى يا ذاالجلال والاكرام واكثر من يا ذاالجلال والاكرام وصلى الله على محمد وآله الطاهرين والحمدلله رب العالمين. »
سوابق و چاپهای اثر
مشهد، مطبعة علمی، 1338ق.
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
ایضاح المصباح لاهل الصلاح؛ نسابه، علی بن عبدالکریم (-800)
عمل السنة = ترجمه مختصر المصباح
مختصر مصباح المتهجد (ترجمه)(7عنوان)
مصباح الصغير (مختصر)
مصباح صغير (ترجمه)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 209/20و328/3 و 118/21 و 14: 68
کشف الحجب ص497و 528
ريحانة الأدب 327/3و328
مكتبة اميرالمؤمنين 317/4 و 316/4
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● مختصر مصباح المتهجد = مصباح المتهجد الصغير = عمل السنة = مصباح صغير / دعا / عربی
muxtaṣar-u miṣbāḥ-il mutahajjid = miṣbāḥ-ul mutahajjid-iṣṣaġīr = ‘amal-us sunna = miṣbāḥ-i ṣaġīr
شیخ طوسی، محمد بن حسن، 385 - 460 قمری
šayx-e tūsī, mohammad ebn-e ḥasan (996 - 1069)
وابسته به: مصباح المتهجد و سلاح المتعبد = مصباح کبیر؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460)
کتابی است مشتمل بر ادعیه و اعمال روز و ماه و سال و اعمال مکه و مدینه و زیارتهای ائمه (ع). شیخ طوسی به درخواست برخی از بزرگان دیندار از مصباح المتهجد خود گزین نموده دعاها و اعمالیکه به کار بستن آنها آسان باشد یکجا گرد آورده و این همان است که «مصباح المتهجد صغیر» نامیده میشود. حاجی خلیفه، اصل کتاب «مصباح المتهجد» و مختصر آنرا به علامه حلی نسبت داده است در حالی که علامه همانطور که گذشت «مصباح» شیخ طوسی را اختصار نموده و آنرا «منهاج الاصلاح فی اختصار المصباح» نامیده است.
آغاز: الحمد لله رب العالمين والصلوة والسلام على ... اعلموا انى لما علمت عبادات السنة في الكتاب الذى و سميته بمصباح المتهجد وجمعت فيه من العبادات ومختارالادعيه ما لا يكاد يوجد في كتاب ...
انجام: اللهم بارك لى فيما انعمت به على حتى لا اشكر احدا غيرك ووسع على فى رزقى يا ذاالجلال والاكرام واكثر من يا ذاالجلال والاكرام وصلى الله على محمد وآله الطاهرين والحمدلله رب العالمين.
چاپ: مشهد، مطبعة علمی، 1338ق.
[الذریعة 209/20و328/3 و 118/21 و 14: 68؛ کشف الحجب ص497و 528؛ ريحانة الأدب 327/3و328؛ مكتبة اميرالمؤمنين 317/4 و 316/4]
شرح و حواشی:
1- ایضاح المصباح لاهل الصلاح؛ نسابه، علی بن عبدالکریم (-800)
2- عمل السنة = ترجمه مختصر المصباح
3- مختصر مصباح المتهجد (ترجمه)(7عنوان)
4- مصباح الصغير (مختصر)
5- مصباح صغير (ترجمه)
نسخههای خطی این اثر
74 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
مسجد اعظم
قم
|
3181 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 148 | شناسنامه ← |
| 32 |
سپهسالار
تهران
|
5709 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 143 | شناسنامه ← |
| 33 |
فیضیه
قم
|
1159 | بیکاتب | قرن 10و 11 | نستعلیق | 95 | شناسنامه ← |
| 34 |
دانشگاه بوعلی
همدان
|
29 | بیکاتب | اوایلقرن11 | نسخ | 312 | شناسنامه ← |
| 35 |
رضوی
مشهد
|
6106 | بیکاتب | حدودقرن11 | نسخ | 177 | شناسنامه ← |
| 36 |
گوهرشاد
مشهد
|
383 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 238 | شناسنامه ← |
| 37 |
رضوی
مشهد
|
13132 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 129 | شناسنامه ← |
| 38 |
رضوی
مشهد
|
16116 | بیکاتب | اواخر قرن 11 | نسخ | 207 | شناسنامه ← |
| 39 |
دائرة المعارف
تهران
|
1483 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 318 | شناسنامه ← |
| 40 |
دانشگاه
تهران
|
7118 | جرجانی، جمال الدین محمد بن حافظ علی | ذیحجه1004ق | نستعلیق، نسخ | 206 | شناسنامه ← |
| 41 |
مرعشی
قم
|
12418/1 | نظام الدین محمد بن حسین قرشی ساوجی | 1 جمادی الاول1023ق | شکسته نستعلیق | 212 | شناسنامه ← |
| 42 |
قمر بنی هاشم
دامغان
|
71 | احمدبن محمدزمان قمی | یکشنبه 4 جمادی الثانی 1025ق | نستعلیق، نسخ | 108 | شناسنامه ← |
| 43 |
مدرسه سلطانی
کاشان
|
79 | محمدطاهر ... (ناخوانا) | ربیع الثانی 1030ق | نسخ | 287 | شناسنامه ← |
| 44 |
مرعشی
قم
|
11763 | محمد تقی فرزند رفیع الدین فرزند علی، غفاری قاسانی (کاشانی) | 16 محرم 1032ق | نستعلیق، نسخ | 186 | شناسنامه ← |
| 45 |
مرعشی
قم
|
10663 | عرب حسین بن مولانا میران کوبنانی | 12 ذیقعده 1035ق | نسخ | 261 | شناسنامه ← |
| 46 |
استادی، رضا
قم
|
نامعلوم | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 47 |
فحول قزوینی
قزوین
|
بدون شماره | عنایت الله بن اشرف بن حبیب الله بن زین العابدین حسینی | پنجشنبه 18 جمادی الثانی 1039ق | - | - | شناسنامه ← |
| 48 |
دائرة المعارف
تهران
|
1899-عکسی | نوروز علی ترکمان | پنجشنبه 12 ذیحجه 1038ق | نسخ | 454 | شناسنامه ← |
| 49 |
سپهسالار
تهران
|
8434 | محمد تقی بن آقا میر عطار خماینی کمبرینی | 17 جمادی الثانی 1051ق | نسخ | 239 | شناسنامه ← |
| 50 |
مجلس
تهران
|
12325 | شمس الدین محمد نائینی بن اخضرشاه | 7 ربیع الاول 1058ق | نسخ | 178 | شناسنامه ← |
| 51 |
سپهسالار
تهران
|
8066 | بیکاتب | دوشنبه 19 ذیحجه 1082ق | نسخ | 154 | شناسنامه ← |
| 52 |
مجلس
تهران
|
203 خوئی | حسن بن محمود شیرازی | 1089ق | نسخ | 265 | شناسنامه ← |
| 53 |
مرعشی
قم
|
11515 | میران علی، قمی | رجب 1099ق | نستعلیق، نسخ | 208 | شناسنامه ← |
| 54 |
گلپایگانی
قم
|
6226-30/106 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 250 | شناسنامه ← |
| 55 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
700 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 56 |
مرکز احیاء
قم
|
2291 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 278 | شناسنامه ← |
| 57 |
مسجد اعظم
قم
|
2219 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 152 | شناسنامه ← |
| 58 |
رضوی
مشهد
|
21079 | بیکاتب | پنجشنبه 7رمضان 1110ق | نسخ | 352 | شناسنامه ← |
| 59 |
رضوی
مشهد
|
25492 | حسن بن عباس | 1124ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 60 |
رضوی
مشهد
|
9996 | محمد جعفر بن حقنظر کلوری شاهرودی از محال کاء خلخال | شنبه 6 ربیع الثانی 1126ق | نسخ | 7 | شناسنامه ← |