المباحث الثلاثة

● المباحث الثلاثة / فلسفه / عربی al-mabāḥiṯ-uttalāṯa شروانی، مسعود بن حسن، ق 10 قمری Šarvānī, mas‘ūd ebn-e ḥasan ( - 16c) این رساله به روش کلامی و منطقی و فلسفی و حکمی است. شامل سه «بحث» (در سه موضوع کلامی، منطقی و حکمی و فائده‌ای درباره کلام و حکمت): مبحث 1. سخن اشاعره که علت حقیقی برای ممکنات واجب تعالی است «البحث الاول المتعلق بعلم الکلام فهو ان ما حکم به الاشاعره من ان العلة الحقیقیه لقوابل الممكنات فی وجودها و عدمها هو الواجب تعالی»؛ مبحث 2. المتعلق بعلم المنطق ابطال انحصار تعریف امور اعتباری به حد و رسم اسمی «ابطال ما حکم به ارباب هذا الفن من انحصار المعرف ... فی الماهیات الاعتباریه فی الحد و الرسم الاسمیین و انقسامه فی الماهیات الحقیقیه الی الاقسام الاربعه الاسمیین و الحقیقیین»؛ مبحث 3. المتعلق بعلم الحکمه درباره تعریف معد «فهو ان تعریف ... المعد مطلقا لا یوجب الاستعداد مع عدهم الاستعداد معدا؛ اما الفائدة «صدور حادث زمانی ... غیر ممکن عن المبدء القدیم الا بعد لزوم التسلسل». (عبدالحسین حائری) آغاز: ان احری کلام ینطق به الانسان حمد واجب الوجود ... و بعد فهذه رساله مشتمله علی ثلاثة ابحاث و فائده جلیله مما سنح لافقر عباد الله الغنی مسعود بن حسن الشیروانی ... انجام: و جواز کون بعضها وجودیا و بعضها عدمیا هذا آخر ما اردنا ایراده فی هذه الرساله و الحمدلله علی التوفیق للاتمام