شناسنامه کتابشناختی اثر
لوایح
lavāyeh
232
نسخه ثبتشده
از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/56102
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #56102
پدیدآور / مؤلف:
جامی، عبدالرحمن بن احمد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 27، ص 582
تا 593
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
عرفان و تصوف
اهدا / به درخواست:
شاه همدان
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
رسالهای است در تصوف به نثر آمیخته به نظمی زیبا، مشتمل بر دیباچه و 35 (نسخهها کم و بیش دارد) «لایحه». در مقدمه چنین تعریف نموده است: «اما بعد این رسالهای است مسمی به لوایح در بیان معارف و معانی که بر الواح اسرار و ارواح ارباب عرفان و اصحاب ذوق و وجدان لایح گشته به عبارات لایقه و اشارات رایقه. متوقع که وجود متصدی این بیان را در میان نه بینند و بر بساط اغراض و سماط اعتراض ننشینند. چه او را در این گفتگو نصیبی جز منصب ترجمانی و بهره از شیوه سخنرانی نیست».
آغاز اثر
« بسم الله الرحمن الرحیم - لااحصی ثناء علیک کیف و کل ثناء یعود الیک جل عن ثنائی جناب قدسک انک کما اثنیت علی نفسک ... خداوندا سپاس تو بر زبان نمی آریم، و ستایش تو بر نمی شماریم ... »
انجام اثر
« ای کز غمش اوفتاده چاکت به کفن ×× آلوده مکن ضمیر پاکت به سخن / چون لال توان بود درو، گر پس از این ×× لب بگشایی به نطق، خاکت به دهن »
سوابق و چاپهای اثر
به طور گراور با مقدمه و ترجمه به فرانسه و ضمائم به سعی آقای وینفلید و به دستیاری مرحوم محمد قزوینی چاپ شده است؛ در سال 1906 میلادی نیز زیر نظر انجمن سلطنتی آسیایی لندن به طبع رسیده؛ به تصحیح یان ریشار (تهران، انتشارات اساطیر: 1373)؛ [تهران]، سنگی [1312]، جیبی، 47ص؛ ایران، سنگی، 1314، جیبی، 49+2ص؛ طهران، سنگی، 1325، جیبی، 50ص (105-160)
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
اشعة اللوایح؛ امان انصاری، عبدالملک بن عبدالغفور (-10)
شرح لوایح جامی؛ طوسی، فضل الله بن علاءالدین (-914)
فواتح شرح لوایح؛ شطار، عمادالدین محمد عارف (-11)
تعلیقه لوایح؛ نقشبندی، محمد فضل الله (-12)
شرح لوایح جامی کاسه کرانی
حاشیه لوایح جامی(2عنوان)
شرح لوایح جامی
لوایح (منتخب)(2عنوان)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
نسخههای منزوی 2/ 1350
الذریعة 18/ 371
ریحانة الأدب 18/ 387 و 1/ 387
کشف الظنون 2/ 1570
فهرستواره منزوی، ج7، ص812-815
دنا، ج8، ص1116-1122 (224 نسخه)
متن فنخا
● لوایح / عرفان و تصوف / فارسی
lavāyeh
جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817 - 898 قمری
jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad (1415 - 1493)
اهداء به: شاه همدان
رسالهای است در تصوف به نثر آمیخته به نظمی زیبا، مشتمل بر دیباچه و 35 (نسخهها کم و بیش دارد) «لایحه». در مقدمه چنین تعریف نموده است: «اما بعد این رسالهای است مسمی به لوایح در بیان معارف و معانی که بر الواح اسرار و ارواح ارباب عرفان و اصحاب ذوق و وجدان لایح گشته به عبارات لایقه و اشارات رایقه. متوقع که وجود متصدی این بیان را در میان نه بینند و بر بساط اغراض و سماط اعتراض ننشینند. چه او را در این گفتگو نصیبی جز منصب ترجمانی و بهره از شیوه سخنرانی نیست».
آغاز: بسم الله الرحمن الرحیم - لااحصی ثناء علیک کیف و کل ثناء یعود الیک جل عن ثنائی جناب قدسک انک کما اثنیت علی نفسک ... خداوندا سپاس تو بر زبان نمی آریم، و ستایش تو بر نمی شماریم ...
انجام: ای کز غمش اوفتاده چاکت به کفن ×× آلوده مکن ضمیر پاکت به سخن / چون لال توان بود درو، گر پس از این ×× لب بگشایی به نطق، خاکت به دهن
چاپ: به طور گراور با مقدمه و ترجمه به فرانسه و ضمائم به سعی آقای وینفلید و به دستیاری مرحوم محمد قزوینی چاپ شده است؛ در سال 1906 میلادی نیز زیر نظر انجمن سلطنتی آسیایی لندن به طبع رسیده؛ به تصحیح یان ریشار (تهران، انتشارات اساطیر: 1373)؛ [تهران]، سنگی [1312]، جیبی، 47ص؛ ایران، سنگی، 1314، جیبی، 49+2ص؛ طهران، سنگی، 1325، جیبی، 50ص (105-160)
[نسخههای منزوی 2/ 1350؛ الذریعة 18/ 371؛ ریحانة الأدب 18/ 387 و 1/ 387؛ کشف الظنون 2/ 1570؛ فهرستواره منزوی، ج7، ص812-815؛ دنا، ج8، ص1116-1122 (224 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- اشعة اللوایح؛ امان انصاری، عبدالملک بن عبدالغفور (-10)
2- شرح لوایح جامی؛ طوسی، فضل الله بن علاءالدین (-914)
3- فواتح شرح لوایح؛ شطار، عمادالدین محمد عارف (-11)
4- تعلیقه لوایح؛ نقشبندی، محمد فضل الله (-12)
5- شرح لوایح جامی کاسه کرانی
6- حاشیه لوایح جامی(2عنوان)
7- شرح لوایح جامی
8- لوایح (منتخب)(2عنوان)
نسخههای خطی این اثر
232 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
دانشگاه
تهران
|
6710/48 | نصیرالدین محمد رضوی شاگرد آقا حسین خوانساری | قرن 11 | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 32 |
مرکز احیاء
قم
|
1356/40 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 33 |
دانشگاه
تهران
|
7500/4 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 34 |
دانشگاه
تهران
|
8932/2 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 35 |
دانشگاه
تهران
|
4736/42 | بیکاتب | قرن 11 | - | 30 | شناسنامه ← |
| 36 |
دانشگاه
تهران
|
4233/1 | علی بن فتح الله | قرن 11 | نستعلیق | 17 | شناسنامه ← |
| 37 |
ملی
تهران
|
2403/3 | بیکاتب | محتملاً قرن11 | نستعلیق | 12 | شناسنامه ← |
| 38 |
مرعشی
قم
|
11545/3 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق، نسخ | 26 | شناسنامه ← |
| 39 |
گلپایگانی
قم
|
446/1-3/66 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 40 |
ملک
تهران
|
4405/6 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 41 |
مجلس
تهران
|
391/29 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 42 |
مجلس
تهران
|
10231/15 | بیکاتب | قرن 11 | - | - | شناسنامه ← |
| 43 |
ملک
تهران
|
928 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 40 | شناسنامه ← |
| 44 |
مجلس
تهران
|
511/30-طباطبائی | بیکاتب | قرن 11 | - | 14 | شناسنامه ← |
| 45 |
مجلس
تهران
|
13443/33 | بیکاتب | قرن 11 | - | 7 | شناسنامه ← |
| 46 |
ادبیات
تهران
|
155/1 - ج | روزبه محمدا | قرن 11 | نستعلیق | 84 | شناسنامه ← |
| 47 |
ادبیات
تهران
|
92/2 - د | بیکاتب | 1010ق | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 48 |
مجلس
تهران
|
9081/12 | دوست محمد بن علی دوست بدستانی/ بجستانی | 22ذیقعده 1013ق | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 49 |
ملک
تهران
|
4196/7 | بیکاتب | با تاریخ 1017ق | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 50 |
مرکز احیاء
قم
|
3926/2 | ابراهیم قلی بن احمد قلی سیوندی | 24 محرم 1024ق | نستعلیق | 20 | شناسنامه ← |
| 51 |
مجلس
تهران
|
446-طباطبائی | بیکاتب | 1026ق | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 52 |
مجلس
تهران
|
951 ط | بیکاتب | 1026ق | نستعلیق، شکسته | 74 | شناسنامه ← |
| 53 |
حقوق
تهران
|
42/1 - د | عبدالغفار بن محمد بن یحیی رشتی | 1030ق | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 54 |
ادبیات
تهران
|
287/4 | بیکاتب | 1037ق | - | - | شناسنامه ← |
| 55 |
مرعشی
قم
|
5776/2 | زین العابدین بن ابوعلی رشتی | 1046ق | نستعلیق | 27 | شناسنامه ← |
| 56 |
گوهرشاد
مشهد
|
1117 | بیکاتب | ذیحجه 1054ق | نستعلیق | 34 | شناسنامه ← |
| 57 |
رضوی
مشهد
|
4493/58 | محمد جعفر شیرازی | 1055ق | - | 21 | شناسنامه ← |
| 58 |
دائرة المعارف
تهران
|
430/7 | بیکاتب | 1057ق | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 59 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
55/3 | بیکاتب | 1058ق | نستعلیق، شکسته | - | شناسنامه ← |
| 60 |
مرعشی
قم
|
9730/4 | بیکاتب | 1058ق | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |