نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

لغات دساتیر

loqāt-e dasātīr
/w/55722
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #55722
پدیدآور / مؤلف: ناشناخته
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 27، ص 374
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: لغت

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

این کتاب مشتمل بر معانی لغاتی است که در دساتیر می‌باشد. مؤلف از خود درمقدمه وخاتمه نامی نبرده، از مطالعه کتاب هم مؤلف به دست نیامد، موجب آن هم آشکار است که چون درکشور مسلمانان با غلبه عوام بر خواص اظهار فضل واطلاع برکتب ادیان دیگر موجب نقص بوده، جامع خود را نشناسنده، ولی از مندرجات کتاب به دست می‌آید که صوفی مسلک بوده و به کتب و اصطلاحات عرفا و حکما آشنایی داشته و از مزایای این کتاب یکی ترجمه لغات و اصطلاحات حکمی می‌باشد، از لغت برهان قاطع که به سال 1062 تألیف شده بسیار نقل دارد. عبارات آن بسیار سلیس و متین است برای نمودار پاره‌ای از آن را در اینجا می‌آوریم: «مهین نامه یزدانی نزد عارفان و اصل و محققان کامل تمام عالم کتاب حضرت حق است چه پیوسته ایشان از اوراق ذرات موجودات احکام اسرار تجلیات الهی عز اسمه می‌خوانند و مجموع عالم از غیب و شهادت را کتاب حق تعالی می‌دانند که مشتمل بر تمامی اسما و صفات الهیت و مطابق این معنی یکی از عرفا منظوم فرموده، رباعی: از لوح جهان خط الهی خواندن ×× خوشتر بود ازحرف و سیاهی خواندن / بر صفحه کائنات خطیست کز آن ×× اسرار ازل توان کماهی خواندن.نشیبسار به فتح اول و کسر ثانی اسم مرتبه فرق است از مراتب ثلثه ایزد شناسی به اصطلاح هیربدان یعنی صوفیه صفیه که مشاهده کثرت باشد بدون وحدت و جدا دانستن وحدت از کثرت و ویژه درونان فارس این مرتبه فرق را فرجند شای نیز گویند چنان که در باب الفا گذشت». این لغت در حدود 1000 بیت کتابت دارد و شامل 793 لغت است.

متن فنخا

● لغات دساتیر / لغت / فارسی loqāt-e dasātīr این کتاب مشتمل بر معانی لغاتی است که در دساتیر می‌باشد. مؤلف از خود درمقدمه وخاتمه نامی نبرده، از مطالعه کتاب هم مؤلف به دست نیامد، موجب آن هم آشکار است که چون درکشور مسلمانان با غلبه عوام بر خواص اظهار فضل واطلاع برکتب ادیان دیگر موجب نقص بوده، جامع خود را نشناسنده، ولی از مندرجات کتاب به دست می‌آید که صوفی مسلک بوده و به کتب و اصطلاحات عرفا و حکما آشنایی داشته و از مزایای این کتاب یکی ترجمه لغات و اصطلاحات حکمی می‌باشد، از لغت برهان قاطع که به سال 1062 تألیف شده بسیار نقل دارد. عبارات آن بسیار سلیس و متین است برای نمودار پاره‌ای از آن را در اینجا می‌آوریم: «مهین نامه یزدانی نزد عارفان و اصل و محققان کامل تمام عالم کتاب حضرت حق است چه پیوسته ایشان از اوراق ذرات موجودات احکام اسرار تجلیات الهی عز اسمه می‌خوانند و مجموع عالم از غیب و شهادت را کتاب حق تعالی می‌دانند که مشتمل بر تمامی اسما و صفات الهیت و مطابق این معنی یکی از عرفا منظوم فرموده، رباعی: از لوح جهان خط الهی خواندن ×× خوشتر بود ازحرف و سیاهی خواندن / بر صفحه کائنات خطیست کز آن ×× اسرار ازل توان کماهی خواندن.نشیبسار به فتح اول و کسر ثانی اسم مرتبه فرق است از مراتب ثلثه ایزد شناسی به اصطلاح هیربدان یعنی صوفیه صفیه که مشاهده کثرت باشد بدون وحدت و جدا دانستن وحدت از کثرت و ویژه درونان فارس این مرتبه فرق را فرجند شای نیز گویند چنان که در باب الفا گذشت». این لغت در حدود 1000 بیت کتابت دارد و شامل 793 لغت است.

نسخه‌های خطی این اثر

1 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
سپهسالار
تهران
90 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 28 شناسنامه ←