کلام الملوک

● کلام الملوک = تاریخ کلام الملوک / تاریخ جهان / فارسی kalām-ol molūk = tārīx-e kalām-ol molūk لاهیجی، یوسف بن حسن، ق13 قمری lāhījī, yūsof ebn-e hasan (- 19c) اهدا به: فتحعلیشاه قاجار (1211-1250ق) تاریخ تألیف: 1256ق از خود به ضیاء الدین یوسف عزیز یاد کرده است. دایرةالمعارف گونه‌ای است با این مطالب: 1. یادداشت ها و ماده تاریخ‌ها، 2. ایران باستان و کیانیان، 3. ساسانیان، 4. امویان، 5. عباسیان، 6. صفاریان، 7. سامانیان، 8. غزنویان، 9. غوریان، 10. دیلمیان، 15. ملحدان الموت، 20. کرت و امیر وجیه الدین سربدار، 22. سرگذشت شیخ خضر موصلی، 23. چیره شده مسلمانان بر هند، 24. پادشاهان دهلی، 25. شاه عباس یکم، 26. پادشاهان عثمانی، 28. ناپلئون، 29. اسکندر مقدونی. «تذکرة الخطاطین» بخشی از این کتاب است که آن را از «گلستان هنر» قاضی احمد گرفته است. (احمد منزوی) نویسنده که از پروردگان خاندان قاجار و از ملازمان فتحعلی شاه است می‌گوید روزی شاه (فتحعلی شاه) به من گفت: «که در جمع امثال و حکم و بدایع محاورات ادبی عرب و عجم و جلایل خصایل ملوک و سلاطین و نوادر حکایات حکمای پیشین و بیان انواع مذاهب و عقاید و افکار و کرائم اخلاق ترتیب کتابی شود که از هر گونه علوم و رسوم افتتاح بابی باشد امتثال فرمان اعلی را سر طاعت نهاده به امکان و قدرت خویش تلفیق و ترتیب کتاب را آماده گشت». [هنر و مردم 7-42/86؛ تاریخ تذکره‌های فارسی 548/2 و 717؛ الذریعة 111/18؛ نسخه‌های منزوی 1907/3؛ فهرستواره منزوی 641/1]