نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

کدوی مطبخ قلندری

kadūye matbax-e qalandarī
7 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/53164
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #53164
پدیدآور / مؤلف: عزلتی خلخالی، ادهم
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 26، ص 146 تا 147
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: گوناگون

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

گفتاری است عرفانی اخلاقی با داستان‌های شیرین و نثری شیوا که در بسیاری از آنها از قول فقیهان گفته شده است با حکایات ادبی و نظم و نثر و شواهد شعری فارسی بعد از آوردن آیات یا احادیث عربی، از شعرایی چون مولوی، سعدی، عطار، سنجری، با موضوعات اخلاقی. همان‌گونه که مؤلف در مقدمه می‌گوید: «این مجموعه‌ای است مؤلف موافق ذوق سالکان طریق معنی و مناسب مشرب قاطعان بیابان دعوی، مسمی به «کدو مطبخ قلندری» که این خادم فقرا و محب علماء خاک بی مقدار ... جهت ترتیب دماغ رندان قلندر صفت و تزئین مجلس درویشان ابدال سیرت جمع گردد، در آن برخی از هر مقوله از نصایح طریقت و دقایق حقیقت و کلمات تحقیق‌آمیز شوق‌انگیز اکثر در لباس فراخ و ظرافت مطایبات و صورت قصص و حکایات مرقوم نمود و رعایت مناسب در ربط میان فقرات سخنان آن کما هو حقه ننمود تا اسم با مسمای مطابق و موافق آید.»(فریبا افکاری)
آغاز اثر
« بسمله. انواع حمدات نامحدود و اصناف تحیات نامعدود لایق و سزاوار معبود است که صحایف کاینات و مراتب موجودات تمامی و همگی مرات ذات و مطاهر صفات اویند.اما بعد این مجموعه ایست مؤلف موافق ذوق سالکان طریق معنی و مناسب مشرب قاطعات بیابان دعوی مسمی بکدو مطبخ قلندری که این خادم فقر او محب علما و خاکسار بیمقدار و نمود بی بود ادهم قریشی واعظ جهت ترتیب دماغ رندان قلندر صفت و تزیین مجلس درویشان ابدال سیرت جمع کرده و در آن برخی از هر مقوله از نصایح طریقت و دقائق حقیقت کلمات تحقیق آمیز شوق انگیز اکثر در لباس مزاح و ظرایف و صورت قصص و حکایات مرقوم ساخت و رعایت مناسبت و ربط میان سخنان کما هو حقه نمود تا اسم با مسمی باشد »
انجام اثر
« ... مقصد سیم حقیقت است مع ما یشاهد فیه پس هر کجا علمی بینی کمالی ثمره شجره علم و پرتو نور آفتاب کمال خداوند ذو الجلال و ایزد متعال لایزالست ... بباران ابر لطفت بر سر ما ×× مکن آیات رحمت از بر ما ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
تهران، 1370ش، انتشارات سروش
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرستواره منزوی 559/6 و 742/7

متن فنخا

● کدوی مطبخ قلندری / گوناگون / فارسی kadūye matbax-e qalandarī عزلتی خلخالی، ادهم، - 1052 قمری ‘ozlatī xalxālī, adham(- 1643) گفتاری است عرفانی اخلاقی با داستان‌های شیرین و نثری شیوا که در بسیاری از آنها از قول فقیهان گفته شده است با حکایات ادبی و نظم و نثر و شواهد شعری فارسی بعد از آوردن آیات یا احادیث عربی، از شعرایی چون مولوی، سعدی، عطار، سنجری، با موضوعات اخلاقی. همان‌گونه که مؤلف در مقدمه می‌گوید: «این مجموعه‌ای است مؤلف موافق ذوق سالکان طریق معنی و مناسب مشرب قاطعان بیابان دعوی، مسمی به «کدو مطبخ قلندری» که این خادم فقرا و محب علماء خاک بی مقدار ... جهت ترتیب دماغ رندان قلندر صفت و تزئین مجلس درویشان ابدال سیرت جمع گردد، در آن برخی از هر مقوله از نصایح طریقت و دقایق حقیقت و کلمات تحقیق‌آمیز شوق‌انگیز اکثر در لباس فراخ و ظرافت مطایبات و صورت قصص و حکایات مرقوم نمود و رعایت مناسب در ربط میان فقرات سخنان آن کما هو حقه ننمود تا اسم با مسمای مطابق و موافق آید.»(فریبا افکاری) آغاز: بسمله. انواع حمدات نامحدود و اصناف تحیات نامعدود لایق و سزاوار معبود است که صحایف کاینات و مراتب موجودات تمامی و همگی مرات ذات و مطاهر صفات اویند.اما بعد این مجموعه ایست مؤلف موافق ذوق سالکان طریق معنی و مناسب مشرب قاطعات بیابان دعوی مسمی بکدو مطبخ قلندری که این خادم فقر او محب علما و خاکسار بیمقدار و نمود بی بود ادهم قریشی واعظ جهت ترتیب دماغ رندان قلندر صفت و تزیین مجلس درویشان ابدال سیرت جمع کرده و در آن برخی از هر مقوله از نصایح طریقت و دقائق حقیقت کلمات تحقیق آمیز شوق انگیز اکثر در لباس مزاح و ظرایف و صورت قصص و حکایات مرقوم ساخت و رعایت مناسبت و ربط میان سخنان کما هو حقه نمود تا اسم با مسمی باشد انجام: ... مقصد سیم حقیقت است مع ما یشاهد فیه پس هر کجا علمی بینی کمالی ثمره شجره علم و پرتو نور آفتاب کمال خداوند ذو الجلال و ایزد متعال لایزالست ... بباران ابر لطفت بر سر ما ×× مکن آیات رحمت از بر ما ... چاپ: تهران، 1370ش، انتشارات سروش [فهرستواره منزوی 559/6 و 742/7]

نسخه‌های خطی این اثر

7 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تبریز
2780 عزلتی خلخالی، ادهم (مؤلف) 1231ق نستعلیق 88 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
3528 قنبر بن ملا جعفر موشقینی رودباری جمعه 9 جمادی الاول 1234ق نستعلیق 156 شناسنامه ←
3
دانشگاه
تهران
1101/1 و 2548-ف آتشی، محمد ابراهیم بن محمد علی 20 ذیحجه1263ق نستعلیق 90 شناسنامه ←
4
مرکز احیاء
قم
1010 بی‌کاتب جمادی الاول1271ق نستعلیق 134 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
10230 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 119 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
14337/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 75 شناسنامه ←
7
مدرسه غرب
همدان
130/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق - شناسنامه ←