اسرار قاسمی

● اسرار قاسمی / علوم غریبه / فارسی asrār-e qāsemī کاشفی، حسین بن علی، - 910 قمری kāšefī, hoseyn ebn-e ‘alī (- 1505) اهدا به: میر قاسم انوار (یکی از درباریان صفویه) تاریخ تالیف: در چهارمین سال پادشاهی اسماعیل 907ق این کتاب در اسرار علم کیمیا، لیمیا، سیمیا، ریمیا و هیمیا تألیف شده است. پسر مؤلف صفی الدین علی واعظ آن را به نام «کشف الاسرار» گزین نموده و این گزیده در بمبئی در 1312ق و پس از آن مکرر در برلن و ایران چاپ شده است. در دیباچه پس از شرح بخش‌های پنج‌گانه علوم غریبه از دو کتاب به گونه منبع نام برده شده است: «سحر العیون» ابوعبدالله مغربی مشهور به لباب ابن الحلاج و «عیون الحقایق و ایضاح الطریق» حکیم ابوالقاسم احمد [چنین است و باید محمد بن احمد باشد] سماوی که از نوشته‌های یونانی به عربی درآمده است. سپس از «امیر سید قاسم» به بزرگی نام می‌برد و می‌نویسد که وی بدو دستور داده است تا آن دو کتاب را به فارسی درآورد و می‌افزاید که از کتاب‌های دیگر بر آن افزوده و آن را «سحر العیون» نامیده است. در دو «مقصد» و هر مقصد در چند «اصل» یا «وصل» و هر اصلی در چند فصل و خاتمه‌ای: مقصد 1. علم سیمیا و کلیات آن در چهار اصل و خاتمه‌ای: اصل اول در عظام و رماد و مداد و هریک از این سه در فصلی، اصل دوم در نوامیس، در فصلها، وصلها و نوعها، اصل چهارم در ترجمه کتاب «سر الاسرار» مشتمل بر 2 فصل؛ مقصد 2. علم ریمیا و آن شعبدات است، در دو اصل و خاتمه‌ای: اصل اول در شعبده و انواع آن، در چهارده «فصل»: یکم، در عجایب بیوت و آن 5 «وصل» است: اول. بیت الذهب ... آغاز: بسمله. حضرت قاسم العطیات و عالم الخفیات له الحمد فی الغدوات و العشیات چون عنایت بی نهایت سید السادات ... در فضیلت علم می‌فرماید و ترجمه آن اینست، نظم: علم بود زندگی جان و دل ×× علم بود تازگی آب و گل انجام: و بچشم غبطه نگاه نکند و از فاتحه که لطفی نفرمایند تمت. چاپ: بمبئی، مطبع فتح الکریم، سنگی، 1302ق؛ تهران، کتابفروشی محمد حسن علمی، سنگی، بی‌تا؛ تهران، موسسه مطبوعاتی امیرکبیر، سنگی، 1302ق [الذریعة 54/2 و12/18: کشف الاسرار که گزیده اسرار قاسمی است؛ مشار فارسی 292/1-294؛ فهرست مشترک نسخه‌های پاکستان 772/1؛ فهرستواره منزوی 3938/5؛ دنا 1/ 787 (51 نسخه)] شرح و حواشی: 1- کشف الاسرار؛ فخرالدین صفی، علی بن حسین (868-939) 2- تحفه خانی؛ فخرالدین صفی، علی بن حسین (868-939)