شناسنامه کتابشناختی اثر
قرة العیون فی اعز الفنون
qurrat-ul ‘uyūn fī a‘azz-il funūn
پیوند کوتاه:
/w/51114
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #51114
پدیدآور / مؤلف:
فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی
تاریخ و سده تألیف:
1088 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 25، ص 143
تا 151
زبان و قالب:
عربی و فارسی
ردههای موضوعی:
کلام و اعتقادات
عناوین دیگر و همتراز:
مکنونة الکلمات
(maknūnat-ul kalamāt)
المقالات الاثنی عشریة
(al-maqālāt-ul iṯnā ‘ašarīyya)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کتاب، دوره مختصر جامع استدلالی معارف وعقاید(از توحید تا معاد)بر مبنای حکمت متعالیه است.مجموعه شصت کلمه عرفانی است که در مباحث اعتقادی و کلامی آمیخته به نظم که در دوازده «مقاله» (هر مقاله در پنج کلمه) تنظیم شده: 1. معرفةالله تعالی؛ 2. صفاته و اسمائه سبحانه؛ 3. الصنع و البدایع؛ 4. النفوس و الاشباح؛ 5. حدوث العالم 6. القضاء و القدر؛ 7. حجة الله تعالی علی خلقه؛ 8 فتن هذه الامة؛ 9. العلم و الایمان؛ 10. البرزخ؛ 11. نشو الاخرة؛ 12. البعث و الحشر.
آغاز اثر
« یا مبدع الارکان والاصول وواهب النفوس والعقول یا مفیض القلوب والارواح وحامل القصور والاشباح یامبدىء یا معید یا فعالا لما یرید ... »
انجام اثر
« لما كان ینبغی ان تکون الکلمات المشتمل علیها مقالات هذا الکتاب المسمى بقرة العیون مضنوناً بها على غیر اهلها ناسب ان یلقب المقالات بمكنونة الکلمات، الذی هو تاریخ تالیفه »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی/701؛ تهران، سنگی، 1299ق، وزیری، 91ص (صص 162-252)
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
شرح قرة العیون؛ احسائی، احمد بن زین الدین (1166-1241)
حاشیة قرة العیون؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
شرح قرة العیون فی اعز الفنون
حاشیة قرة العیون
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 75/17 و 389/21
نسخههای منزوی 1310/2 و 1319/2
ریحانة الادب 369/4
فهرستهای خودنوشت فیض کاشانی 49
کشف الحجب 412
ایضاح المکنون 225/2-226
مکتبة امیرالمؤمنین 526/2
کتابشناسی فیض کاشانی، 233-236
دنا، ج8، ص 180-184 (134 نسخه)
متن فنخا
● قرة العیون فی اعز الفنون = مکنونة الکلمات = المقالات الاثنی عشریة / کلام و اعتقادات / عربی و فارسی
qurrat-ul ‘uyūn fī a‘azz-il funūn = maknūnat-ul kalamāt = al-maqālāt-ul iṯnā ‘ašarīyya
فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی، 1006 - 1091 قمری
feyz-e kāšānī, mohammad ebn-e šāh morteza (1598 - 1680)
تاریخ تألیف: 1088ق (موافق جمله «مکنونة الکلمات»)
کتاب، دوره مختصر جامع استدلالی معارف وعقاید(از توحید تا معاد)بر مبنای حکمت متعالیه است.مجموعه شصت کلمه عرفانی است که در مباحث اعتقادی و کلامی آمیخته به نظم که در دوازده «مقاله» (هر مقاله در پنج کلمه) تنظیم شده: 1. معرفةالله تعالی؛ 2. صفاته و اسمائه سبحانه؛ 3. الصنع و البدایع؛ 4. النفوس و الاشباح؛ 5. حدوث العالم 6. القضاء و القدر؛ 7. حجة الله تعالی علی خلقه؛ 8 فتن هذه الامة؛ 9. العلم و الایمان؛ 10. البرزخ؛ 11. نشو الاخرة؛ 12. البعث و الحشر.
آغاز: یا مبدع الارکان والاصول وواهب النفوس والعقول یا مفیض القلوب والارواح وحامل القصور والاشباح یامبدىء یا معید یا فعالا لما یرید ...
انجام: لما كان ینبغی ان تکون الکلمات المشتمل علیها مقالات هذا الکتاب المسمى بقرة العیون مضنوناً بها على غیر اهلها ناسب ان یلقب المقالات بمكنونة الکلمات، الذی هو تاریخ تالیفه
چاپ: مشار عربی/701؛ تهران، سنگی، 1299ق، وزیری، 91ص (صص 162-252)
[الذریعة 75/17 و 389/21؛ نسخههای منزوی 1310/2 و 1319/2؛ ریحانة الادب 369/4؛ فهرستهای خودنوشت فیض کاشانی 49؛ کشف الحجب 412؛ ایضاح المکنون 225/2-226؛ مکتبة امیرالمؤمنین 526/2؛ کتابشناسی فیض کاشانی، 233-236؛ دنا، ج8، ص 180-184 (134 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- شرح قرة العیون؛ احسائی، احمد بن زین الدین (1166-1241)
2- حاشیة قرة العیون؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
3- شرح قرة العیون فی اعز الفنون
4- حاشیة قرة العیون
نسخههای خطی این اثر
148 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
14584/1 | فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 79 | شناسنامه ← |
| 2 |
مجلس
تهران
|
256 معزی | بیکاتب | شوال 1054ق | شکسته نستعلیق | 66 | شناسنامه ← |
| 3 |
دانشگاه
تهران
|
10065/2 | بیکاتب | با تاریخ 1088ق | نستعلیق، نسخ | 82 | شناسنامه ← |
| 4 |
محمد هلال
آران کاشان
|
188/3 | محمدمحسن بن بهاء الدین محمد | چهارشنبه 10 شوال 1090ق | نسخ | 113 | شناسنامه ← |
| 5 |
مجلس
تهران
|
5460 | محمد بن مرتضی برادر زاده مؤلف | 1092ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 6 |
دانشگاه
اصفهان
|
615 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 117 | شناسنامه ← |
| 7 |
دانشگاه
تهران
|
2233 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 135 | شناسنامه ← |
| 8 |
الهیات
تهران
|
312 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق، نسخ | 99 | شناسنامه ← |
| 9 |
مسجد اعظم
قم
|
2706/2 | محمد بن محمد مومن سمنانی | قرن 11 | نستعلیق | 65 | شناسنامه ← |
| 10 |
مجلس
تهران
|
4903/23 | محمد مؤمن بن علینقی باکی | قرن 12 | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 11 |
مرکز احیاء
قم
|
2198/2 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 62 | شناسنامه ← |
| 12 |
دانشگاه
تهران
|
1575 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 145 | شناسنامه ← |
| 13 |
لغت نامه دهخدا
تهران
|
255 | بیکاتب | قرن 11 و 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 14 |
مرعشی
قم
|
13419 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 54 | شناسنامه ← |
| 15 |
گوهرشاد
مشهد
|
2325 | محمد امین بن محمد علی | اواخر قرن 12 | نسخ | 143 | شناسنامه ← |
| 16 |
معصومیه
قم
|
657 | یار محمد | دوشنبه 20 ذیقعده 1105ق | نسخ | 123 | شناسنامه ← |
| 17 |
مسجد اعظم
قم
|
856/1 | محمد مؤمن طباطبائی | 1118ق | نسخ | 89 | شناسنامه ← |
| 18 |
مرعشی
قم
|
525/1 | عبدالغنی بن عبدالغفار حسینی دهدشتی | 5 رجب 1122ق | نستعلیق | 68 | شناسنامه ← |
| 19 |
مجلس
تهران
|
368/2 | عبدالکریم بن محمد مؤمن اوحدی کازرونی شیرازی | 1127ق | نسخ | 104 | شناسنامه ← |
| 20 |
امام عصر
شیراز
|
121/2 | بیکاتب | سه شنبه 16 ذیقعده 1133ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 21 |
مجلس
تهران
|
167 خوئی | محمد قاسم پسر محمد رفیع نایینی | 1183ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 22 |
نوربخش
تهران
|
42/2 | معصوم حسینی براغوشی | 22 ربیع الاول 1186ق | نستعلیق | 125 | شناسنامه ← |
| 23 |
دانشگاه
اصفهان
|
4 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 111 | شناسنامه ← |
| 24 |
دانشگاه
اصفهان
|
5 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 25 |
طاهری شهاب
ساری
|
221/15 | بیکاتب | قرن 13 | - | 113 | شناسنامه ← |
| 26 |
لغت نامه دهخدا
تهران
|
253/1 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 27 |
مجلس
تهران
|
14517 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 96 | شناسنامه ← |
| 28 |
مرعشی
قم
|
13502 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 60 | شناسنامه ← |
| 29 |
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
|
127/18 | زین العابدین گلپایگانی | قرن 13 | - | 29 | شناسنامه ← |
| 30 |
وزیری
یزد
|
849 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 87 | شناسنامه ← |