الفصول المنطقية

● الفصول المنطقية = الفصول الخمس = الالفاظ المستعملة فی المنطق / منطق / عربی al-fuṣūl-ul manṭiqīya = al-fuṣūl-ul xams = al-alfāẓ-ul musta‘mala fī-l manṭiq فارابی، محمد بن محمد، 260؟ - 339 قمری fārābī, mohammad ebn-e mohammad (875 - 951) در مقدمات علم منطق است، دارای پنج «فصل»: 1. هر هنری باید به زبان همان هنر گفتگو نمود؛ 2. مبادی قیاس؛ 3. دو چیز به چند گونه می‌شود با هم پیوندند؛ 4. اقسام تقدم؛ 5. در لفظ مفرد و مرکب و اسم و کلمه و ادات که از همه فصل‌ها درازتر است. آغاز: و به نستعین فی التتمیم، فصول یشتمل علی جمیع ما یضطر الی معرفته من اراد الشروع فی صناعة المنطق ... قال المعلم الثانی: هذه المقالة تشتمل علی خمسة فصول الفصل الاول فی الالفاظ المستعملة فی کل صناعة انجام: و اذا لم یکن لبن و الاحجار و لاطین، فانه لایکون للحائط وجود؛ فالقول الاول هو حد الحائط و الثانی رسمه و کذلک الامر فی سائر الاشیاء تمت الفصول فی التوطئة. چاپ: در ضمن مجموعه آثار منطقی «فارابی» به نام المنطقیات، از سوی کتابخانه آیة الله مرعشی تحقیق و منتشر گردیده است؛ متن عربی آن را با عنوان «الالفاظ المستعملة فی المنطق» دکتر محسن مهدی همراه با مقدمه و حواشی در سال 1968 م در بیروت چاپ کرد [ریحانة الادب 265/4؛ شذرات الذهب 57/3]