فرهاد و شیرین

● فرهاد و شیرین = شیرین و فرهاد / شعر / فارسی farhād va šīrīn = šīrīn va farhād وحشی بافقی، کمال الدین، 939؟ - 991 قمری vahšī-ye bāfqī, kamāl-od-dīn (1533 - 1583) یکی از بهترین مثنوی‌های عاشقانه فارسی است در داستان فرهاد و شیرین که به پیروی از نظامی در 966 در هشتصد یا هزار بیت آن را سروده و به پایان نرسانده درگذشت، سپس وصال شیرازی در 1265ق نزدیک به 800 بیت بر آن افزوده و به انجام رسانده است. عناوین بدین شرح است: سرآغاز، به نام خدای تعالی، در مناجات، در نعت رسول اکرم، در تعریف معراج، در منقبت شاه ولایت علی (ع)، در تعریف سخن، قطعه در تمثیل، تعریف خموشی، در جذبه محبت، حکایت در تمثیل، در تعریف عشق، تمثل: دل به عشق بستن به امید وصال، آغاز داستان شیرین و فرهاد. گذشته از وصال دست کم دو تن دیگر از شیراز به اتمام این داستان پرداخته‌اند: 1. آقا محمد مهدی صابر شیرازی (- ح 1280ق) که 304 بیت بر آن افزوده است؛ 2. سید ابوالقاسم حبیب شیرازی (- 1246ق) که گویا 2000 بیت در به پایان رساندن این داستان سروده است. آغاز: الهی سینه ای ده آتش افروز ×× در آن سینه دلی وان دل همه سوز / هر آن دل را که سوزی نیست دل نیست × دل افسرده غیر از آب و گل نیست ... انجام: نوای عشق بازان خوش نوائیست ×× که هر آهنگ او را ره بجائیست / اگرچه صد نوا خیزد از این چنگ ×× چه نیکو بنگری باشد یک آهنگ چاپ: بمبئی، سنگی، 1312، رقعی، 38ص؛ بمبئی، سنگی، 1303، جیبی، 61ص (صص1-61)؛ تهران، 1303ق، با تکمله وصال [دنا 968/7- 973 (153 نسخه)؛ نسخه‌های منزوی 3023/4؛ مشترک پاکستان 718/7؛ الذریعة 189/16 و 179/16 و 1264/9 و 240/7 و 9/4: 1264؛ دیوان وحشی و 874/6؛ مشار فارسی 3689/3؛ نشانی 9 چ و 2462؛ ریحانة الادب 307/6؛ مکتبة امیرالمؤمنین 631/2] شرح و حواشی: 1- فرهاد و شیرین (منتخب)