فردوس التواریخ

● فردوس التواریخ / تاریخ ایران / فارسی ferdows-ot tavārīx فاضل بسطامی، نوروز علی بن محمد باقر، 1227 - 1309 قمری fāzel-e bastāmī, nowrūz ‘alī ebn-e mohammad bāqer (1812 - 1892) در تاریخ خراسان شامل یک «مقدمه» و چهار «باب»: مقدمه در بیان مجملی از خدمات سلاطین و امراء و وزراء خصوصا سلاطین قاجار به روضه رضویه؛ باب 1. فضیلت ارض اقدس رضوی و کسانی که بنای این شهر و قبه و عمارت نموده‌اند از سلاطین وغیره؛ 2. بیان ترجمه حال علما و مجتهدین و محدثین و بزرگان دین که در مشهد رضوی مدفونند و پاره ای از فضائل حضرت رضا (ع) و احوال هارون الرشید و مأمون؛ 3. بیان مباحثات و کلماتی که بین علمای شیعه و مخالفین در مشهد رضوی رخ داده و شرح طب الرضا؛ 4. بیان فهرست موقوفات و صدقات جاریه که متعلق به آستان قدس رضوی است و عدد کتاب‌های کتابخانه آستان قدس رضوی. (فاضل) نام کتاب، «فردوس التواریخ»، تاریخ تألیفش می‌باشد. در سرآغازی کاملاً مشابه نام دو نفر به عنوان مؤلف دیده می‌شود: نوروز علی بسطامی و حسن بن فخرالدین بن عنایة حسینی آغاز: 1: بسمله الحمدلله الذی جعلنا من المجاورین للروضة الرضوية و وفقنا لتقبيل عتبتها العالية ... اما بعد چون این حقیر خاکسار و جامع اخبار و آثار ائمه اطهار (ع) المتمسک بغفران الملک الغنی نوروز علی بن حاج محمد باقر بسطامی تا بحال بر نخورده ... 2: بسمله. الحمدلله الذی جعلنا من المجاورین للروضة الرضوية ... چون این حقیر ... حسن بن فخرالدین ابن عناية الحسينی چون بر نخورده ام باینکه مورخی یا عالمی ... در خصوص بلده ... رضوی ... تاریخی ... تألیف نموده باشند ... شروع در تألیف این نسخه شریفه نمودم و مشتمل نموده بر یک مقدمه و چهار باب ... انجام: مبارکه بود نمودند که موافق نیست موجودی که در نزد آن جناب بود تحریر و تعیین شود. چاپ: ایران، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1390ش، تحقیق و تصحیح علیرضا اکرمی، حروفی، 1، وزیری، 493 ص [الذريعة 165/16؛ تاریخ علماء خراسان ص 132؛ نسخه‌های منزوی 4369؛ فهرستواره منزوی 1044/2؛ دنا 924/7]