نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

فتوتیه

fotovvatīyye
14 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/48147
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #48147
پدیدآور / مؤلف: همدانی، علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف: 773 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 23، ص 645 تا 647
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
فتوت نامه (fotovvat nāme)
اهدا / به درخواست: حاجی بن طوطی علی شاه ختلانی

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

لفظ «اخی و اخوه» و «فتی، فتیان» که به معنی «برادر، برادران» و «جوان و جوانان» بوده مدتی شعار جوانمردان و عنوان عیاران بود و ابن جوزی در کتاب «تلبیس ابلیس» فصلی در این باره آورده است. این رساله در بیان فتوت و اخوت (جوانمردی، برادری) به مسلک اهل طریقت است که به خامه روان اطلاقات آن را در عرف عام و در اصطلاح خواص مؤمنین به اجمال بیان داشته و سپس به بیان حقیقت آن نزد ارباب سلوک به تفصیل پرداخته است. نخست اصطلاح اخی را گزارش می‌کند که سه معنی و سه مرتبه دارد: اول عام: لغوی و رسمی، دوم خاص: اخی حقیقی، سوم اخص: اصطلاحی. سپس معنی و هدف از فتوت، آنگاه آداب آن گروه سپس ده قول بزرگان فتوت و در پایان گفتار زنجیره خرقه فتوت خود را می‌آورد.
آغاز اثر
« بسمله. شکر و سپاس صانعی را که حدایق ریاض موجودات را از مبدء ظلمت آباد بصحرای وجود آورد ... اما بعد، ای عزیز، بدانکه لفظ اخی لفظی است مداول ... »
انجام اثر
« و ذکر آن جمله اطنابی دارد و بدین قدر اختصار کرده شد و الحمدلله وحده، و السلام علی من اتبع الهدی »
سوابق و چاپ‌های اثر
این رساله در مجله معارف اسلامی سال 10ص: 65 با تصحیح دکتر قریشی؛ به کوشش محمد ریاض، در احوال و آثار و اشعار میر سید علی همدانی با شش رساله وی (پاکستان، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان: بی‌تا)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 876/7 (12 نسخه) الذریعه 104: 16-1294 نسخه‌های منزوی 1294 فهرستواره منزوی 537/6

متن فنخا

● فتوتیه = فتوت نامه / عرفان و تصوف / فارسی fotovvatīyye = fotovvat nāme همدانی، علی بن محمد، 714 - 786 قمری hamadānī, ‘alī ebn-e mohammad (1315 - 1385) اهدا به: حاجی بن طوطی علی شاه ختلانی تاریخ تألیف: 6 رمضان 773ق لفظ «اخی و اخوه» و «فتی، فتیان» که به معنی «برادر، برادران» و «جوان و جوانان» بوده مدتی شعار جوانمردان و عنوان عیاران بود و ابن جوزی در کتاب «تلبیس ابلیس» فصلی در این باره آورده است. این رساله در بیان فتوت و اخوت (جوانمردی، برادری) به مسلک اهل طریقت است که به خامه روان اطلاقات آن را در عرف عام و در اصطلاح خواص مؤمنین به اجمال بیان داشته و سپس به بیان حقیقت آن نزد ارباب سلوک به تفصیل پرداخته است. نخست اصطلاح اخی را گزارش می‌کند که سه معنی و سه مرتبه دارد: اول عام: لغوی و رسمی، دوم خاص: اخی حقیقی، سوم اخص: اصطلاحی. سپس معنی و هدف از فتوت، آنگاه آداب آن گروه سپس ده قول بزرگان فتوت و در پایان گفتار زنجیره خرقه فتوت خود را می‌آورد. آغاز: بسمله. شکر و سپاس صانعی را که حدایق ریاض موجودات را از مبدء ظلمت آباد بصحرای وجود آورد ... اما بعد، ای عزیز، بدانکه لفظ اخی لفظی است مداول ... انجام: و ذکر آن جمله اطنابی دارد و بدین قدر اختصار کرده شد و الحمدلله وحده، و السلام علی من اتبع الهدی چاپ: این رساله در مجله معارف اسلامی سال 10ص: 65 با تصحیح دکتر قریشی؛ به کوشش محمد ریاض، در احوال و آثار و اشعار میر سید علی همدانی با شش رساله وی (پاکستان، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان: بی‌تا) [دنا 876/7 (12 نسخه)؛ الذریعه 104: 16-1294؛ نسخه‌های منزوی 1294؛ فهرستواره منزوی 537/6]

نسخه‌های خطی این اثر

14 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دائرة المعارف
تهران
162/25-عکسی و 163/24-عکسی بی‌کاتب 851ق نستعلیق 29 شناسنامه ←
2
مجلس
تهران
10197/6 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق 22 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
10197/13 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق 26 شناسنامه ←
4
ملک
تهران
4250/25 ابوذر بن عبدالله سبزواری 907ق نستعلیق 20 شناسنامه ←
5
ملک
تهران
4274/23 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 6 شناسنامه ←
6
دائرة المعارف
تهران
210/11-عکسی بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 31 شناسنامه ←
7
دانشگاه
تهران
3258/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 14 شناسنامه ←
8
مرعشی
قم
7724/16 مهدی 1286ق - 7 شناسنامه ←
9
رضوی
مشهد
624 بی‌کاتب 1304ق شکسته نستعلیق 13 شناسنامه ←
10
دانشگاه
تهران
2243-ف و 2030/1-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
11
مرکز احیاء
قم
964/22 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 17 شناسنامه ←
12
دانشگاه
تهران
387/17-ف بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 12 شناسنامه ←
13
مجلس
تهران
3939/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 33 شناسنامه ←
14
رضوی
مشهد
24654 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←