شناسنامه کتابشناختی اثر
عیون الوصول الی علم الاصول
‘uyūn-ul wuṣūl ilā ‘ilm-il uṣūl
پیوند کوتاه:
/w/47310
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #47310
پدیدآور / مؤلف:
کرباسی، محمد مهدی بن محمد ابراهیم
تاریخ و سده تألیف:
1256 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 23، ص 263
تا 265
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
اصول فقه
محل تألیف:
تهران
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
این کتاب شامل یک دوره جامع و مختصر اصول فقه است، مشتمل بر دوازده «مقصد»: 1. مقدمات، شامل سه فصل؛ 2. مبادی لغویه، دارای ده فصل؛ 3. امر و نهی، دارای شش فصل؛ 4. عام و خاص، در مقدمه و پنج فصل؛ 5. مطلق و مقید، در مقدمه و سه فصل؛ 6. مجمل و مبین، در دو مطلب؛ 7. ظاهر و مأول، در یک مقدمه و چهار بحث؛ 8. منطوق و مفهوم، دارای یک مقدمه و ده بحث؛ 9. نسخ، شامل یک مقدمه و پنج بحث؛ 10. ادله شرعیه، مشتمل بر چهار فصل؛ 11. تعارض و تعادل و ترجیح. دارای یک مقدمه و سه بحث؛ 12. اجتهاد و تقلید، مشتمل بر دو مطلب. مؤلف پس از آن که کتابهای المشارق و رسائل را در اصول فقه و شش جلد کتاب مصابیح را در فقه و یک جلد شرحی بر بخش طهارت کتاب اللمعة الدمشقیه و یک حزب کامل از کتاب منهج السداد فی شرح الارشاد را تألیف نموده است به نگاشتن رساله مختصر و جامعی در اصول فقه مبادرت نموده است که همین کتاب حاضر باشد با عباراتی که نزدیک به طبع خواننده باشد بدون ایجاز مخل و اطناب ممل.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله الذی هدانا الى معالم الاسلام وارشدنا الى شرایع الدین وقواعد الاحکام ... محمد مهدی بن محمد ابراهیم ... الى لما حررت فی الاصول المشارق ورسائل وست مجلدات من المصابیح ... هذا المختصر الموسوم بعیون الوصول الى علم الاصول ... »
انجام اثر
« لايصح الا بعد الاطلاع عليها بالاجتهاد أو التقليد كما هو ظاهر، وليكن هذا آخر ما اردنا تحريره من قواعد الاصول قد فرغت منه بحمدالله سبحانه فی سفری الى الطهران و عبدالعظیم ... سیدنا عبدالعظیم علیه آلاف التحية و التسلیم ... رب العالمین. »
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
منور العیون فی شرح العیون؛ کرباسی، عبدالجواد بن محمد مهدی (-1314)
شرح عیون الوصول الى علم الاصول؛ کلباسی، محمود بن محمد مهدی (-14)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 738/7-739 (25 نسخه)
الذریعة 377/15
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● عیون الوصول الی علم الاصول / اصول فقه / عربی
‘uyūn-ul wuṣūl ilā ‘ilm-il uṣūl
کرباسی، محمد مهدی بن محمد ابراهیم، -1278 قمری
karbāsī, mohammad mahdī ebn-e mohammad ebrāhīm (- 1862)
تاریخ تألیف: 23 رمضان 1256ق؛ محل تألیف: تهران، زاویه حضرت عبدالعظیم
این کتاب شامل یک دوره جامع و مختصر اصول فقه است، مشتمل بر دوازده «مقصد»: 1. مقدمات، شامل سه فصل؛ 2. مبادی لغویه، دارای ده فصل؛ 3. امر و نهی، دارای شش فصل؛ 4. عام و خاص، در مقدمه و پنج فصل؛ 5. مطلق و مقید، در مقدمه و سه فصل؛ 6. مجمل و مبین، در دو مطلب؛ 7. ظاهر و مأول، در یک مقدمه و چهار بحث؛ 8. منطوق و مفهوم، دارای یک مقدمه و ده بحث؛ 9. نسخ، شامل یک مقدمه و پنج بحث؛ 10. ادله شرعیه، مشتمل بر چهار فصل؛ 11. تعارض و تعادل و ترجیح. دارای یک مقدمه و سه بحث؛ 12. اجتهاد و تقلید، مشتمل بر دو مطلب. مؤلف پس از آن که کتابهای المشارق و رسائل را در اصول فقه و شش جلد کتاب مصابیح را در فقه و یک جلد شرحی بر بخش طهارت کتاب اللمعة الدمشقیه و یک حزب کامل از کتاب منهج السداد فی شرح الارشاد را تألیف نموده است به نگاشتن رساله مختصر و جامعی در اصول فقه مبادرت نموده است که همین کتاب حاضر باشد با عباراتی که نزدیک به طبع خواننده باشد بدون ایجاز مخل و اطناب ممل.
آغاز: بسمله الحمدلله الذی هدانا الى معالم الاسلام وارشدنا الى شرایع الدین وقواعد الاحکام ... محمد مهدی بن محمد ابراهیم ... الى لما حررت فی الاصول المشارق ورسائل وست مجلدات من المصابیح ... هذا المختصر الموسوم بعیون الوصول الى علم الاصول ...
انجام: لايصح الا بعد الاطلاع عليها بالاجتهاد أو التقليد كما هو ظاهر، وليكن هذا آخر ما اردنا تحريره من قواعد الاصول قد فرغت منه بحمدالله سبحانه فی سفری الى الطهران و عبدالعظیم ... سیدنا عبدالعظیم علیه آلاف التحية و التسلیم ... رب العالمین.
[دنا 738/7-739 (25 نسخه)؛ الذریعة 377/15]
شرح و حواشی:
1- منور العیون فی شرح العیون؛ کرباسی، عبدالجواد بن محمد مهدی (-1314)
2- شرح عیون الوصول الى علم الاصول؛ کلباسی، محمود بن محمد مهدی (-14)
نسخههای خطی این اثر
27 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
فیضیه
قم
|
1508 | کرباسی، محمد مهدی بن محمد ابراهیم (مؤلف) | بیتاریخ | نسخ | 146 | شناسنامه ← |
| 2 |
امام صادق
اردکان یزد
|
208 | بیکاتب | قرن 13، در حیات مؤلف | نسخ | 230 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
8324/1 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 122 | شناسنامه ← |
| 4 |
مرکز احیاء
قم
|
2323 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 68 | شناسنامه ← |
| 5 |
مدرسه صدر بازار
اصفهان
|
125/1 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 69 | شناسنامه ← |
| 6 |
مجلس
تهران
|
14514 | مهدی بن زین العابدین نجف آبادی | 23 رمضان 1256ق | نسخ | 237 | شناسنامه ← |
| 7 |
مرعشی
قم
|
14158 | بیکاتب | 1257ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 8 |
مرعشی
قم
|
8593 | محمد جعفر شاهشاهانی | ربیع الثانی 1257ق | نسخ | 214 | شناسنامه ← |
| 9 |
مجلس
تهران
|
1349 | محمد باقر بن محمد ابراهیم | 1257ق | نسخ | 607 | شناسنامه ← |
| 10 |
رضوی
مشهد
|
6483 | محمد حسین | 4 ذیقعده 1258ق | نسخ | 158 | شناسنامه ← |
| 11 |
مرعشی
قم
|
6137 | مهدی بن ملا زین العابدین نجف آبادی | ربیع الثانی 1259ق | نسخ | 159 | شناسنامه ← |
| 12 |
گلپایگانی
قم
|
6886-35/66 | سید مهدی بن محمدعلی حسینی | دوشنبه 16 ذیحجه 1263ق | نسخ | 203 | شناسنامه ← |
| 13 |
گوهرشاد
مشهد
|
1507 | محمد رضا بن ابی الحسن طباطبائی | رجب 1264ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 14 |
مدرسه جعفریه
قائن
|
74 | شرف الدین طبسی خراسانی | 22 شعبان 1264ق | نستعلیق، نسخ | 146 | شناسنامه ← |
| 15 |
جلیلی
کرمانشاه
|
121 | علی بن محمد موسوی | چهارشنبه 10 شوال 1268ق | نسخ | 151 | شناسنامه ← |
| 16 |
گلپایگانی
قم
|
3560-18/80 | محمد صادق | ذیعقده 1268ق | نسخ | 130 | شناسنامه ← |
| 17 |
وزیری
یزد
|
1065 | بیکاتب | ربیع الاول 1269ق | نسخ | 130 | شناسنامه ← |
| 18 |
جامع کبیر
یزد
|
105 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 19 |
مرکز احیاء
قم
|
2769 | بیکاتب | شنبه 10 جمادی الاول 1269ق | نسخ | 157 | شناسنامه ← |
| 20 |
مدرسه غرب
همدان
|
1497 | علی اصغر | رمضان 1273ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 21 |
چهل ستون
تهران
|
143 | محمد هادی بن علی حسینی اصفهانی | 1277ق | نسخ | 167 | شناسنامه ← |
| 22 |
گلپایگانی
قم
|
2613-14/63 | علی محمد بن محمدابراهیم دهاقانی سپیرمی | سه شنبه 27 رمضان 1278ق | - | 90 | شناسنامه ← |
| 23 |
رضوی
مشهد
|
39183 | ابوالقاسم بن علی ریزی | جمادی الاول 1280ق | نسخ | 149 | شناسنامه ← |
| 24 |
مجلس
تهران
|
3169 | محمد هادی بن محمد علی حسینی | 1281ق | نسخ | 304 | شناسنامه ← |
| 25 |
مهدوی، مصلح الدین
اصفهان
|
104 | میرسید محمود | صفر 1286ق | نسخ | 65 | شناسنامه ← |
| 26 |
مرعشی
قم
|
703 | ابوالهدی بن ابوالمعالی کلباسی | بیتاریخ | نسخ | 299 | شناسنامه ← |
| 27 |
اعظم قم
قم
|
666 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 74 | شناسنامه ← |