عیون المعجزات

● عیون المعجزات / فضایل و مناقب / عربی ‘uyūn-ul mu‘jizāt حسین بن عبدالوهاب، ق 5 قمری ḥoseyn ebn-e ‘abd-ol-vahhāb (- 11c) تاریخ تألیف: 7 رمضان 448ق مؤلف که معاصر با سید مرتضی بوده و در برخی نسخه‌ها به اشتباه، این کتاب به سید مرتضی منسوب شده است. صاحب الذریعه (در ج 123/3) درباره انگیزه تألیف چنین می‌نویسد: «او کتابی به نام بصائر الدرجات مشتمل بر معجزات نبی اکرم را پیدا کرده و در نظر داشت آن را با حذف اسانید مختصر نموده و به «عیون المعجزات المنتخب من بصائر الدرجات» نام نهد لیکن چندی بعد کتابی به نام «تثبیت المعجزات» تألیف ابوالقاسم علی بن احمد علوی را درباره معجزات رسول گرامی تمام و کامل یافته و از هدف خود باز می‌گردد و تنها به معجزات و فضائل ائمه اطهار و فاطمه زهرا بسنده کرده و آن را به عنوان متمم برای کتاب مزبور می‌نگارد». میرزا عبدالله افندی در ریاض العلماء (123/2) درباره این کتاب چنین می‌نگارد: «و له من المؤلفات کتاب عیون المعجزات و قد عثرت علی نسخ عديدة منه و اکثرها عتیقة صحيحة ... و قد صرح بنسبتهما الى نفسه في كتاب العيون المشار اليه: و اعلم ان جماعة قد صرحوا بان كتاب عيون المعجزات من مؤلفات السيد المرتضى و كذا رأيت ايضاً على ظهر نسخة عتيقة منه. و قد ذكر الاستاذ الاستناد فى اول البحار ايضاً القول بنسبة هذا الكتاب الى المرتضى و لكن قال انه لم يثبت ذلك عندى ... و اقول لايخفى ان نسبته الى المرتضى (رض) غلط و سهو بين لان هذا الشيخ هو نفسه قد صرح فى عدة مواضع من هذا الكتاب بان مؤلفه الحسين بن عبدالوهاب». وی سپس خاطرنشان می‌نماید که بصائر الدرجات یادشده فوق غیر از دو کتاب بصائر الدرجات است که یکی متعلق به محمد بن حسن صفار و دیگری تألیف سعد بن عبدالله است زیرا آن دو در اخبار اصول و فروع و این در معجزات می‌باشد. افندی سپس متذکر می‌شود این بصائر بر من مسلم نشد که آیا از تألیفات همین مؤلف یعنی حسین بن عبدالوهاب است یا شخص دیگر، ایشان در این زمینه بحث و تحقیقات گسترده‌ای دارد جهت اطلاع به آن مراجعه فرمائید. (غلامی مقدم) آغاز: ... و بعد فانی لما رایت کتابی المترجم ببصائر الدرجات قد احتوى على ما مزيد عليه ... انجام: و قد كنت حاولت ان اثبت فی صدر هذا الكتاب ... هو اجماع الشيعه لا غيرها ... چاپ: نجف، مطبعه حیریه، 1369ق [دنا 738/7؛ الذریعه 383/15؛ ریاض العلماء 123/2؛ الذریعه 383/15-385 شماره 2390؛ كشف الحجب و الاستار ص 390؛ فهرستگان نسخه‌های خطی حدیث 105/5-106؛ دارالعلم 86؛ مكتبة اميرالمومنين 226/4] شرح و حواشی: 1- هداية المهتدين = ترجمه عیون المعجزات؛ کازرونی، عیسی بن محمد