علوم غریبه

● علوم غریبه / علوم غریبه / فارسی ‘olūm-e qarībe قاجار، طهماسب میرزا بن محمد علی، 1220 - قرن 13 قمری qājār, tahmāsb mīrzā ben mohammad ‘alī (1806 - 19c) جنگی است در جفر و رمل و طلسمات گوناگون و انواع نسخه‌جات و مجربات و بیان اعمال شمسی و قمری. نویسنده اغلب تجویزات دیگران را در این جنگ آورده و به تجربه و آزمودن آنها برای تشخیص صدق و کذب آن اعتقاد دارد. در پایان بعضی بندها از خود سلب مسؤولیت کرده و می‌آورد: «العهدة علی الراوی». گردآورنده پسر طهماسب میرزا مؤیدالدوله (-1297ق)، نوه فتحعلی شاه قاجار و داماد عباس میرزا است. پدر وی مردی باسواد و دارای معلومات فقهی بوده است و تألیفاتی دارد. از مطالب این نسخه برمی‌آید که خود او با اهل فرقه در ارتباط بوده است. مطالب زیادی به نقل از مظهر علی شاه و فیض علی شاه و حاجی فرج الله ملقب به یقین علی شاه، درویش باب علی، درویش محمد مغربی، همدمعلی شاه و دیگران آورده است. همچنین از میرزا عبدالله رشتی (گیلانی) و منجم باشی رضا نجم الملک صاحب حاشیه و بیاض بسیار نقل کرده است. به تناسب ذکر اعمال از ملا احمد اردبیلی، ابوعلی سینا، محی الدین اعرابی، سید شجاع کمره ای، جنید بغدادی، شهاب الدین شیرازی، ملا محمد سبزواری، محمد علی روضه خوان اصفهانی، آخوند ملا ولی، میرزا علی رضا طهرانی، یوسف بروجردی، یوسف شیرازی، کربلایی علی و دیگران نام برده است. همچنین از کتاب‌های تذکره انطاکی داود بن عمر (قرن 11)، کتاب فرنگی، کتاب حکیم مصطفی، اسرار رازی، حاشیه، بیاض و تحفه مطالبی نقل کرده است.