علاج الاسقام

● علاج الاسقام / طب / فارسی ‘alāj-ol asqām افشار، محمد حسین بن احمد، ق13قمری afšār, mohammad hoseyn ebn-e ahmad (- 19c) کتابی مفصل دراصول جراحی که با استفاده از تعلیمات دکتر پولاک نمساوی مدرس مدرسه دارالفنون؛ در دو جلد هر کدام در چند «مقاله»: جلد 1. در «مقدمه» و سه «مقاله»: مقدمه در تعریف عمومی این علم (جراحی)، مقاله 1) بیان مجملی از حمیات و اورام وارده بر اعضای آن (سه باب)، مقاله 2) بیان جراحات وارده بر بدن انسان به اقسام و الباب (سه باب)، مقاله 3) تفرق اتصال غرض و ناسور و خلع مفاصل و فتق ... (هشت باب)؛ جلد 2. در پنج «مقاله»: مقاله 1) التصاقات و ماندن شیء خارجی و حبس دم با شیء مایع در بدن (سه باب)، مقاله 2) بیان اجتماع رطوبتی در کیسه حاصله از غشاء زجاجی و حصات مثانه (دو باب)، مقاله 3) تغییر جرم آلتی از آلات بدن و وجود آلتی غیر طبیعی (چهار باب)، مقاله 4) امراض عدد از زیاده و نقصان عضوی از اعضاء بدن (دو باب)، مقاله 5) بیان بعضی از اعمال ید و طریقه قطع هر یک از اعضاء (سه باب). جلد دوم آن عنوان جداگانه «مخزن الفوائد» نیز گرفته است و با همین عنوان در این مجموعه معرفی خواهد شد. آغاز: الحمدلله رب العالمین ... اما بعد چون حکیم حذاقت پیر و معلم فضیلت گستر دکتر پولاک نمساوی معلم مدرسه دارالفنون انجام: و اگر چنانچه از این افاقه حاصل نشود علاجی نیست مگر آنکه باهن تافته کی نمایند تا سد سیلان دم بالمره شود چاپ: در سال 1273ق به چاپ رسیده است. [دنا 566/7 (6 نسخه)؛ الذریعه: 309/15؛ فهرستواره منزوی 3585/5]