عقد الفوائد فی شرح عقیلة اتراب القصائد

● عقد الفوائد فی شرح عقیلة اتراب القصائد / علوم قرآن / فارسی ‘iqd-ul fawā’id fī š.-i ‘aqīlat-i atrāb-il qaṣā’d مقری، حسین بن عثمان، ق9 قمری maqrī, hoseyn ebn-e ‘osmān (- 15c) وابسته به: عقیلة اتراب القصائد فی اسنی المقاصد = شاطبیة رائیة؛ شاطبی، قاسم بن فیره (538-590) شرحی بر قصیده رائیه شاطبی به نام «عقیله اتراب القصائد» که به گفته این شارح نظم کتاب «المقنع» ابو عمر دانی است در رسم الخط قرآن. حسین بن عثمان در این کتاب از دیگر شروح قصیده رائیه شاطبی که پیش از او تألیف شده و همه به عربی است (شرح سخاوی و موصلی و ابن جباره و جعفری و کرمانی و ابن الفقیه) یاد می‌کند. پیش از آغاز شرح قصیده، مقدمه‌ای است دارای سه «فصل»: 1. بیان تحریض بر کتابت و فوائد آن؛ 2. بیان آنکه واضع کتابت و عربیت که بوده و در لطیفه‌ای چند دیگر؛ 3. بیان اصطلاحی چند که ناظم در این قصیده نهاده و امام جعفری به امتحان و استقرار از نظم استنباط کرده است. مؤلف در شیوه خویش آورده: «مصلحت چنان دانست که از اول قصیده تا باب الاثبات و الحذف ... هر بیت را می‌نویسد و معترض لغات و اعراب و دقائق عربیه هر یکی جداگانه نشود. که هر کس عربیت دارد خود احتیاج ندارد ... لیکن ... بیت اول قصیده را ... شمه‌ای ... از لغات و اعراب و غیره بیان خواهد کرد ... و التزام نمود که از باب الاثبات و الحذف تا آخر ابواب قصیده، در شرح هر بیتی اولا سخن امام ائمه ابوعمر دانی از کتاب مقنع روایت کند ... و روایتی که در مقنع باشد و در نظم نباشد یا در کتابی دیگر دیده می‌گوید».