العزية فی شرح المقالة النصيرية

● العزية فی شرح المقالة النصيرية = شرح القواعد / کلام و اعتقادات / عربی al-‘izzīya fī š.-il maqālat-in naṣīrīya = š.-ul qawā‘id ؟ استرآبادی، حسن بن محمد، 645 - 717 ؟ قمری estarābādī, ḥasan-e-bn-e mohammad (1248 - 1318) وابسته به: قواعد العقائد = رساله اعتقادية = مقاله نصيرية؛ نصيرالدين طوسی، محمد بن محمد (597-672) اهدا به: عزالدين عبدالعزيز بن جعفر نيشابوری شرحی است قواعد العقاید خواجه طوسی. شارح از خود نامی نبرده است ولی از مصنف در آغاز با جمله دعائیه «متع الله الاسلام و المسلمين بطول بقائه و رصع الجواهر الدوام اكليل علائه» و در انجام با جملات «قدس الله روحه و نور ضريحه» و «رحمه الله» یاد می کند. معلوم می شود که وی معاصر خواجه بوده است. ولی چون در مبحث علم باری تعالی و باب امامت، پس از ذکر نام مصنف «قدس الله روحه و نور ضريحه» می گوید محتمل است ابتداء که به شرح کتاب پرداخته، خواجه زنده بوده و در آخر تالیف خواجه بدرود حیات گفته است. شارح کتاب را به نام عزالدین عبدالعزیز بن جعفر نیشابوری ساخته و از این روی آن را «رساله عزية» نامیده است و در مقدمه می گوید «و سميته رسالة العزية فی شرح مقالة النصيرية». بعید نیست با این خصوصیات این شرح همان تألیف سید رکن الدین استرآبادی از شاگردان خواجه باشد. (مدرس رضوی) این اثر به کمال الدین علی بن میثم بحرانی نیز نسبت داده شده است. آغاز: بسمله. اللهم اهدنی و ایدنی. اما بعد حمد الله المنور قلوب العارفین بطلائع معرفته و الشارح صور السالکین بلوامع هدایته ... و قد سميته بالرسالة العزية فی شرح المقالة النصيرية ... قال المصنف الحمدلله المنقذ من الحيرة و الضلالة ... انی اوردت فيها قواعد العقاید من العلم المنسوب بالاصالة انجام: و قیل فیه اقوال کثیره و لا وطئ بواحد منها و الله اعلم بحقائق الامور. [احوال و آثار نصیرالدین طوسی، مدرس رضوی، ص 438؛ الذريعة 22/4 و 262/15]