نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

عروض سیفی

‘arūz-e sayfī
66 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/45633
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #45633
پدیدآور / مؤلف: سیفی بخارائی
تاریخ و سده تألیف: 896 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 22، ص 609 تا 613
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عروض و قافیه
عناوین دیگر و هم‌تراز:
میزان الاشعار (mīzān-ol aš‘ār)
اهدا / به درخواست: یحیی (فرزندش)
محل تألیف: هرات

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله‌ای است در علم عروض که قواعد علم عروض را در چند فصل بحث نموده و بنا بگفته مؤلف ادله و علل هر قاعده را ذکر کرده؛ در چند «فصل».
آغاز اثر
« الحمدلله الذی جعل علم العروض ميزان الاشعار ... بدانکه باعث بر این تألیف آنکه گاهی با اصحاب کتب عروض مباحثه کرده میشد درهر دقیقه نکته ای میطلبید وبر هر مدعی دلیل عقلی یا نقلی می‌شنیدند که آن نکات و دلائل بتمامها درهیچ کتاب اینتصانیف عربی و فارسی متقدمان و متأخران نبود ... خواسته شد که بجهت حفظ ان سخنان رساله‌ای ترتیب داده شود ... التماس از مستفیدان آنست که ... سیفی را بدعا یادآورند »
انجام اثر
« که این مصراع را چنین تقطیع می‌توان کرد: که العاشق «مفعول» خفى هوا «مفاعیل» کساهنا «مفاعلین» هر «دفع». و الحمدلله على الاتمام. »
سوابق و چاپ‌های اثر
پاریس، 1872، به ضمیمه قافیه جامی؛ کانپور، 1916؛ هند، سنگی، 1288، وزیری، 48ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذريعة 486/9 و 254/15 و 258 و 9/2: 486 ریحانة الأدب 147/3 قاموس الأعلام 2767/4 نسخه‌های منزوی 2163/3 مشترک پاکستان، ج13، ص 2695-2692 و 2981 دنا ج7، ص 495-496 دانشنامه ادب فارسی، ج1، ص539

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● عروض سیفی = میزان الاشعار / عروض و قافیه / فارسی ‘arūz-e sayfī = mīzān-ol aš‘ār سیفی بخارائی، - 909 قمری sayfī boxārā’ī (- 1504) اهدا به: یحیی (فرزندش) تاریخ تألیف: 896ق؛ محل تألیف: هرات رساله‌ای است در علم عروض که قواعد علم عروض را در چند فصل بحث نموده و بنا بگفته مؤلف ادله و علل هر قاعده را ذکر کرده؛ در چند «فصل». آغاز: الحمدلله الذی جعل علم العروض ميزان الاشعار ... بدانکه باعث بر این تألیف آنکه گاهی با اصحاب کتب عروض مباحثه کرده میشد درهر دقیقه نکته ای میطلبید وبر هر مدعی دلیل عقلی یا نقلی می‌شنیدند که آن نکات و دلائل بتمامها درهیچ کتاب اینتصانیف عربی و فارسی متقدمان و متأخران نبود ... خواسته شد که بجهت حفظ ان سخنان رساله‌ای ترتیب داده شود ... التماس از مستفیدان آنست که ... سیفی را بدعا یادآورند انجام: که این مصراع را چنین تقطیع می‌توان کرد: که العاشق «مفعول» خفى هوا «مفاعیل» کساهنا «مفاعلین» هر «دفع». و الحمدلله على الاتمام. چاپ: پاریس، 1872، به ضمیمه قافیه جامی؛ کانپور، 1916؛ هند، سنگی، 1288، وزیری، 48ص [الذريعة 486/9 و 254/15 و 258 و 9/2: 486؛ ریحانة الأدب 147/3؛ قاموس الأعلام 2767/4؛ نسخه‌های منزوی 2163/3؛ مشترک پاکستان، ج13، ص 2695-2692 و 2981؛ دنا ج7، ص 495-496؛ دانشنامه ادب فارسی، ج1، ص539]

نسخه‌های خطی این اثر

66 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
شیخ علی حیدر
مشهد
1039/2 سید محمود حسینی شعبان 1256ق نسخ 30 شناسنامه ←
32
ادبیات
تهران
96/2 - د حاج محمد حسن 22 جمادی الاول 1252ق نسخ 36 شناسنامه ←
33
ملی
تهران
3013/2 بی‌کاتب 1249ق نستعلیق 8 شناسنامه ←
34
مرعشی
قم
1038/4 بی‌کاتب 7 محرم 1249ق نستعلیق 38 شناسنامه ←
35
دائرة المعارف
تهران
1841/2 بی‌کاتب 1242ق نستعلیق 41 شناسنامه ←
36
دانشگاه
تهران
3735/1 محمد امین بن محمد ابراهیم لاژی خوافی 1228ق نستعلیق 119 شناسنامه ←
37
زنجانی (آیة الله)
قم
131/3 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
38
مرعشی
قم
14060/3 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 60 شناسنامه ←
39
حقوق
تهران
254/1 - ج محمد علی قرن 13 نستعلیق 46 شناسنامه ←
40
مجلس
تهران
983/2-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 - 43 شناسنامه ←
41
ملی
تهران
2632/1 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 128 شناسنامه ←
42
مهدوی، مصلح الدین
اصفهان
75/1 بی‌کاتب 1200ق نسخ 39 شناسنامه ←
43
مجلس
تهران
17239/4 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، شکسته 93 شناسنامه ←
44
مجلس
تهران
8814/3 بی‌کاتب قرن 13، آبان 1339ش - 69 شناسنامه ←
45
حجتیه
قم
602/1 بی‌کاتب قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
46
مرکز مطالعات
قم
374/10 بی‌کاتب 1109ق نسخ 30 شناسنامه ←
47
مجلس
تهران
3101/1 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 33 شناسنامه ←
48
دانشگاه
تهران
5806/1 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 114 شناسنامه ←
49
ملک
تهران
2670/1 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 38 شناسنامه ←
50
مرعشی
قم
9461/1 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 49 شناسنامه ←
51
ملی
تهران
2619/1 سید حامد الله قرن 12 نستعلیق 119 شناسنامه ←
52
دانشگاه
تهران
5421 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 35 شناسنامه ←
53
مرعشی
قم
11250/1 بی‌کاتب 29 جمادی الاول 1079ق، برای محمد مودود پتنوی شکسته نستعلیق 51 شناسنامه ←
54
دانشگاه
تهران
2572/3 محمد صادق بن محمد تقی تفرشی ظهیری رمضان 1078ق نستعلیق 54 شناسنامه ←
55
مجلس
تهران
2210 بی‌کاتب ذیقعده 1027ق تحریری، بی‌کا 118 شناسنامه ←
56
ادبیات
تهران
92/1 - د طالب بن جعفر نوروزی پایان ذیحجه 1009ق نستعلیق 67 شناسنامه ←
57
ملک
تهران
1562 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 32 شناسنامه ←
58
ملی
تهران
2944 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 62 شناسنامه ←
59
دانشگاه
تهران
4471 بی‌کاتب قرن 10 و 11 نسخ 37 شناسنامه ←
60
مرعشی
قم
6486/1 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 21 شناسنامه ←