نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

عروة الوثقی

‘orvat-ol vosqā
5 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/45561
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #45561
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 22، ص 575
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: تفسیر
عناوین دیگر و هم‌تراز:
تفسیر آیة الکرسی (tafsīr-e āyat-ol korsī)
اهدا / به درخواست: شاه عباس دوم صفوی

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

تفسیری است بر آیة الکرسی. در دیباجه نام مؤلف و کتاب و شاه عباس ثانی یاد شده است. پیش از آغاز به تفسیر «سه مقصد عالی» را در سه «نمایش» به مانند مقدمه هایی آورده و سپس با عنوان «بینش» به تفسیر آیة الکرسی می پردازد: نمایش 1. تشخیص دینی که پذیرای اکراه نباشد؛ نمایش 2. تحقیق معنی طاغوت و کیفیت کفر بدان و ایمان به حقیقت؛ نمایش 3. تبیین مراد از عروة الوثقی. در نمایش سوم به تفصیل در باب حدیث غدیر پرداخته و می گوید: «محمد بن جریر طبری در این باب کتابی تالیف کرده به هفتاد و پنج سند روایت نموده. احمد بن محمد مشهور به این عقده نیز تصنیفی پرداخته یکصد و پنج حدیث نقل نموده و دیگری یکصد و بیست و پنج طریق بر شمرده ابن المغازلی شافعی در کتاب مناقب آرد: قد روی حدیث غدیر خم نحو ماية نفس ... و هو حدیث ثابت». صدر المتالهین شیرازی پدر مؤلف نیز تفسیری بر آیة الکرسی به عربی و با همین نام دارد.
آغاز اثر
« بسمله آمنت بالله وحده لا شریک له و کفرت بالجبت و الطاغوت آمنت بسر آل محمد و علانیتهم ... اما بعد از فحوای اخبار ... چنین مستفاد میشود که تمامی کریمه آیة الکرسی که از فرط امتیاز در شرافت و عظمت آن را سید آیات قرآنی خوانده اند مداومتش مستمر فیوضات آسمانی ... »
انجام اثر
« این بود آنچه در این وقت میسر و مناسب ... بود. امید که ارباب کمال اگر بر سهوی و خطائی مطلع گردند به ذیل عفو مغفور نمایند که عصمت از خطا مخصوص انبیا و اولیاست. صلوات الله و سلامه علیهم اجمعین و الحمد لله رب العالمین اولا و آخرا »
سوابق و چاپ‌های اثر
ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، صص 212-185، با تصحیح علی اوجبی
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعه 329/4- 231 و 249/15 و 252

متن فنخا

● عروة الوثقی = تفسیر آیة الکرسی / تفسیر / فارسی ‘orvat-ol vosqā = tafsīr-e āyat-ol korsī شیرازی، محمد ابراهیم بن ملاصدرا، - 1070 قمری šīrāzī, mohammad ebrāhīm ebn-e mollā-sadrā (- 1660) اهداء به: شاه عباس دوم صفوی تفسیری است بر آیة الکرسی. در دیباجه نام مؤلف و کتاب و شاه عباس ثانی یاد شده است. پیش از آغاز به تفسیر «سه مقصد عالی» را در سه «نمایش» به مانند مقدمه هایی آورده و سپس با عنوان «بینش» به تفسیر آیة الکرسی می پردازد: نمایش 1. تشخیص دینی که پذیرای اکراه نباشد؛ نمایش 2. تحقیق معنی طاغوت و کیفیت کفر بدان و ایمان به حقیقت؛ نمایش 3. تبیین مراد از عروة الوثقی. در نمایش سوم به تفصیل در باب حدیث غدیر پرداخته و می گوید: «محمد بن جریر طبری در این باب کتابی تالیف کرده به هفتاد و پنج سند روایت نموده. احمد بن محمد مشهور به این عقده نیز تصنیفی پرداخته یکصد و پنج حدیث نقل نموده و دیگری یکصد و بیست و پنج طریق بر شمرده ابن المغازلی شافعی در کتاب مناقب آرد: قد روی حدیث غدیر خم نحو ماية نفس ... و هو حدیث ثابت». صدر المتالهین شیرازی پدر مؤلف نیز تفسیری بر آیة الکرسی به عربی و با همین نام دارد. آغاز: بسمله آمنت بالله وحده لا شریک له و کفرت بالجبت و الطاغوت آمنت بسر آل محمد و علانیتهم ... اما بعد از فحوای اخبار ... چنین مستفاد میشود که تمامی کریمه آیة الکرسی که از فرط امتیاز در شرافت و عظمت آن را سید آیات قرآنی خوانده اند مداومتش مستمر فیوضات آسمانی ... انجام: این بود آنچه در این وقت میسر و مناسب ... بود. امید که ارباب کمال اگر بر سهوی و خطائی مطلع گردند به ذیل عفو مغفور نمایند که عصمت از خطا مخصوص انبیا و اولیاست. صلوات الله و سلامه علیهم اجمعین و الحمد لله رب العالمین اولا و آخرا چاپ: ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، صص 212-185، با تصحیح علی اوجبی [الذریعه 329/4- 231 و 249/15 و 252]

نسخه‌های خطی این اثر

5 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
2454/21 تحسین 24 جمادی الاول 1101ق شکسته نستعلیق 21 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
6027 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 55 شناسنامه ←
3
الهیات
تهران
339/4 محمد بن محمد باقر کاشانی 1294ق شکسته نستعلیق 26 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
309/3-طباطبائی بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 15 شناسنامه ←
5
مجلس
تهران
4943/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 23 شناسنامه ←