شناسنامه کتابشناختی اثر
عروة الوثقی
‘orvat-ol vosqā
5
نسخه ثبتشده
از قرن 12 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/45561
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #45561
پدیدآور / مؤلف:
شیرازی، محمد ابراهیم بن ملاصدرا
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 22، ص 575
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
تفسیر
عناوین دیگر و همتراز:
تفسیر آیة الکرسی
(tafsīr-e āyat-ol korsī)
اهدا / به درخواست:
شاه عباس دوم صفوی
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
تفسیری است بر آیة الکرسی. در دیباجه نام مؤلف و کتاب و شاه عباس ثانی یاد شده است. پیش از آغاز به تفسیر «سه مقصد عالی» را در سه «نمایش» به مانند مقدمه هایی آورده و سپس با عنوان «بینش» به تفسیر آیة الکرسی می پردازد: نمایش 1. تشخیص دینی که پذیرای اکراه نباشد؛ نمایش 2. تحقیق معنی طاغوت و کیفیت کفر بدان و ایمان به حقیقت؛ نمایش 3. تبیین مراد از عروة الوثقی. در نمایش سوم به تفصیل در باب حدیث غدیر پرداخته و می گوید: «محمد بن جریر طبری در این باب کتابی تالیف کرده به هفتاد و پنج سند روایت نموده. احمد بن محمد مشهور به این عقده نیز تصنیفی پرداخته یکصد و پنج حدیث نقل نموده و دیگری یکصد و بیست و پنج طریق بر شمرده ابن المغازلی شافعی در کتاب مناقب آرد: قد روی حدیث غدیر خم نحو ماية نفس ... و هو حدیث ثابت». صدر المتالهین شیرازی پدر مؤلف نیز تفسیری بر آیة الکرسی به عربی و با همین نام دارد.
آغاز اثر
« بسمله آمنت بالله وحده لا شریک له و کفرت بالجبت و الطاغوت آمنت بسر آل محمد و علانیتهم ... اما بعد از فحوای اخبار ... چنین مستفاد میشود که تمامی کریمه آیة الکرسی که از فرط امتیاز در شرافت و عظمت آن را سید آیات قرآنی خوانده اند مداومتش مستمر فیوضات آسمانی ... »
انجام اثر
« این بود آنچه در این وقت میسر و مناسب ... بود. امید که ارباب کمال اگر بر سهوی و خطائی مطلع گردند به ذیل عفو مغفور نمایند که عصمت از خطا مخصوص انبیا و اولیاست. صلوات الله و سلامه علیهم اجمعین و الحمد لله رب العالمین اولا و آخرا »
سوابق و چاپهای اثر
ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، صص 212-185، با تصحیح علی اوجبی
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعه 329/4- 231 و 249/15 و 252
متن فنخا
● عروة الوثقی = تفسیر آیة الکرسی / تفسیر / فارسی
‘orvat-ol vosqā = tafsīr-e āyat-ol korsī
شیرازی، محمد ابراهیم بن ملاصدرا، - 1070 قمری
šīrāzī, mohammad ebrāhīm ebn-e mollā-sadrā (- 1660)
اهداء به: شاه عباس دوم صفوی
تفسیری است بر آیة الکرسی. در دیباجه نام مؤلف و کتاب و شاه عباس ثانی یاد شده است. پیش از آغاز به تفسیر «سه مقصد عالی» را در سه «نمایش» به مانند مقدمه هایی آورده و سپس با عنوان «بینش» به تفسیر آیة الکرسی می پردازد: نمایش 1. تشخیص دینی که پذیرای اکراه نباشد؛ نمایش 2. تحقیق معنی طاغوت و کیفیت کفر بدان و ایمان به حقیقت؛ نمایش 3. تبیین مراد از عروة الوثقی. در نمایش سوم به تفصیل در باب حدیث غدیر پرداخته و می گوید: «محمد بن جریر طبری در این باب کتابی تالیف کرده به هفتاد و پنج سند روایت نموده. احمد بن محمد مشهور به این عقده نیز تصنیفی پرداخته یکصد و پنج حدیث نقل نموده و دیگری یکصد و بیست و پنج طریق بر شمرده ابن المغازلی شافعی در کتاب مناقب آرد: قد روی حدیث غدیر خم نحو ماية نفس ... و هو حدیث ثابت». صدر المتالهین شیرازی پدر مؤلف نیز تفسیری بر آیة الکرسی به عربی و با همین نام دارد.
آغاز: بسمله آمنت بالله وحده لا شریک له و کفرت بالجبت و الطاغوت آمنت بسر آل محمد و علانیتهم ... اما بعد از فحوای اخبار ... چنین مستفاد میشود که تمامی کریمه آیة الکرسی که از فرط امتیاز در شرافت و عظمت آن را سید آیات قرآنی خوانده اند مداومتش مستمر فیوضات آسمانی ...
انجام: این بود آنچه در این وقت میسر و مناسب ... بود. امید که ارباب کمال اگر بر سهوی و خطائی مطلع گردند به ذیل عفو مغفور نمایند که عصمت از خطا مخصوص انبیا و اولیاست. صلوات الله و سلامه علیهم اجمعین و الحمد لله رب العالمین اولا و آخرا
چاپ: ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، صص 212-185، با تصحیح علی اوجبی
[الذریعه 329/4- 231 و 249/15 و 252]
نسخههای خطی این اثر
5 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
2454/21 | تحسین | 24 جمادی الاول 1101ق | شکسته نستعلیق | 21 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرعشی
قم
|
6027 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 55 | شناسنامه ← |
| 3 |
الهیات
تهران
|
339/4 | محمد بن محمد باقر کاشانی | 1294ق | شکسته نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 4 |
مجلس
تهران
|
309/3-طباطبائی | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق، نسخ | 15 | شناسنامه ← |
| 5 |
مجلس
تهران
|
4943/3 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 23 | شناسنامه ← |