طب الائمة

● طب الائمة / طب، حدیث / عربی ṭibb-ul a’imma طبیب، محمد قاسم بن غلامعلی، ق 11 قمری tabīb, mohammad qāsem ebn-e qolām ‘alī (- 17c) کتاب حاوی اخبار و مأثورات وارده در باب معالجات (از ادویه و ادعیه و اطعمه) و جهات مربوطه به علم طب است که آن را به ترتیب کتب طبی مرتب و مبوب نموده و به تفسیر برخی از الفاظ حدیث و تعریف برخی از امراض نیز پرداخته است. در یک «مقدمه» و پانزده «باب» و «خاتمه»: المقدمة فی الامور الكلیه و الطبایع و اصل و ما یجری مجراه؛ باب 1. الصداع و ما یجری مجراه؛ 2. الشقیقه؛ 3. امراض العین؛ 4. الامراض الدماغیه و ما یجری مجراه؛ 5. الامراض العارضة للانف و الاسنان و اللسان و الحلق و الاذن و الفم؛ 6. المسلول و المبطون و البواسیر و امراض المعدة و الامعاء و السرة؛ 7. علاج وسوسة الصدر و دفع الجن و الخوف و الحزن و الغم و امراض القلب و غیره؛ 8 وجع الطحال و وجع الجنب و الخاصرة؛ 9. علاج وجع المثانة و الفرج و الساقین و الفخذین و الرجلین و العراقیب و باطن القدم؛ 10. تکثیر الولد و ما ینفعه و ما یضره و فی وجع الظهر و ما یتعلق بالتوالد و التناسل و الحیض و غیره؛ 11. الاشیاء الضارة؛ 12. طرد السحرة و الهوام و السباع و الشیاطین و دفع ضرر السموم؛ 13. الحمیات؛ 14. الزینة؛ 15. علاج الامراض العامة التی لایختص بعضو واحد و الادعیة و الادویة و التدابیر التی لا یختص بمرض عضو واحد و الاشیاء النافعة كذلك و فی الامور الكلیة؛ و الخاتمة فی الدواب و ما یصلح للانسان و ما ینبغی للمرض ان یفعل و الموت و ما یتعلق به و النصیحة و ثواب العلة و ما یجری مجراه. (مهدی ولایی) آغاز: بسملة، الحمدلله ألهمنا بحقائق الأشیاء و خصصنا ببدایع الآلاء و جعل لصلاح أبداننا مناف العقاقیر و الأدواء ... و بعد، فیقول ... إنی لقد كنت برهة من الزمان عازماً على أن أجمع الطب المأثور عن الائمة علیهم السلام تیمناً بكلماتهم الشریفة و بیاناتهم اللطيفة ... انجام: بل نترک منه شیئاً تحلله الحركة التشجینة لئلاً یحلل من الرطوبة العزیزیة أقول شوتوخس، هی الحمی الدموية المعروفة بالطبعة و ههنا أقطع الكلام شاكراً لله على توفیقه للاتمام ... [دنا 282/7]