طب

● طب / طب / عربی tebb طبیب، محمد بن جلال، ق 11 قمری tabīb, mohammad ebn-e jalāl (- 17c) اهداء به: شاه عباس دوم (1052-1077ق) بخش‌بندی نشده و بدان نامی نداده است. با سربندهای «قاعده» بی‌شماره و بسیاری تجربه‌های خود را در آن آورده است. نگارنده در دیباچه می‌گوید از کودکی و عنفوان جوانی، پس از دانش‌های دینی و اسلامی به پزشکی می‌پرداختم و من از خاندان مشهور در این صناعت بودم، پس «مختصر»ها را حفظ کرده و «مطولات» را مطالعه کردم، پس به نگارش این کتاب پرداختم و این به روزگار عباس دوم بود. ناگاه بی آنکه به نام کتاب و بخش‌بندی آن بپردازد آغاز می‌کند: «قاعدة. قال فاضل الاطباء ابقراط ما كان من الامراض يحدث من الامتلاء فشفاوء. يكون بالاستفراغ». آغاز: الحمدلله الذی صور اجنة المكنونات فی ارحام التقدير كيف شاءثم رباها بكمال صنعه ... فيقول المقتبس نوراليقين من مشكورة فيض ربه المجيب محمد بن جلال المدعو بنور الطبيب شفاهما الله من آلام الآثام و داوى امراض ذنوبهما ... انجام: و يشرب الشراب الريحانی باقداح صغار متداركة فانه قل ما يتم فعل السموم مع هذا التدبير بمشية الله تعالى و عونه. تمت بتوفيق الله. [دنا 279/7]