صراط الحق

● صراط الحق / فلسفه / فارسی serāt-ol haqq بروجردی، محمد حسین بن محمد معصوم، ق13 قمری borūjerdī, mohammad hoseyn ebn-e mohammad ma‘sūm (- 19c) اهدا به: محمد شاه قاجار (1250-1264ق) تاریخ تألیف: پنج‌شنبه دهه پایانی ربیع الثانی 1262ق درباره مسئله قضا و قدر؛ مؤلف می‌گوید: به‌خواهش جمعی از اخلاء یقین کتابی در معرفت عقاید دین در نظم تحریر درآورده بودم و مندرج نموده بودم در آن کتاب مباحثی چند از غوامض علم و مشکلات را و از آن جمله بود بحث از آنکه آیا خالق افعال عباد از خیر و شر خداست جمله خلق از جواهر و اعراض از او آمده و او خلق این جمله فرموده هر وجدی از اوست و هر موجودی قائم به اوست یا آنکه عباد خالق افعال خود باشند هر فعلی خلق فاعل آن باشد و هر فاعلی خالق ... جواهر که فاعل این مفاعلند از خدا باشد و خلق هر فعل از فاعلش پس خالق متعدد باشد ... من در آن کتاب مطالب را به وجهی بیان کردم که درک آن برای مردم عامی و عادی خالی از اشکال نبود گرچه این مبهمات در سایر کتب است و بدبختانه همین ابهام‌ها موجب ضلالت اوساط الناس می‌شود لذا برای رفع هر گونه توهم این رساله را به زبانی ساده در توضیح مطالب فوق پرداختم. آغاز: بسمله، سپاس و ثنای بی قیاس مر کریمی را سزاست که وجود هر موجود نتیجه ای از وجود او آمده. انجام: اقتصار باین مختصر بیان آمد و الحمدلله ... [دنا 117/7 (4 نسخه)؛ الذریعه 33/15؛ فهرستواره منزوی 187/6 و 400/9]