الصدرية في القواعد النحوية

● الصدرية في القواعد النحوية / نحو / عربی aṣ-Ṣadrīya fī-l qawāʿid-in naḥwīya موسوی، محمد بن ابی الحسن، 963 - 1043 ؟ قمری mūsavī, mohammad ebn-e abe-l-hasan (1556 - 1634) این یکی را به درخواست پسر دیگرش صدرالدین محمد به عربی ساخته است چنان‌که در 1001ق به نام پسر دیگرش تقی الدین محمد «الرسالة التقیة» را در منطق نگاشته و همچنین «شمسیه» را در نحو به اسم فرزند سومش شمس الدین نام نهاده است؛ در یک «مقدمه» و سه «مقصد» در اسم و فعل و حرف است. در هر مقصد چند مبحث و در هر مبحث چند قاعده است: المقدمة: فی تعریف النحو و موضوعه و غایته؛ مقصد 1. اسم، دارای یک مقدمه و چند فصل و خاتمه: المقدمة: فی تعریف الاسم، فصل 1) المعربات، دارای مقدمه و شش مبحث و خاتمه، فصل 2) المبنیات، شامل مقدمه و سه مبحث؛ مقصد 2. الفعل، شامل مقدمه و ده بحث؛ مقصد 3. الحرف، شامل مقدمه و دو فصل: 1) تعریف الحرف و تقسيمه. آغاز: لک الحمد یافاعل ما تشاء و لک الشکر یا رافع اسماء الملائکة فی السماء و لک الثناء یا ناصب اعلام النبیین فی الغبراء ... اما بعد لما الفت القواعد المنطقیة و سمیتها بالرسالة الشمسیة سالنی ولدی ابقاه الله تعالى ورزقه حلاوة العلوم الدينية ان اولف له تأليفا كما الفت لاخيه ولكنه بالعربية فاجبت و شرعت و سمیته بالصدرية ... انجام: قد يكون بمعنى الحق نحو كلا ان الانسان ليطغى و ان كلاء فيه بمعنى الحق نحو ان الانسان لفی خسر. [الذریعة 28/15 و 405/4 و 230/14؛ دنا 112/7 (6 نسخه)؛ طبقات اعیان الشیعه 544؛ ریحانة الادب 44/4]