شناسنامه کتابشناختی اثر
شرح الکافی
š.-u kāfī
پیوند کوتاه:
/w/40994
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40994
پدیدآور / مؤلف:
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم
تاریخ و سده تألیف:
1044 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 20، ص 470
تا 479
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
شرح حدیث
عناوین دیگر و همتراز:
شرح اصول الکافی
(š.-u uṣūl-id kāfī)
محل تألیف:
شیراز
اثر مرتبط / وابسته به:
الکافی کلینی، محمد بن یعقوب (-329ق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح مفصل و مشهوری است بر اصول کافی ثقة الاسلام کلینی. شارح کتاب عقل و علم، توحید و حجت از اصول کافی را به صورت تفصیلی شرح کرده و در آن نکات حکمی و لطائف عرفانی و جهات رجالی پیرامون سند روایات را مطرح کرده است. شیوه کار شارح چنین است که ابتدا تمام احادیث را با سلسله سند ذکر کرده و سپس در ذیل هر حدیثی، چگونگی آن روایت را بیان داشته، آنگاه به توضیح و تقریر آن پرداخته با بیانات فلسفی و لطایف عرفانی. این شرح در سه جزء برگزار شده و هر جزء با خطبه غرائی آغاز شده است.
آغاز اثر
« الحمدلله الذی جل عن مطارح أضواء الفکر و ارتفع عن مواقع أنوار النظر کماله عجزت المدارک و العقول عن کنه کمال حکمته ... »
انجام اثر
« و فی حدیث غسل الجمعة انه سنة واجبة تم کتاب العقل ... و صلوات لاتعد و لاتحصی. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی؛ ص541؛ تهران، 1282، سنگی؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی، مکتبه محمودی، 1391ق، 661ص؛ تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، تحقیق محمد خواجوی، 1368ش - 1381ش
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
حاشیة شرح الکافی؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
حاشیة شرح الکافی؛ مقدس شیروانی، عبد العزیز بن احمد (-13)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 99/13
ریحانة الأدب 419/3 و 417/3
کشف الحجب 347
هدیة العارفین 279/2
کتابشناسی جامع ملاصدرا 871-96و339
دنا 974/6- 978 (110 نسخه)
متن فنخا
● شرح الکافی = شرح اصول الکافی / شرح حدیث / عربی
š.-u kāfī = š.-u uṣūl-id kāfī
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، 979 - 1050 قمری
sadr-od-dīn-e šīrāzī, mohammad ebn-e ebrāhīm (1572 - 1641)
وابسته به: الکافی کلینی، محمد بن یعقوب (-329ق)
تاریخ تألیف: 1044ق؛ محل تألیف: شیراز
شرح مفصل و مشهوری است بر اصول کافی ثقة الاسلام کلینی. شارح کتاب عقل و علم، توحید و حجت از اصول کافی را به صورت تفصیلی شرح کرده و در آن نکات حکمی و لطائف عرفانی و جهات رجالی پیرامون سند روایات را مطرح کرده است. شیوه کار شارح چنین است که ابتدا تمام احادیث را با سلسله سند ذکر کرده و سپس در ذیل هر حدیثی، چگونگی آن روایت را بیان داشته، آنگاه به توضیح و تقریر آن پرداخته با بیانات فلسفی و لطایف عرفانی. این شرح در سه جزء برگزار شده و هر جزء با خطبه غرائی آغاز شده است.
آغاز: الحمدلله الذی جل عن مطارح أضواء الفکر و ارتفع عن مواقع أنوار النظر کماله عجزت المدارک و العقول عن کنه کمال حکمته ...
کتاب التوحید: سبحانک اللهم و بحمدک توحدت فی ذاتک فحسر عن إدراکک إنسان کل عارف و تفردت فی صفاتک ... و بعد فلما کان المقصود الأول من بعثة الأنبیاء ... و بعد فلما کان المقصود الأول من بعثة الأنبیاء و الرسل بالکتب الإلهیة و النوامیس الشرعیة
انجام: و فی حدیث غسل الجمعة انه سنة واجبة تم کتاب العقل ... و صلوات لاتعد و لاتحصی.
چاپ: مشار عربی؛ ص541؛ تهران، 1282، سنگی؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی، مکتبه محمودی، 1391ق، 661ص؛ تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، تحقیق محمد خواجوی، 1368ش - 1381ش
[الذریعة 99/13؛ ریحانة الأدب 419/3 و 417/3؛ کشف الحجب 347؛ هدیة العارفین 279/2؛ کتابشناسی جامع ملاصدرا 871-96و339؛ دنا 974/6- 978 (110 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- حاشیة شرح الکافی؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
2- حاشیة شرح الکافی؛ مقدس شیروانی، عبد العزیز بن احمد (-13)
نسخههای خطی این اثر
117 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مرعشی
قم
|
4322 و 1636 عکسی | صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (مؤلف) | 1044ق | نسخ | 255 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرعشی
قم
|
15379 | بیکاتب | شنبه 18 شوال 1037ق | نستعلیق | 254 | شناسنامه ← |
| 3 |
عاطفی، حسن
کاشان
|
بدون شماره/1 | احسان بن جعفر کشمیری | 1044ق | شکسته نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 4 |
ملی
تبریز
|
3096 | خود شارح | 1044ق | نستعلیق | 100 | شناسنامه ← |
| 5 |
مهدوی
تهران
|
764 | نعمة الله بن نظام الدین شولستانی | 1052ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 6 |
مجلس
تهران
|
5772 | عبدالله بن سلام الله جنیدی الشیرازی | 1054ق | نسخ | 658 | شناسنامه ← |
| 7 |
ادبیات
تهران
|
8 - ج | علی بن عبدالغالب فیروز آبادی | یکشنبه 10 رمضان 1061ق | نسخ | 315 | شناسنامه ← |
| 8 |
دانشگاه
تهران
|
8506 | محمد قاسم بن درویش شیرازی | 1 ربیع الثانی 1063ق | نسخ | 586 | شناسنامه ← |
| 9 |
رضوی
مشهد
|
24443 | صالح بن ناصر یمنی همدانی | سلخ شوال 1068ق | نسخ | 139 | شناسنامه ← |
| 10 |
وزیری
یزد
|
3534 | محمد رضا بن حاجی علیقلی | 1072ق | نسخ | 462 | شناسنامه ← |
| 11 |
ادبیات
تهران
|
9 - ج | صالح بن شریف | سهشنبه 8 جمادی الثانی 1074ق، برای پسر خود محمد حسن | نستعلیق | 311 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرعشی
قم
|
7747 | بیکاتب | با تاریخ 1076ق، نزدیک عصر مؤلف | نسخ | 195 | شناسنامه ← |
| 13 |
مجلس
تهران
|
30 | علی بن غالب فیروز آبادی | 1084ق | نستعلیق، شکسته | 245 | شناسنامه ← |
| 14 |
مجلس
تهران
|
815 ط | علی بن عبدالغالب فیروزآبادی | 1085ق | نستعلیق | 329 | شناسنامه ← |
| 15 |
رضوی
مشهد
|
9610 | محمد حسین لاهیجی | سهشنبه 2 شوال 1095ق | نسخ | 344 | شناسنامه ← |
| 16 |
دائرة المعارف
تهران
|
1459-عکسی | علی اکبر | جمعه نیمه ربیع الثانی 1096ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 17 |
مجلس
تهران
|
14459 | ابوالفتح بن سید محمد حسینی خوراسکانی | 1098ق | نسخ | 274 | شناسنامه ← |
| 18 |
ادبیات
تهران
|
8 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 19 |
رضوی
مشهد
|
17807 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 98 | شناسنامه ← |
| 20 |
مجلس
تهران
|
6324/27 | بیکاتب | قرن 11 | - | 4 | شناسنامه ← |
| 21 |
مدرسه منصوریه
شیراز
|
بدون شماره | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 22 |
رضوی
مشهد
|
22540 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 308 | شناسنامه ← |
| 23 |
تویسرکانی
اصفهان
|
4/1 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 420 | شناسنامه ← |
| 24 |
صد و بیست و پنج نسخه
سبزوار
|
44 | بیکاتب | قرن 11 | شکسته، نسخ | 158 | شناسنامه ← |
| 25 |
مجلس
تهران
|
286 ط | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 26 |
مرعشی
قم
|
13529 | محمد محسن متخلص به وفا إبن محمد علم الهدی إبن فیض کاشانی | قرن 12 | نستعلیق | 133 | شناسنامه ← |
| 27 |
مرعشی
قم
|
13491 | محمد محسن متخلص به وفا إبن مولی محمد علم الهدی إبن فیض کاشانی | قرن 12 | نستعلیق | 171 | شناسنامه ← |
| 28 |
رضوی
مشهد
|
24427 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 250 | شناسنامه ← |
| 29 |
فاضل
خوانسار
|
87 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق، شکسته | - | شناسنامه ← |
| 30 |
گوهرشاد
مشهد
|
1355 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |