شناسنامه کتابشناختی اثر
شرح الکافی
š.-u kāfī
پیوند کوتاه:
/w/40994
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40994
پدیدآور / مؤلف:
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم
تاریخ و سده تألیف:
1044 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 20، ص 470
تا 479
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
شرح حدیث
عناوین دیگر و همتراز:
شرح اصول الکافی
(š.-u uṣūl-id kāfī)
محل تألیف:
شیراز
اثر مرتبط / وابسته به:
الکافی کلینی، محمد بن یعقوب (-329ق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح مفصل و مشهوری است بر اصول کافی ثقة الاسلام کلینی. شارح کتاب عقل و علم، توحید و حجت از اصول کافی را به صورت تفصیلی شرح کرده و در آن نکات حکمی و لطائف عرفانی و جهات رجالی پیرامون سند روایات را مطرح کرده است. شیوه کار شارح چنین است که ابتدا تمام احادیث را با سلسله سند ذکر کرده و سپس در ذیل هر حدیثی، چگونگی آن روایت را بیان داشته، آنگاه به توضیح و تقریر آن پرداخته با بیانات فلسفی و لطایف عرفانی. این شرح در سه جزء برگزار شده و هر جزء با خطبه غرائی آغاز شده است.
آغاز اثر
« الحمدلله الذی جل عن مطارح أضواء الفکر و ارتفع عن مواقع أنوار النظر کماله عجزت المدارک و العقول عن کنه کمال حکمته ... »
انجام اثر
« و فی حدیث غسل الجمعة انه سنة واجبة تم کتاب العقل ... و صلوات لاتعد و لاتحصی. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی؛ ص541؛ تهران، 1282، سنگی؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی، مکتبه محمودی، 1391ق، 661ص؛ تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، تحقیق محمد خواجوی، 1368ش - 1381ش
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
حاشیة شرح الکافی؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
حاشیة شرح الکافی؛ مقدس شیروانی، عبد العزیز بن احمد (-13)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 99/13
ریحانة الأدب 419/3 و 417/3
کشف الحجب 347
هدیة العارفین 279/2
کتابشناسی جامع ملاصدرا 871-96و339
دنا 974/6- 978 (110 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● شرح الکافی = شرح اصول الکافی / شرح حدیث / عربی
š.-u kāfī = š.-u uṣūl-id kāfī
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، 979 - 1050 قمری
sadr-od-dīn-e šīrāzī, mohammad ebn-e ebrāhīm (1572 - 1641)
وابسته به: الکافی کلینی، محمد بن یعقوب (-329ق)
تاریخ تألیف: 1044ق؛ محل تألیف: شیراز
شرح مفصل و مشهوری است بر اصول کافی ثقة الاسلام کلینی. شارح کتاب عقل و علم، توحید و حجت از اصول کافی را به صورت تفصیلی شرح کرده و در آن نکات حکمی و لطائف عرفانی و جهات رجالی پیرامون سند روایات را مطرح کرده است. شیوه کار شارح چنین است که ابتدا تمام احادیث را با سلسله سند ذکر کرده و سپس در ذیل هر حدیثی، چگونگی آن روایت را بیان داشته، آنگاه به توضیح و تقریر آن پرداخته با بیانات فلسفی و لطایف عرفانی. این شرح در سه جزء برگزار شده و هر جزء با خطبه غرائی آغاز شده است.
آغاز: الحمدلله الذی جل عن مطارح أضواء الفکر و ارتفع عن مواقع أنوار النظر کماله عجزت المدارک و العقول عن کنه کمال حکمته ...
کتاب التوحید: سبحانک اللهم و بحمدک توحدت فی ذاتک فحسر عن إدراکک إنسان کل عارف و تفردت فی صفاتک ... و بعد فلما کان المقصود الأول من بعثة الأنبیاء ... و بعد فلما کان المقصود الأول من بعثة الأنبیاء و الرسل بالکتب الإلهیة و النوامیس الشرعیة
انجام: و فی حدیث غسل الجمعة انه سنة واجبة تم کتاب العقل ... و صلوات لاتعد و لاتحصی.
چاپ: مشار عربی؛ ص541؛ تهران، 1282، سنگی؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی، مکتبه محمودی، 1391ق، 661ص؛ تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، تحقیق محمد خواجوی، 1368ش - 1381ش
[الذریعة 99/13؛ ریحانة الأدب 419/3 و 417/3؛ کشف الحجب 347؛ هدیة العارفین 279/2؛ کتابشناسی جامع ملاصدرا 871-96و339؛ دنا 974/6- 978 (110 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- حاشیة شرح الکافی؛ نوری، علی بن جمشید (-1246)
2- حاشیة شرح الکافی؛ مقدس شیروانی، عبد العزیز بن احمد (-13)
نسخههای خطی این اثر
117 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 61 |
مجلس
تهران
|
1/576-طباطبائی | بیکاتب | 1214ق | نستعلیق | 211 | شناسنامه ← |
| 62 |
رضوی
مشهد
|
36329 | لطف الله بن زین العابدین | شوال 1215ق | نسخ | 220 | شناسنامه ← |
| 63 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
743 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 64 |
استادی، رضا
قم
|
نامعلوم | محمد رضا دشتکی | 1219ق | نسخ | 258 | شناسنامه ← |
| 65 |
مرعشی
قم
|
11200 | محمد رضا بن آقا نجف، دشتکی | ربیع الثانی 1219ق | نسخ | 259 | شناسنامه ← |
| 66 |
ملی
تهران
|
825 | زین العابدین بن عبدالجبار شریف <!-- page: 476 --> موسوی | 1219ق | نستعلیق | 172 | شناسنامه ← |
| 67 |
مجلس
تهران
|
1916/6 | بیکاتب | 1220ق | - | 1 | شناسنامه ← |
| 68 |
مجلس
تهران
|
10496 | عبدالله بن خان بابا زنوزی (فیلسوف معروف مقیم تهران و صاحب الانوار الجلية) | 1224ق | نستعلیق | 206 | شناسنامه ← |
| 69 |
رضوی
مشهد
|
25447 | بیکاتب | 1224ق | نستعلیق | 188 | شناسنامه ← |
| 70 |
مرتضوی
مشهد
|
بدون شماره | محمد بن محمد حسینی اصفهانی قهپائی | شنبه 8 ربیع الاول 1228ق | - | - | شناسنامه ← |
| 71 |
ملی
تهران
|
560 | محمد رفیع | 1229ق | نسخ | 171 | شناسنامه ← |
| 72 |
مرکز احیاء
قم
|
4461 | بیکاتب | دوشنبه 7 ربیع الاول 1229ق | نستعلیق | 299 | شناسنامه ← |
| 73 |
رضوی
مشهد
|
20316 | بیکاتب | شنبه 20 رمضان 1230ق | شکسته نستعلیق | 259 | شناسنامه ← |
| 74 |
روضاتی
اصفهان
|
5 | محمد کاظم بن محمد نصیر هزار جریبی | محرم 1230ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 75 |
رضوی
مشهد
|
1705 | زین العابدین بن خداوردی | 1232ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 76 |
مجلس
تهران
|
32 | بیکاتب | 1232ق | نسخ | 195 | شناسنامه ← |
| 77 |
رضوی
مشهد
|
25331 | شیخ یوسف بن احمد اشرفی | شنبه دهه آخر ذیقعده 1233ق | شکسته نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 78 |
ادبیات
تهران
|
429 | علی میرزا بن علی جان فتح آبادی | یکشنبه ربیع الثانی 1235ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 79 |
الهیات
مشهد
|
439/1 | بیکاتب | ذیحجه 1241ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 80 |
مرکز احیاء
قم
|
2614 | بیکاتب | 1241ق | نستعلیق | 290 | شناسنامه ← |
| 81 |
مرکز احیاء
قم
|
2576/1 | سید بوالحسن بن محمد حسینی <!-- page: 477 --> برثی تنکابنی در قریه جوارده از توابع جبلستان | 26 محرم 1244ق | نستعلیق | 240 | شناسنامه ← |
| 82 |
مرکز احیاء
قم
|
3330 | سید ابوالحسن تنکابنی | دهه سوم ربیع الاول 1244ق | نستعلیق | 307 | شناسنامه ← |
| 83 |
مسجد اعظم
قم
|
562 | محمد بن محمد حسن هزار جریبی | 1254ق | نستعلیق | 401 | شناسنامه ← |
| 84 |
مرکز احیاء
قم
|
1565 | بیکاتب | ربیع الاول 1257ق | نسخ | 157 | شناسنامه ← |
| 85 |
گلپایگانی
قم
|
7910-53/120 | لطفعلی بن محمد رودباری | 14 رمضان 1259ق | - | 159 | شناسنامه ← |
| 86 |
ملی
شیراز
|
36-ش/508 | بیکاتب | 1259ق | نسخ | 253 | شناسنامه ← |
| 87 |
مجلس
تهران
|
7596 | محمد رضا بن ابی الحسن طباطبایی | سهشنبه 18 شعبان 1265ق | نسخ | 258 | شناسنامه ← |
| 88 |
سپهسالار
تهران
|
1696 | میرزا ابوالقاسم نام | 1269ق | شکسته نستعلیق | 84 | شناسنامه ← |
| 89 |
مسجد اعظم
قم
|
3484 | بیکاتب | 5 رجب 1272ق | نسخ | 80 | شناسنامه ← |
| 90 |
رضوی
مشهد
|
35972 | محمد بن صفر علی بهمن آبادی | 1275ق | نستعلیق | 268 | شناسنامه ← |