نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح قصیده یائیه میر فندرسکی

š.-e qasīde-ye yāʼīyya-ye mīr fendereskī
52 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/40944
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40944
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 20، ص 428 تا 431
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
اثر مرتبط / وابسته به: قصیده یائیه؛ میرفندرسکی، ابوالقاسم بن میرزا بزرگ (-1050)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

شرح مختصری است بر قصیده یائیه حکیم ابوالقاسم میر فندرسکی، به مطلع: «چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی». در این شرح 31 بیت از قصیده مزبور نقل و شرح گردیده. اول بیتی را می‌آورد و شرح می‌کند و سپس به شرح بیت بعدی می‌پردازد.
آغاز اثر
« ای آنکه جز تو نیست در هر دو جهان ×× برتر ز خیالی و مبرا ز گمان / هرچند که عین هر نشانی، لیکن ×× این است نشانت که تو را نیست نشان ... یا من تنزه ذاته بذاته عن مجانسة مخلوقاته و یا من خصت الوحدانية بذاته ... اما بعد يقول الفقير الى رحمة رب العالى محمد صالح الخلخالى هذا فقرات منى على قصيدة المشهورة المعروفة ... قال الناظم رحمة الله عليه: چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی ... »
انجام اثر
« کاش دانایان پیشین می‌بگفتندی تمام ×× تا خلاف ناتمامان از میان بر خاستی. که: و يزكيهم و يعلمهم الكتاب و الحكمة بعد از آن راهی باین معانی به توفیق الله تعالی می‌تواند راه یافت و السلام على من اتبع الهدى. »
سوابق و چاپ‌های اثر
شرح خلخالی بارها چاپ شده از جمله همراه با تحفة المراد به چاپ رسیده؛ همچنین در میراث اسلامی ایران، دفتر چهارم، به کوشش علی اکبر خان محمدی، ص 238- 262 چاپ شده
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 956/6-958 (44 نسخه) الذریعه 15/14 و 250/15 نسخه‌های منزوی 1245/2 راهنمای پژوهش درباره میرفندرسکی 110-121 فهرستواره منزوی 208/6

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● شرح قصیده یائیه میر فندرسکی / عرفان و تصوف / فارسی š.-e qasīde-ye yāʼīyya-ye mīr fendereskī خلخالی، محمد صالح بن محمد سعید، 1095 - 1175 قمری xalxālī, mohammad sāleh ebn-e mohammad saʻīd (1684 - 1762) وابسته به: قصیده یائیه؛ میرفندرسکی، ابوالقاسم بن میرزا بزرگ (-1050) شرح مختصری است بر قصیده یائیه حکیم ابوالقاسم میر فندرسکی، به مطلع: «چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی». در این شرح 31 بیت از قصیده مزبور نقل و شرح گردیده. اول بیتی را می‌آورد و شرح می‌کند و سپس به شرح بیت بعدی می‌پردازد. آغاز: ای آنکه جز تو نیست در هر دو جهان ×× برتر ز خیالی و مبرا ز گمان / هرچند که عین هر نشانی، لیکن ×× این است نشانت که تو را نیست نشان ... یا من تنزه ذاته بذاته عن مجانسة مخلوقاته و یا من خصت الوحدانية بذاته ... اما بعد يقول الفقير الى رحمة رب العالى محمد صالح الخلخالى هذا فقرات منى على قصيدة المشهورة المعروفة ... قال الناظم رحمة الله عليه: چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی ... انجام: کاش دانایان پیشین می‌بگفتندی تمام ×× تا خلاف ناتمامان از میان بر خاستی. که: و يزكيهم و يعلمهم الكتاب و الحكمة بعد از آن راهی باین معانی به توفیق الله تعالی می‌تواند راه یافت و السلام على من اتبع الهدى. چاپ: شرح خلخالی بارها چاپ شده از جمله همراه با تحفة المراد به چاپ رسیده؛ همچنین در میراث اسلامی ایران، دفتر چهارم، به کوشش علی اکبر خان محمدی، ص 238- 262 چاپ شده [دنا 956/6-958 (44 نسخه)؛ الذریعه 15/14 و 250/15؛ نسخه‌های منزوی 1245/2؛ راهنمای پژوهش درباره میرفندرسکی 110-121؛ فهرستواره منزوی 208/6]

نسخه‌های خطی این اثر

52 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تهران
2926/2 بی‌کاتب محتملاً قرن 10 - 12 شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
5736 بی‌کاتب 25 ربیع الثانی 1121ق نسخ 18 شناسنامه ←
3
مرکز احیاء
قم
1247 بی‌کاتب 1190ق نستعلیق، نسخ 18 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
5372/3 بی‌کاتب 1194ق شکسته نستعلیق 28 شناسنامه ←
5
ملک
تهران
1687/10 محمد اسماعیل بن علی اصغر موسوی هزارجریبی 1198ق نستعلیق - شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
1866/12 بی‌کاتب قرن 13 شکسته 28 شناسنامه ←
7
مرکز احیاء
قم
2338/10 نامشخص - - - شناسنامه ←
8
رضوی
مشهد
11911/2 بی‌کاتب قرن 13 - - شناسنامه ←
9
مرکز احیاء
قم
3445/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 16 شناسنامه ←
10
رضوی
مشهد
6329 بی‌کاتب اواخر قرن 13 نستعلیق 24 شناسنامه ←
11
گلپایگانی
قم
7882/1-39/262 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 9 شناسنامه ←
12
گوهرشاد
مشهد
883/6 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
13
مجلس
تهران
512/4-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 - 16 شناسنامه ←
14
مجلس
تهران
9199/1 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 23 شناسنامه ←
15
مجلس
تهران
5500/3 بی‌کاتب قرن 13 - 3 شناسنامه ←
16
دارالحدیث
قم
378 بی‌کاتب قرن 13 تحریری، بی‌کا 11 شناسنامه ←
17
تربیت
تبریز
45ض/4 بی‌کاتب 1220ق - 24 شناسنامه ←
18
ملی
تهران
4906 بی‌کاتب 1222ق نستعلیق 35 شناسنامه ←
19
مجلس
تهران
15709 بی‌کاتب ربیع الاول 1225ق نستعلیق 24 شناسنامه ←
20
گلپایگانی
قم
1677-9/227 بی‌کاتب 1227ق نستعلیق 21 شناسنامه ←
21
ملی
تهران
2697/13 قربانعلی نیشابوری 1230ق نستعلیق، نسخ 24 شناسنامه ←
22
ملک
تهران
5858/3 بی‌کاتب 1235ق نسخ 1 شناسنامه ←
23
دیانی
بیرجند
108/9 حسین بن سید علی خوسفی قائنی خراسانی 1235ق نسخ 16 شناسنامه ←
24
رضوی
مشهد
12892/4 بی‌کاتب شعبان 1241ق - - شناسنامه ←
25
رضوی
مشهد
11134/4 بی‌کاتب 1241ق نستعلیق - شناسنامه ←
26
مجلس
تهران
1/16 خوئی محد حسن 1244ق شکسته نستعلیق 39 شناسنامه ←
27
رضوی
مشهد
16611/1 علی محمد بن محمد شاهزلی قاینی خراسانی 1245-1246ق نستعلیق، نسخ 52 شناسنامه ←
28
رضوی
مشهد
16415/2 بی‌کاتب 1250ق شکسته نستعلیق 35 شناسنامه ←
29
مرعشی
قم
4660/6 عبده الحمید بن محمد رضا یزدی 1257ق نستعلیق 13 شناسنامه ←
30
رضوی
مشهد
6330 علی اکبر بن محمد کریم سالیانی 15 رجب 1258ق نستعلیق، نسخ 16 شناسنامه ←