شناسنامه کتابشناختی اثر
شرح قصیده یائیه میر فندرسکی
š.-e qasīde-ye yāʼīyya-ye mīr fendereskī
52
نسخه ثبتشده
از قرن 12 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/40944
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40944
پدیدآور / مؤلف:
خلخالی، محمد صالح بن محمد سعید
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 20، ص 428
تا 431
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
عرفان و تصوف
اثر مرتبط / وابسته به:
قصیده یائیه؛ میرفندرسکی، ابوالقاسم بن میرزا بزرگ (-1050)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح مختصری است بر قصیده یائیه حکیم ابوالقاسم میر فندرسکی، به مطلع: «چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی». در این شرح 31 بیت از قصیده مزبور نقل و شرح گردیده. اول بیتی را میآورد و شرح میکند و سپس به شرح بیت بعدی میپردازد.
آغاز اثر
« ای آنکه جز تو نیست در هر دو جهان ×× برتر ز خیالی و مبرا ز گمان / هرچند که عین هر نشانی، لیکن ×× این است نشانت که تو را نیست نشان ... یا من تنزه ذاته بذاته عن مجانسة مخلوقاته و یا من خصت الوحدانية بذاته ... اما بعد يقول الفقير الى رحمة رب العالى محمد صالح الخلخالى هذا فقرات منى على قصيدة المشهورة المعروفة ... قال الناظم رحمة الله عليه: چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی ... »
انجام اثر
« کاش دانایان پیشین میبگفتندی تمام ×× تا خلاف ناتمامان از میان بر خاستی. که: و يزكيهم و يعلمهم الكتاب و الحكمة بعد از آن راهی باین معانی به توفیق الله تعالی میتواند راه یافت و السلام على من اتبع الهدى. »
سوابق و چاپهای اثر
شرح خلخالی بارها چاپ شده از جمله همراه با تحفة المراد به چاپ رسیده؛ همچنین در میراث اسلامی ایران، دفتر چهارم، به کوشش علی اکبر خان محمدی، ص 238- 262 چاپ شده
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 956/6-958 (44 نسخه)
الذریعه 15/14 و 250/15
نسخههای منزوی 1245/2
راهنمای پژوهش درباره میرفندرسکی 110-121
فهرستواره منزوی 208/6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● شرح قصیده یائیه میر فندرسکی / عرفان و تصوف / فارسی
š.-e qasīde-ye yāʼīyya-ye mīr fendereskī
خلخالی، محمد صالح بن محمد سعید، 1095 - 1175 قمری
xalxālī, mohammad sāleh ebn-e mohammad saʻīd (1684 - 1762)
وابسته به: قصیده یائیه؛ میرفندرسکی، ابوالقاسم بن میرزا بزرگ (-1050)
شرح مختصری است بر قصیده یائیه حکیم ابوالقاسم میر فندرسکی، به مطلع: «چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی». در این شرح 31 بیت از قصیده مزبور نقل و شرح گردیده. اول بیتی را میآورد و شرح میکند و سپس به شرح بیت بعدی میپردازد.
آغاز: ای آنکه جز تو نیست در هر دو جهان ×× برتر ز خیالی و مبرا ز گمان / هرچند که عین هر نشانی، لیکن ×× این است نشانت که تو را نیست نشان ... یا من تنزه ذاته بذاته عن مجانسة مخلوقاته و یا من خصت الوحدانية بذاته ... اما بعد يقول الفقير الى رحمة رب العالى محمد صالح الخلخالى هذا فقرات منى على قصيدة المشهورة المعروفة ... قال الناظم رحمة الله عليه: چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی ×× صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی ...
انجام: کاش دانایان پیشین میبگفتندی تمام ×× تا خلاف ناتمامان از میان بر خاستی. که: و يزكيهم و يعلمهم الكتاب و الحكمة بعد از آن راهی باین معانی به توفیق الله تعالی میتواند راه یافت و السلام على من اتبع الهدى.
چاپ: شرح خلخالی بارها چاپ شده از جمله همراه با تحفة المراد به چاپ رسیده؛ همچنین در میراث اسلامی ایران، دفتر چهارم، به کوشش علی اکبر خان محمدی، ص 238- 262 چاپ شده
[دنا 956/6-958 (44 نسخه)؛ الذریعه 15/14 و 250/15؛ نسخههای منزوی 1245/2؛ راهنمای پژوهش درباره میرفندرسکی 110-121؛ فهرستواره منزوی 208/6]
نسخههای خطی این اثر
52 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
18100 ض | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 2 |
حججی
نجف آباد
|
23/5 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 7 | شناسنامه ← |
| 3 |
دانشگاه
تهران
|
2871/3 | محمد محسن بن آقا میرزا محمد حسین پسر میرزا عبدالغنی طبیب کرمانی | 1245ق | نستعلیق | 19 | شناسنامه ← |
| 4 |
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
|
1675/10الف | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 5 |
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
|
598/1م | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 6 |
ملک
تهران
|
777/5 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 20 | شناسنامه ← |
| 7 |
ملک
تهران
|
6193/14 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 20 | شناسنامه ← |
| 8 |
وزیری
یزد
|
899/2 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 16 | شناسنامه ← |
| 9 |
وزیری
یزد
|
819/5 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 17 | شناسنامه ← |
| 10 |
معصومیه
قم
|
515/5 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 33 | شناسنامه ← |
| 11 |
طبسی
قم
|
667/2 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 12 |
مسجد اعظم
قم
|
1029/1 | عباسعلی بن زین العابدین آملی | بیتاریخ | نستعلیق | 16 | شناسنامه ← |
| 13 |
سپهسالار
تهران
|
6522/4 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 9 | شناسنامه ← |
| 14 |
رضوی
مشهد
|
15059 | عبدالحمید تولمی | 1331ق | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 15 |
دانشگاه
تهران
|
1/1587-ف | بیکاتب | 14 شوال 1308ق | - | - | شناسنامه ← |
| 16 |
سپهسالار
تهران
|
7535/3 | محمد علی کرمانشاهی | 1304ق | نستعلیق | 30 | شناسنامه ← |
| 17 |
برنا، قاسم
همدان
|
39/4 | بیکاتب | قرن 14 | - | - | شناسنامه ← |
| 18 |
مجلس
تهران
|
11705 | بیکاتب | قرن 14 | نستعلیق، شکسته | 31 | شناسنامه ← |
| 19 |
شاهچراغ
شیراز
|
628 | هادی قاری امامزاده ابن ملامحمد | 1297ق | نسخ | 78 | شناسنامه ← |
| 20 |
حقوق
تهران
|
30/1 - د | محمد بن محمد باقر کاشانی | سهشنبه 14 ربیع الثانی 1293ق | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 21 |
گلپایگانی
قم
|
5108/3-25/198 | بیکاتب | شوال 1279ق | نستعلیق | 15 | شناسنامه ← |
| 22 |
دانشگاه
تهران
|
2909/2 | بیکاتب | 1262ق | نستعلیق | 24 | شناسنامه ← |
| 23 |
رضوی
مشهد
|
6330 | علی اکبر بن محمد کریم سالیانی | 15 رجب 1258ق | نستعلیق، نسخ | 16 | شناسنامه ← |
| 24 |
مرعشی
قم
|
4660/6 | عبده الحمید بن محمد رضا یزدی | 1257ق | نستعلیق | 13 | شناسنامه ← |
| 25 |
رضوی
مشهد
|
16415/2 | بیکاتب | 1250ق | شکسته نستعلیق | 35 | شناسنامه ← |
| 26 |
رضوی
مشهد
|
16611/1 | علی محمد بن محمد شاهزلی قاینی خراسانی | 1245-1246ق | نستعلیق، نسخ | 52 | شناسنامه ← |
| 27 |
مجلس
تهران
|
1/16 خوئی | محد حسن | 1244ق | شکسته نستعلیق | 39 | شناسنامه ← |
| 28 |
رضوی
مشهد
|
11134/4 | بیکاتب | 1241ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 29 |
رضوی
مشهد
|
12892/4 | بیکاتب | شعبان 1241ق | - | - | شناسنامه ← |
| 30 |
دیانی
بیرجند
|
108/9 | حسین بن سید علی خوسفی قائنی خراسانی | 1235ق | نسخ | 16 | شناسنامه ← |