نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح الشافية

š.-uš šāfīya
191 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 15 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/40009
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40009
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 19، ص 898 تا 909
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: صرف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح نظام
اهدا / به درخواست: مجدالدین اسمعیل بن قاضی رکن الدین یحیی بن اسمعیل
اثر مرتبط / وابسته به: الشافية فی الصرف؛ ابن حاجب، عثمان بن عمر (570-646)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

شرح مزجی و مشهوری بر رساله «الشافية» ابن حاجب مصری است و از قدیم الایام با عنوان و نام «شرح نظام» معروف و یکی از کتب درسی طلاب در مدارس اسلامی بوده است.
آغاز اثر
« أحمدک اللهم على أن وفقتنى لصرف ريعان الشباب في اقتناء العلوم و الاداب و اسألک یاذا المن تثبیتی ... »
انجام اثر
« و ذلك لمجيء الامالة فيه و الى و على لقولهم الیک و علیک و حتی لكونه بمعنى الى. قال المفتقر الى عفو ربه الكريم الحسن بن محمد النيسابوری المعروف بنظام نظم الله احواله في اولاه و آخراه هذا آخر ما قصدته من ایراد امال بی بها فی الدارين مال ... و تمتع بميامينها الخاص و العام و لا يحرمنا ثوابه اذا فیض فی اللحد المقام و يرحم الله عبداً قال آمينا تمت »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار عربی، صص 551-552 (نشانی 12 چاپ)؛ قاهره، مطبعة حجازی، 1356 و 1358ق؛ مطبعة الشركة الصحافية العثمانية، ج1-2، 1310ق.
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح شرح النظام؛ مازندرانی، محمد هادی بن محمد صالح (- 1120) شرح شرح النظام؛ شیخ کبیر، محمد حسن بن صفر علی (- 1345) حاشیة شرح الشافیة؛ نراقی، مجدالدین بن ابوالقاسم (- 14) کشف النظام = حاشیة شرح الشافیة؛ موسوی بیدلی کوه گیلانی، محمد علی بن محمد معصوم
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 775/6-780 (170 نسخه) کشف الظنون 1021/2 الذريعة 108/4 و 313/13 معجم المطبوعات 527 ريحانة الادب 208/4 روضات الجنات: 224 الاوقاف العامة موصل 190/2 بروکلمان 328/5

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● شرح الشافية = شرح نظام / صرف / عربی š.-uš šāfīya نظام الاعرج، حسن بن محمد، - 728 ؟ قمری nezām-ol-a‘raj, hasan ebn-e mohammad (- 1328) وابسته به: الشافية فی الصرف؛ ابن حاجب، عثمان بن عمر (570-646) به درخواست: مجدالدین اسمعیل بن قاضی رکن الدین یحیی بن اسمعیل شرح مزجی و مشهوری بر رساله «الشافية» ابن حاجب مصری است و از قدیم الایام با عنوان و نام «شرح نظام» معروف و یکی از کتب درسی طلاب در مدارس اسلامی بوده است. آغاز: أحمدک اللهم على أن وفقتنى لصرف ريعان الشباب في اقتناء العلوم و الاداب و اسألک یاذا المن تثبیتی ... انجام: و ذلك لمجيء الامالة فيه و الى و على لقولهم الیک و علیک و حتی لكونه بمعنى الى. قال المفتقر الى عفو ربه الكريم الحسن بن محمد النيسابوری المعروف بنظام نظم الله احواله في اولاه و آخراه هذا آخر ما قصدته من ایراد امال بی بها فی الدارين مال ... و تمتع بميامينها الخاص و العام و لا يحرمنا ثوابه اذا فیض فی اللحد المقام و يرحم الله عبداً قال آمينا تمت چاپ: مشار عربی، صص 551-552 (نشانی 12 چاپ)؛ قاهره، مطبعة حجازی، 1356 و 1358ق؛ مطبعة الشركة الصحافية العثمانية، ج1-2، 1310ق. [دنا 775/6-780 (170 نسخه)؛ کشف الظنون 1021/2؛ الذريعة 108/4 و 313/13؛ معجم المطبوعات 527؛ ريحانة الادب 208/4؛ روضات الجنات: 224؛ الاوقاف العامة موصل 190/2؛ بروکلمان 328/5] شرح و حواشی: 1- شرح شرح النظام؛ مازندرانی، محمد هادی بن محمد صالح (- 1120) 2- شرح شرح النظام؛ شیخ کبیر، محمد حسن بن صفر علی (- 1345) 3- حاشیة شرح الشافیة؛ نراقی، مجدالدین بن ابوالقاسم (- 14) 4- کشف النظام = حاشیة شرح الشافیة؛ موسوی بیدلی کوه گیلانی، محمد علی بن محمد معصوم

نسخه‌های خطی این اثر

191 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
151
رضوی
مشهد
14784 بی‌کاتب قرن 12، واقف: سید محمد باقر مولوی عربشاهی سبزواری، محرم 1405 نسخ 162 شناسنامه ←
152
الهیات
مشهد
21735/1 محمد صفی بن بدیع رضوی رمضان 1099ق نسخ - شناسنامه ←
153
رضوی
مشهد
13041 ابوالقاسم محرم 1098ق نسخ 87 شناسنامه ←
154
گلپایگانی
قم
3858/2-19/188 محمد هادی ابن محمد باقر حسینی تبریزی شنبه 3 ذیحجه 1098ق نسخ 94 شناسنامه ←
155
رضوی
مشهد
18193 محمد طالب بن محمد تقی 1097ق نسخ - شناسنامه ←
156
فرهنگ و ارشاد
کاشان
92 محمد علی بن ملاعلی شاه 17 صفر 1091ق نسخ 145 شناسنامه ←
157
رضوی
مشهد
29878 بی‌کاتب 1089ق نسخ - شناسنامه ←
158
مجلس
تهران
18610/2 محمد نصیر حسینی بروجردی شنبه 15 ذیحجه 1089ق نستعلیق، شکسته 146 شناسنامه ←
159
مروی
تهران
843 محمد شریف بن شهاب الدین محمد شهمیرزادی 1089ق - - شناسنامه ←
160
سپهسالار
تهران
6896 محمد اشرف ابن حاجی قاسم اصفهانی 1089ق نسخ 204 شناسنامه ←
161
صادقیه
دامغان
232 بی‌کاتب 8 شعبان 1089ق - 282 شناسنامه ←
162
مرکز احیاء
قم
348 فتح الله بن محمد باقر فراهانی چهارشنبه اواخر رجب 1084ق نسخ 239 شناسنامه ←
163
مدرسه صدر بازار
اصفهان
58 محمد هادی حمیرسی پنج‌شنبه 20 ذیقعده 1081ق نستعلیق 110 شناسنامه ←
164
رضوی
مشهد
23560 بی‌کاتب 1078ق نستعلیق - شناسنامه ←
165
وزیری
یزد
3016 محمد محسن یک‌شنبه 7 جمادی الاول 1077ق نسخ 131 شناسنامه ←
166
مجلس
تهران
18354 حسین بن محمد رضا غره ربیع الاول 1076ق نسخ 379 شناسنامه ←
167
مکتبة الزهراء
اصفهان
132 بی‌کاتب شنبه 19 ربیع الثانی 1073ق نستعلیق 148 شناسنامه ←
168
وزیری
یزد
395 ملا محمد زمان بن جلال الدین 2 شوال 1073ق نسخ 132 شناسنامه ←
169
ملی
تهران
3311 ابراهیم بن قاسم شولستانی 1069ق نستعلیق 193 شناسنامه ←
170
ملی
تهران
2350/1 طاهر بن حسین بافقی 1064ق نستعلیق، نسخ 179 شناسنامه ←
171
رضوی
مشهد
10333 رضی الدین محمد بن محمود بافقی 15 صفر 1063ق، واقف: حاذقی، آبان 1349 نستعلیق 105 شناسنامه ←
172
رضوی
مشهد
3947 محمد تقی ابن محمد طالب خلخالی 1062ق نسخ 140 شناسنامه ←
173
ملی
تهران
3928 محمد ریف جیلانی 1054ق نستعلیق 133 شناسنامه ←
174
گلپایگانی
قم
7781-52/121 محسن بن موسی رجب 1054ق نسخ 160 شناسنامه ←
175
رضوی
مشهد
13678 نبی بن کمال بن جلال الدین قزوینی سه‌شنبه 17 جمادی الاول 1029ق نستعلیق 102 شناسنامه ←
176
رضوی
مشهد
3948 جعفر بن فضل الله رضوی یک‌شنبه 13 ربیع الاول 1011ق نسخ 112 شناسنامه ←
177
رضوی
مشهد
10424 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق، نسخ 200 شناسنامه ←
178
مدرسه جعفریه
قائن
135 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 165 شناسنامه ←
179
وزیری
یزد
1157 بی‌کاتب اواخر قرن 11 نسخ 181 شناسنامه ←
180
وزیری
یزد
1114 بی‌کاتب قرن 11 شکسته، نسخ 141 شناسنامه ←