شرح دیوان المتنبی

● شرح دیوان المتنبی / ادبیات / عربی š.-u d.-il-mutanabbī واحدی، علی بن احمد، - 468 قمری vāḥedī, ‘alī ebn-e aḥmad (- 1076) وابسته به: دیوان المتنبی؛ متنبی، احمد بن حسین (303-354) تاریخ تألیف: 16 ربیع الثانی 462ق یکی از قدیم‌ترین شروح دیوان متنبی است بر اسلوب قدیم و بدون ترتیب و تنظیم قوافی. در آغاز، مؤلف مقدمه‌ای متضمن بحث درباره نویسندگان شرح بر دیوان متنبی و ناقدین آن نگاشته و بر هر یک از آن شروح خرده گرفته است. حاجی خلیفه در کتابش تصریح کرده است که این شرح بهتر از تمام شرح‌هایی است که بر دیوان متنبی نوشته‌اند. ناگفته نماند که بر دیوان متنبی به جز این شرح شروح بسیاری نوشته شده و به نوشته برخی از نویسندگان متجاوز بر 50 شرح است. آغاز: الحمدلله علی سوابغ النعم، و له الشکر علی حلائل القسم، ربنا الذی علم بالقلم، علم الانسان ما لم یعلم ... انجام: هذا آخر ما اشتمل علیه دیوانه الذی رتبه لنفسه ... و الله تعالى ذكره يتغمدنا و اياه بسعة رحمته ... انه الغفور المنان. چاپ: مشار عربی، ص548؛ بمبئی، 1271ق، چاپ سنگی؛ بمبئی، سنگی، 1302ق، وزیری، 270ص (در هامش) با عنوان خلاصة شرح دیوان متنبی؛ خلاصة شرح دیوان متنبی: بندر بمبئی، سنگی، 1269-1271، رحلی کوچک (خشتی)، 4+358ص [کشف الظنون 809/1 و 520/1؛ الذریعة 276/13؛ دارالکتب 206/3؛ معجم المطبوعات 190/5؛ بروکلمان 12/1 و 411) 524؛ سرکیس 1905/2؛ الاوقاف العامة موصل 53/2؛ دنا 717/6 (32 نسخه)]