شرح الخطبة التطنجية

● شرح الخطبة التطنجية = شرح الخطبة البطيحية = ارشاد المسترشدين / شرح حدیث / عربی š.-ul xuṭbat-it taṭnajīyya = š.-ul xuṭbat-il baṭīḥīyya = iršād-ul mustaršidīn رشتی، کاظم بن قاسم، 1212 - 1259 قمری raštī, kāzem ebn-e qāsem (1798 - 1843) وابسته به: الخطبة الطنتجية = الخطبة التطنجية؛ منسوب به علی بن ابی طالب (ع)، امام اول (- 40) تاریخ تألیف: ذیقعده 1235ق شرحی است مفصل بر خطبه موسوم به طتنجیه منسوب به حضرت امیرالمؤمنین (ع). این خطبه در کتاب نهج البلاغه مندرج نیست. حافظ رجب آن را در کتاب مشارق الانوار آورده و درباره آن گفته است: «ظاهرها انیق و باطنها عمیق فلیحذر من سوء ظنه فان فیها من تنزیه الخالق ما لایطیقها احد من الخلایق». گفته می‌شود در منزلی بین مدینه و کوفه بیان فرموده‌اند و مشتمل بر حکمت و فضایل بسیار می‌باشد. مؤلف ابتدا قسمتی از خطبه را آورده سپس مفصلاً به شرح می‌پردازد. نویسنده که آن را به درخواست عده‌ای شرح کرد آراء علما را در قبول یا رد این خطبه و امثال آن چون خطبة البیان، خطبة الافتخار و ... به چهار دسته تقسیم نموده و گفته است: «ان العلماء ... تشعبوا علی اربع شعب»: الاولى: طرحوا هذه الاخبار و اسقطوها من نظر الاعتبار و قالوا انها اخبار احاد لاتفید علما و عملا ...؛ الثانية: توقفوا فی تصدیقها و تکذیبها حیث را و شیوع هذه الاخبار و تکررها و تواردها فی کتب الفرقة المحقة و ورود الادعیة الکثیرة بمضمونها ...؛ الثالثة: تلقوها بالقبول و شهدوا علی حقیقتها لکنهم حاولوا معرفتها بالعقول و لم یستندوا الی آل الرسول علیهم السلام ...؛ الرابعة: عملوا بمقتضى قوله تعالی فلا و ربک لایومنون ... و هم المتبعون لقادة الدین الائمة الهادین ... آغاز: الحمدلله ... اما بعد فیقول العبد الفقیر ... ان بعض السادات الاجلاء النبلاء حرسه الله تعالى عن کل ضراء والاواء وایده بصنوف النعماء والالاء انجام: فاذا فهمت هذه الدقیقة فهمت ان اللحوق مساوق للادراک. چاپ: مکرر چاپ شده [الذریعة 201/7: متن، رقم 189 و 219/13 رقم 778 و 211/13: شرح؛ دنا 651/6 (28 نسخه)]