ادعیة السر

● ادعیة السر / دعا / عربی ad‘īyat-us sirr راوندی کاشانی، فضل الله بن علی، 483 - 572 ؟ قمری rāvandī kāšānī, fazl-ol-lāh ebn-e ‘alī (1091 - 1177) شامل ادعیه مختلفی است برای مقاصدی گوناگون که گفته شده در شب معراج به پیامبر اکرم (ص) تعلیم شده است. در آغاز آن علی (ع) از رسول خدا نقل می‌کند: «شب معراج که مرا به آسمان بردند وقتی به آسمان هفتم رسیدم چشمم به روزنه‌ای در عرش الهی افتاد که مانند دیگ می‌جوشید. همین که اراده بازگشت کردم مرا نزدیک آن روزنه نشانیدند و ندا کردند که ای محمد پروردگارت سلام می‌رساند و می‌فرماید تو در نزد او گرامی ترین آفریدگانی. نزد او علمی است که از همه پیامبران و امتهای آنان پنهان داشته و آن را برای تو و امتت روا داشته است ... و کسانی که به آن علم عمل کنند این ادعیه را بخوانند که برای تو می‌گویم هیچ گناهی که در گذشته کرده باشند و یا گناهی که پس از این کنند بدانها زیان نمی‌رساند و جهت این فضیلت و خاصیت تو را دستور می‌دهم که آن را پنهان داری و کتمان کنی» و در ادامه آمده: «لعنت خدا و فرشتگان او و پیامبران خدا و صالحان خلق او بر کسی که افشاگر سر رسول خدا باشد و آن را برای نااهلان فاش سازد». خداوند به پیامبرش می‌فرماید: «به تو دستور می‌دهم که آن را کتمان کنی تا عالمان به این دعا نگویند که خواندن این دعا ما را از اطاعت و انجام تکالیف الهی کفایت است». اسانید این ادعیه از عامه و خاصه وارد شده گرچه برخی از علماء متاخر در آن اشکال کرده‌اند. شیخ حر عاملی در «الجواهر السنیة»، کفعمی در «البلد الامین، میر داماد در «منتخب الاعمال»، شیخ احمد بن صالح آل طغان (- 1315ق) در «الصحيفة الصادقیة و الدعوات الجعفریة» و علامه مجلسی در «بحار الانوار» به نقل از «البلد الامین» کفعمی همه آن را به‌عینه آورده اند. در منابعی بخشی از «ادعیة السر» آورده شده همچون: «المصباح المتهجد» شیخ طوسی، «جنة الامان و ...» کفعمی، «فتح الابواب» سید بن طاوس، «الامام من اخطار الاسفار و الازمان» سید بن طاوس، «جمال الاسبوع» سید بن طاوس، «فلاح السائل» سید بن طاوس، «مکارم الاخلاق» طبرسی، «رساله تعقیبات» میرزا محمد استرآبادی و «مستدرک الوسائل» میرزا حسین نوری. 32 دعا قدسی است عناوین آن عبارت‌اند از: دعاء جهت محو کبائر، کثرت ذنوب، توبه، رضای حق تعالی، فقر، مصیبت، ترس از اعداء ــ از سباع ــ از شیاطین ــ از سلاطین، اختیار امر پروردگار، جهت بیمار، قحط و غلا، خروج از خانه، حفظ از سلطان، اجابت دعا، طلب امر خیر، عافیت از حسد و ریا، حاجت پنهانی، رضای خدایتعالی، رحمت خداوند، حفظ بدن و معونه، ابطال سحر، قبول نوافل، ادای دین، نعمت و کرامت، تقرب به حق تعالی، ابتدا به تجارب، امان از بلیات، رسیدن غایب، قبولی نماز، رفع شر شیطان. مؤلف «الذریعه» این کتاب را منسوب به فضل الله بن علی راوندی یکی از مشایخ ابن شهر آشوب می‌داند و سند آن را به امام محمد باقر (ع) می‌رساند و می‌گوید کفعمی در «بلدالامین» اسناد آن را انداخته است. آغاز: الحمدلله رب العالمین كفاءً لافضاله و صلواته على خير خلقه محمد و آله ادعيه السر رواية ابی جعفر الباقر عليه السلام عن اميرالمؤمنين عليه السلام قال كان لرسول الله صلى الله عليه وآله سرا لا يعلمه الا قلیل انجام: وانت ولى التكبير كله فلا اله الا انت فلك التكبير كله بكل تكبير انت له ولى رب عد على فى صلواتی هذه برفعكها زاکیة متقبلة انك انت السميع العليم فانه اذا قال ذلك رفعت له صلواته مضاعته فى اللوح المحفوظ چاپ: با تحقیق سعید رضا علی عسکری، میراث حدیث شیعه، دفتر چهارم، قم، مؤسسه فرهنگی دارالحدیث، 1378ش، ص 189 - 250. [الذریعة: 396/1-398؛ ریاض العلماء 364/4؛ مقدمه دیوان راوندی محدث ارموی، الدرجات الرفیعة؛ سید علیخان مدنی ص 506]