نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

سیر و سلوک

seyr va solūk
30 نسخه ثبت‌شده از قرن 13 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/37283
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #37283
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 18، ص 628 تا 630
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: سیر و سلوک
عناوین دیگر و هم‌تراز:
تحفة الملوک فی السیر و السلوک (tohfat-ol-molūk fe-s sayr-e va-s solūk) چهل منزل خلوص (čehel manzel-e xolūs) منازل چهل گانه (manāzel-e čehel gāna)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله مختصر و مهمی است در بیان طریقه سیر و سلوک الی الله؛ در آغاز ظهور و تکمیل استعداد را در چهل سالگی یاد کرده می‌گوید، باطن هر کس به مرحله چهلم از استعداد به فعلیت می‌رسد، آن‌گاه سیر منازل چهل‌گانه را در چهار شرط بیان می‌کند: 1. مقصود را بداند (حکیم گردد)؛ 2. خلوص (عارف گردد)؛ 3. سیر منازل چهل‌گانه؛ 4. طی عوالم عدیده، که منازل پیش از دخول در عالم خلوص است. این رساله به سید بن طاووس نیز منتسب است؛ در نسبت این رساله به سید بحر العلوم نظرات مختلفی مطرح شده است. علامه سید محمد حسین حسینی طهرانی در مقدمه مبسوطی که بر رساله سیر و سلوک بحر العلوم نگاشته در این باره به خوبی بحث نموده است.
آغاز اثر
« بسم الله خیر الاسماء. الحمد و الثناء لعین الوجود و الصلوة علی واقف مواقف الشهود و علی آله امناء المعبود ای همسفران فلک سعادت و صفاء و ای رفیقان راه خلوصیت (کذ) وفنا امکثوا انی آنست نار العلی آتیکم منها بخبر او جذوة من المنار لعلکم تصطلون بطرق عدیده از سید رسل و هادی سبل (کذ) مرویست که من اخلص. »
انجام اثر
« والحال به مسجد ابن طاووس مشهور است وحال از بنای آن مسجد اثری نیست والله ولی الامر کله. »
سوابق و چاپ‌های اثر
ایران، تهران، انتشارات حکمت، سید محمد حسین حسینی طهرانی؛ ایران، مشهد، بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی، 1388 شمسی، رضا استادی، حروفی، 1، وزیری، ضمن بیست رساله فارسی
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 288/6 (23 نسخه) نسخه‌های منزوی 1205/2 الذریعة 127/9 و 282/12 و 284 و 241/21 فهرستواره منزوی 48/7 با عنوان «اربعینیه» و 509/7

متن فنخا

● سیر و سلوک = تحفة الملوک فی السیر و السلوک = چهل منزل خلوص = منازل چهل گانه / سیر و سلوک / فارسی seyr va solūk = tohfat-ol-molūk fe-s sayr-e va-s solūk = čehel manzel-e xolūs = manāzel-e čehel gāna ؟ بحرالعلوم، محمد مهدی بن مرتضی، 1155 - 1212 قمری bahr-ol-‘olūm, mohammad mahdī ebn-e morteza (1742 - 1798) رساله مختصر و مهمی است در بیان طریقه سیر و سلوک الی الله؛ در آغاز ظهور و تکمیل استعداد را در چهل سالگی یاد کرده می‌گوید، باطن هر کس به مرحله چهلم از استعداد به فعلیت می‌رسد، آن‌گاه سیر منازل چهل‌گانه را در چهار شرط بیان می‌کند: 1. مقصود را بداند (حکیم گردد)؛ 2. خلوص (عارف گردد)؛ 3. سیر منازل چهل‌گانه؛ 4. طی عوالم عدیده، که منازل پیش از دخول در عالم خلوص است. این رساله به سید بن طاووس نیز منتسب است؛ در نسبت این رساله به سید بحر العلوم نظرات مختلفی مطرح شده است. علامه سید محمد حسین حسینی طهرانی در مقدمه مبسوطی که بر رساله سیر و سلوک بحر العلوم نگاشته در این باره به خوبی بحث نموده است. آغاز: بسم الله خیر الاسماء. الحمد و الثناء لعین الوجود و الصلوة علی واقف مواقف الشهود و علی آله امناء المعبود ای همسفران فلک سعادت و صفاء و ای رفیقان راه خلوصیت (کذ) وفنا امکثوا انی آنست نار العلی آتیکم منها بخبر او جذوة من المنار لعلکم تصطلون بطرق عدیده از سید رسل و هادی سبل (کذ) مرویست که من اخلص. انجام: والحال به مسجد ابن طاووس مشهور است وحال از بنای آن مسجد اثری نیست والله ولی الامر کله. چاپ: ایران، تهران، انتشارات حکمت، سید محمد حسین حسینی طهرانی؛ ایران، مشهد، بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی، 1388 شمسی، رضا استادی، حروفی، 1، وزیری، ضمن بیست رساله فارسی [دنا 288/6 (23 نسخه)؛ نسخه‌های منزوی 1205/2؛ الذریعة 127/9 و 282/12 و 284 و 241/21؛ فهرستواره منزوی 48/7 با عنوان «اربعینیه» و 509/7]

نسخه‌های خطی این اثر

30 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملک
تهران
2856/7 محمد ابراهیم سه‌شنبه 15 ذیقعده 1260ق شکسته نستعلیق 31 شناسنامه ←
2
دائرة المعارف
تهران
1563/5 بی‌کاتب 1262ق نسخ 32 شناسنامه ←
3
ملی
تهران
2468/1 بی‌کاتب 1268ق نستعلیق، شکسته 51 شناسنامه ←
4
رضوی
مشهد
606 بی‌کاتب سه‌شنبه 26 رمضان 1271ق شکسته نستعلیق 43 شناسنامه ←
5
گلپایگانی
قم
789/2-5/79 محمد حسین بن محمد صادق حسنی حسینی خاتون آبادی پنج‌شنبه 23 جمادی الاول 1288ق نستعلیق 37 شناسنامه ←
6
رضوی
مشهد
6847 بی‌کاتب شعبان 1291ق شکسته نستعلیق 43 شناسنامه ←
7
عبدالعظیم
تهران
353 رجبعلی جمعه 21 ربیع الاول 1293ق نستعلیق 46 شناسنامه ←
8
رضوی
مشهد
605 بی‌کاتب 1295ق نستعلیق 76 شناسنامه ←
9
مرکز احیاء
قم
2614/1 بی‌کاتب 1296ق نسخ 126 شناسنامه ←
10
دائرة المعارف
تهران
1456 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 43 شناسنامه ←
11
رضوی
مشهد
38258 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ 31 شناسنامه ←
12
دانشگاه
تهران
10768/3 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 43 شناسنامه ←
13
ادبیات
تهران
266 حکمت بی‌کاتب قرن 14 - - شناسنامه ←
14
مرکز احیاء
قم
1487 محمد جعفر شریف بن محمد نبی فدشکوهی فسوی 23 ربیع الاول 1300ق نستعلیق، نسخ 74 شناسنامه ←
15
دائرة المعارف
تهران
600 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق 17 شناسنامه ←
16
امام جمعه، محمد حسن
گلپایگان
29/6 محمد حسین پنج‌شنبه 12 صفر 1305ق نستعلیق 19 شناسنامه ←
17
مرعشی
قم
15563 بی‌کاتب 2 ذیحجه 1318ق نسخ 77 شناسنامه ←
18
رضوی
مشهد
20930 احمد بن محمدرضا حسینی خوانساری پنج‌شنبه 12 ربیع الاول 1333ق نستعلیق 18 شناسنامه ←
19
استادی، رضا
قم
نامعلوم نجم الدین عراقی 1333ق نستعلیق 38 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
10424 احمد بن ملا فرج یزدی غره ذیحجه 1341ق نستعلیق 81 شناسنامه ←
21
امام جمعه
زنجان
1مجموعه بدون شماره محمود بن ابی الفاضل حسینی دوشنبه 23 ربیع الثانی 1347ق - - شناسنامه ←
22
رضوی
مشهد
21522 حسینعلی حدود1360ق نسخ 19 شناسنامه ←
23
مرکز احیاء
قم
938/1 محمد غروی 1377ق نسخ 111 شناسنامه ←
24
رضوی
مشهد
18091 شاکری، رمضانعلی 1386ق نستعلیق، شکسته - شناسنامه ←
25
ملی
تهران
7024 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 42 شناسنامه ←
26
گلپایگانی
قم
8906-59/126 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 9 شناسنامه ←
27
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
484 آیة الله بروجردی بی‌تاریخ نستعلیق 55 شناسنامه ←
28
دانشگاه
تهران
358/5 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 26 شناسنامه ←
29
دانشگاه
تهران
864/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ تعلیق 4 شناسنامه ←
30
شیخ علی حیدر
مشهد
1336 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 31 شناسنامه ←