نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

اخراج غیر مشاکل در اجزای کبریت

exrāj-e qeyr-e mašākel dar ajzā-ye kebrīt
6 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/3555
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #3555
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 2، ص 468 تا 469
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: کیمیا

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ظاهراً تحریر دیگری از رساله زیبق و کبریت است. نویسنده می‌گوید برای آن‌که اجزاء کبریت متمایز شوند و غیرمشاکل از اجزای آن از آن خارج گردند اول باید کبریت را به نار عذاب یعنی به آتش آبی سوزاند و این تقطیر است. او این طریقه و طریقه دیگر را مفصل شرح می‌دهد.
آغاز اثر
« بدان که این دستور العمل کبریت میرابوالقاسم است و آن که قبل از این محرر شد بنابر بعضی اقوال آن حکیم است هر چند مفاد هر دو یکی است اول آب را از آتش بگیر یعنی آن را بسوزان بنار عذاب یعنی آتش آبی که آن تقطیر حکماء است. دستور کبریت مرحوم میرابوالقاسم مزبور و طریقه آن باین نحو است اول باید آب را از آتش بگیرد »
انجام اثر
« و حاصل این حل و عقد خشک را تر کردن و تر را خشک کردن است الحمد لواهب العقل على من يشاء ... و هذا نقل من خط ... ابوالقاسم الفندرسکی رحمه الله تعالى. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذريعة 196/18 نسخه‌های منزوی 629/1 ریحانة الادب 357/4 اعیان الشيعة 403/2

متن فنخا

● اخراج غیر مشاکل در اجزای کبریت / كيميا / فارسی exrāj-e qeyr-e mašākel dar ajzā-ye kebrīt میرفندرسکی، ابوالقاسم بن میرزا بزرگ، - 1050؟ قمری mīrfendereskī, ab-ol-qāsem ebn-e mīrzā bozorg ( - 1641) ظاهراً تحریر دیگری از رساله زیبق و کبریت است. نویسنده می‌گوید برای آن‌که اجزاء کبریت متمایز شوند و غیرمشاکل از اجزای آن از آن خارج گردند اول باید کبریت را به نار عذاب یعنی به آتش آبی سوزاند و این تقطیر است. او این طریقه و طریقه دیگر را مفصل شرح می‌دهد. آغاز: بدان که این دستور العمل کبریت میرابوالقاسم است و آن که قبل از این محرر شد بنابر بعضی اقوال آن حکیم است هر چند مفاد هر دو یکی است اول آب را از آتش بگیر یعنی آن را بسوزان بنار عذاب یعنی آتش آبی که آن تقطیر حکماء است. دستور کبریت مرحوم میرابوالقاسم مزبور و طریقه آن باین نحو است اول باید آب را از آتش بگیرد انجام: و حاصل این حل و عقد خشک را تر کردن و تر را خشک کردن است الحمد لواهب العقل على من يشاء ... و هذا نقل من خط ... ابوالقاسم الفندرسکی رحمه الله تعالى. [الذريعة 196/18؛ نسخه‌های منزوی 629/1؛ ریحانة الادب 357/4؛ اعیان الشيعة 403/2]

نسخه‌های خطی این اثر

6 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تهران
2892/4 بی‌کاتب محتملاً قرن 12 نستعلیق، نسخ 3 شناسنامه ←
2
مجلس
تهران
2780/7 بی‌کاتب ذیقعده 1287ق نستعلیق 10 شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
12632/38 بهائی بن احمد عاملی (کاظمی) اواخر قرن 12 یا اوایل قرن 13 نسخ 2 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
15652/5 اسماعیل بن یحیی مازندرانی 1233ق نستعلیق، نسخ 4 شناسنامه ←
5
ملی
تهران
7124 رجب علی ابن عبدالله 1277ق نسخ 4 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
12515/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 4 شناسنامه ←