نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

زهر الربیع (ترجمه)

عنوان پیراسته: زهر الربیع
zahr-or rabī‘ (t.)
11 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/34778
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #34778
تاریخ و سده تألیف: 1231 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 17، ص 737 تا 738
زبان و قالب: فارسی (translation)
رده‌های موضوعی: داستان
اهدا / به درخواست: محمد صالح خان بیگلربیگی مشهور به آقاجانی خان
اثر مرتبط / وابسته به: زهر الربیع فی الطرائف و الملح و المقال البدیع؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050-1112)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کشکولی است حاوی لطایف و حکایات تاریخی و نصایح و حل احادیث مشکله در دو مجلد، تألیف سید نعمت الله موسوی حسینی شوشتری که جلد اول آن به‌وسیله یکی از احفاد وی به نام نورالدین محمد بن نعمت الله موسوی از عربی به فارسی ترجمه شده است. مترجم در مؤخره کتاب درباره شیوه ترجمه می‌نویسد: «کتاب مزبور را ترجمه نموده و خمار عربیت از رخسار آن گشوده، مگر بعضی فقرات را که لطف آنها در عربیت و نقل به لفظ بوده مثل مراسلات عربیه و لطائفی که چیزی از محسنات بدیعیه در آن به کار رفته که متعرض نقل آن نگردیده، و حکایات مکرره را به ذکر یکی از آنها اکتفا نموده، و حکایتی که با وجود عاری ساختن آن از لباس عربیت به‌غایت قبیح و مستهجن [بود] و به این جهت شنونده از شنیدن آن مشمئز و متفر بود. خصوصاً از باب آخر ... ترک نموده». (مایل هروی)
آغاز اثر
« بسمله و به التوفیق - درود و سپاس و ستایش بیقیاس سزاوار صانعی است حکیم و قادری علیم که نسخه جامعه عالم امکان ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار فارسی، ج1، ص1294؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1302ق، وزیری؛ 1318ق، 333+2ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة: 106/4، 69/12 نسخه‌های منزوی 3546/5 دنا 1257/5 (7 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● زهر الربیع (ترجمه) / داستان / فارسی zahr-or rabī‘ (t.) جزائری، نورالدین محمد بن نعمت الله، ق13 قمری jazā’erī, nūr-od-dīn mohammad ebn-e ne‘mat-ol-lāh (- 19c) وابسته به: زهر الربیع فی الطرائف و الملح و المقال البدیع؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050-1112) به درخواست: محمد صالح خان بیگلربیگی مشهور به آقاجانی خان تاریخ تألیف: 1231ق کشکولی است حاوی لطایف و حکایات تاریخی و نصایح و حل احادیث مشکله در دو مجلد، تألیف سید نعمت الله موسوی حسینی شوشتری که جلد اول آن به‌وسیله یکی از احفاد وی به نام نورالدین محمد بن نعمت الله موسوی از عربی به فارسی ترجمه شده است. مترجم در مؤخره کتاب درباره شیوه ترجمه می‌نویسد: «کتاب مزبور را ترجمه نموده و خمار عربیت از رخسار آن گشوده، مگر بعضی فقرات را که لطف آنها در عربیت و نقل به لفظ بوده مثل مراسلات عربیه و لطائفی که چیزی از محسنات بدیعیه در آن به کار رفته که متعرض نقل آن نگردیده، و حکایات مکرره را به ذکر یکی از آنها اکتفا نموده، و حکایتی که با وجود عاری ساختن آن از لباس عربیت به‌غایت قبیح و مستهجن [بود] و به این جهت شنونده از شنیدن آن مشمئز و متفر بود. خصوصاً از باب آخر ... ترک نموده». (مایل هروی) آغاز: بسمله و به التوفیق - درود و سپاس و ستایش بیقیاس سزاوار صانعی است حکیم و قادری علیم که نسخه جامعه عالم امکان ... چاپ: مشار فارسی، ج1، ص1294؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1302ق، وزیری؛ 1318ق، 333+2ص [الذریعة: 106/4، 69/12؛ نسخه‌های منزوی 3546/5؛ دنا 1257/5 (7 نسخه)]

نسخه‌های خطی این اثر

11 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
11183 جزائری، نورالدین محمد بن نعمت الله (مؤلف) بی‌تاریخ نسخ 237 شناسنامه ←
2
انجمن آثار و مفاخر فرهنگی
تهران
126 بی‌کاتب جمعه 19 جمادی الثانی 1231ق نستعلیق، شکسته 440 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
4463 بی‌کاتب 1235ق نستعلیق، نسخ 236 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
5935 محمد باقر بن میرزا جان واعظ 1265ق نسخ - شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
9446 بی‌کاتب 1272ق نستعلیق - شناسنامه ←
6
مسجد اعظم
قم
2136 محمد یوسف مازندرانی 28 ذیقعده 1273ق نستعلیق 214 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
12789/2 عبدالله بن عیسی بن نظام الدین جیلانی غره شوال 1274ق شکسته نستعلیق 129 شناسنامه ←
8
شاهچراغ
شیراز
249 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق 72 شناسنامه ←
9
فیض مهدوی (کتابخانه)
کرمانشاه
بدون شماره/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
10
ملی
تهران
25242 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
11
مدارک فرهنگی
تهران
1600 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق 171 شناسنامه ←