الزوراء

● الزوراء = تنبيه الراقدين / فلسفه / عربی az-zawrā’ = tanbīh-ur rāqidīn دوانی، محمد بن اسعد، 830 - 908 ؟ قمری davvānī, mohammad ebn-e as‘ad (1427 - 1503) تاریخ تألیف: شنبه 29 شوال 872ق؛ محل تألیف: نجف و یا در تبریز در زاویه مظفریه رساله‌ای است در اثبات توحید بر اصول مذهب وحدت وجود، متضمن مباحثی جالب مربوط به اسرار روابط علل و معلولات و نسبت عوالم وجود به یکدیگر که میان حکمت بحثی و حکمت ذوقی جمع نموده است. عنوان‌ها: «تمهید، تذکره، تبصره، بسط و طاء، انارة فهم، تشبیه، رمز، ختم وصية» است. از این رساله به نام «تنبیه الراقدین» نیز یاد شده است. این رساله ــ چنان‌که خود مؤلف در آغاز حاشیه‌اش تصریح می‌نماید و در کتاب «المجالس» نیز یاد شده ــ بدین جهت به نام «الزوراء» نام گذاشته شده است که حضرت امیرالمؤمنین (ع) را در خواب دیده و از وی کسب فیوضات نموده است، و چون کلمه «زوراء» بر نهر دجله اطلاق می‌شود و این خواب در شهر بغداد بوده، مناسب دیده که این نام را برای رساله خود انتخاب نماید. آغاز: بسمله و هو حسبى في الاحوال و بيده ازمة الآمال الحمد لذاته لوليه بذاته ... فهذه نبذة من الحقايق بل زبدة من الدقايق. منبئة عن تشبيهات مبنية على تنبيهات تنبة الراقدين ... تمهيد: العلة للشيئ بالحقيقة ما يكون سببا لنفس ذلك الشيئ فان ما هو علة لمظهره مثلا فليس بالحقيقة علة له ... انجام: و لايفلح الساحر حيث اتى و لاتنسنی فی اوقاتک و اشرکتنی فی صوالح دعواتک و الصلاة والسلام على القديسين خصوصاً سیدنا سید الکل فی الکل و علی آله و صحبه اجمعین و الحمدلله رب العالمین چاپ: در چاپخانه حسینیه سال 1326، در مصر؛ ضمن الرسائل المختاره، تصحیح دکتر سید احمد تویسرکانی، سال 1364؛ ضمن سبع رسائل، مرکز نشر میراث مکتوب، سال 1381، تحقیق دکتر سید احمد تویسرکانی [الذریعة 63/12 و 103/6 و 443/4 و 303/13 و 93/12؛ کشف الظنون: «الزوراء» و «الحوراء» 1836؛ ریحانة الادب 232/2؛ کشف الظنون 957/2؛ کتاب شناسی مکتب فلسفی شیراز 90-93؛ دنا 1252/5- 1255 (102 نسخه)] شرح و حواشی: 1- تتمة شرح الزوراء؛ دوانی، محمد بن اسعد (830-908) 2- شرح خطبة الزوراء = حاشیة خطبة رسالة الزوراء؛ دوانی، محمد بن اسعد (830-908) 3- شرح الزوراء = حاشیة الزوراء = الحوراء فی شرح الزوراء؛ دوانی، محمد بن اسعد (830-908) 4- حاشیة الزوراء = رد الزوراء؛ دشتکی شیرازی، منصور بن صدرالدین محمد (-948) 5- شرح الزوراء = شرح زوراء الکاشفة = تحقیق الزوراء؛ لاری، کمال بن محمد (-10) 6- حاشیة شرح الزوراء؛ لاری، کمال بن محمد (-10) 7- کشف الغطاء عما فی الزوراء = شرح الزوراء؛ شیرازی، عبدالله بن محمد (-10) 8- شرح الزوراء؛ حسینی، شجاع بن علی (-10) 9- شرح الزوراء؛ ملا شیخم کرد (-11) 10- الزوراء و الحوراء (ترجمه)؛ شیخ الاسلام موسی کاظم (1858-1919) 11- شرح الزوراء؛ قاضی نعمة الله 12- حاشیة الزوراء (3 عنوان) 13- شرح الزوراء (2 عنوان)