نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

اختیارات

extīyārāt
113 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/3467
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #3467
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 2، ص 387 تا 393
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: پیشگویی
عناوین دیگر و هم‌تراز:
اختیارات الایام (extīyārāt-ol-ayyām)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

از علامه مجلسی سه رساله در «اختیارات » گزارش شده: الف) اختیارات کبیر او در 40 «فصل» و یک «خاتمه» و افزون بر اختیارات آگاهی‌های بسیاری از خوابگزاری، جهان‌شناسی و جغرافیا دربر دارد. بیشتر این کتاب از احادیث اهل بیت (ع) بهره برده شده و از کتاب‌های نجومی و گفته‌های دانشمندان فن نجوم کمتر استفاده می‌کنند. ب) اختیارات صغیر که در سه «فصل» و یک «خاتمه» است: فصل 1. اختیار ایام ماه؛ فصل 2. اختیار ایام هفته؛ فصل 3. بیان اموری که موجب دفع نحوست ایام و ساعات است؛ خاتمه در ترجمه حدیث که مشتمل بر احکام خسوف و کسوف و حوادث هر سال. ج) اختیارات متوسط که در برخی از فهرست‌ها آمده است و ممکن است همان اختیارات صغیر او باشد. ظاهراً او ابتدا اختیارات صغیر را نگاشته و سپس با افزودن فصولی دیگر رساله‌ای دیگر پدید آورده است. سرآغاز دو رساله صغیر و کبیر به هم شباهت دارد. در اینجا نسخه‌هایی را می‌آوریم که به سبب شباهت سرآغازها یا نامشخص بودن آنها، معلوم نشد که کدام یک از آن رساله‌ها هستند.
آغاز اثر
« الحمدلله رب العالمین و الصلوة علی سید المرسلین محمد و آله و عترته الطاهرین المعصومین اما بعد چنین گوید اصغر عبادالله محمد باقر بن محمد تقی عفی الله عن جرایمهما »
سوابق و چاپ‌های اثر
اختیارات کبیر او مکرر چاپ شده است. و صغیر آن همراه کتاب مطارح الانظار به چاپ رسیده است؛ ایران، سنگی، بی‌ناشر، بدون تاریخ، خشتی؛ دارالخلافه طهران، سنگی، بدون کاتب، 1309-1310، خشتی، 95+1ص؛ ایران، سنگی، 1259، رقعی، بدون شماره صفحه
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
نسخه‌های منزوی 218/1 الذریعة 367/1 فهرستواره منزوی، 4: 2780-2782 دنا، 1: 431-435

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● اختیارات = اختیارات الایام / پیشگویی / فارسی extīyārāt = extīyārāt-ol-ayyām مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037 - 1110 قمری majlesī, mohammad bāqer ebn-e mohammad taqī (1628 - 1699) از علامه مجلسی سه رساله در «اختیارات » گزارش شده: الف) اختیارات کبیر او در 40 «فصل» و یک «خاتمه» و افزون بر اختیارات آگاهی‌های بسیاری از خوابگزاری، جهان‌شناسی و جغرافیا دربر دارد. بیشتر این کتاب از احادیث اهل بیت (ع) بهره برده شده و از کتاب‌های نجومی و گفته‌های دانشمندان فن نجوم کمتر استفاده می‌کنند. ب) اختیارات صغیر که در سه «فصل» و یک «خاتمه» است: فصل 1. اختیار ایام ماه؛ فصل 2. اختیار ایام هفته؛ فصل 3. بیان اموری که موجب دفع نحوست ایام و ساعات است؛ خاتمه در ترجمه حدیث که مشتمل بر احکام خسوف و کسوف و حوادث هر سال. ج) اختیارات متوسط که در برخی از فهرست‌ها آمده است و ممکن است همان اختیارات صغیر او باشد. ظاهراً او ابتدا اختیارات صغیر را نگاشته و سپس با افزودن فصولی دیگر رساله‌ای دیگر پدید آورده است. سرآغاز دو رساله صغیر و کبیر به هم شباهت دارد. در اینجا نسخه‌هایی را می‌آوریم که به سبب شباهت سرآغازها یا نامشخص بودن آنها، معلوم نشد که کدام یک از آن رساله‌ها هستند. آغاز: الحمدلله رب العالمین و الصلوة علی سید المرسلین محمد و آله و عترته الطاهرین المعصومین اما بعد چنین گوید اصغر عبادالله محمد باقر بن محمد تقی عفی الله عن جرایمهما چاپ: اختیارات کبیر او مکرر چاپ شده است. و صغیر آن همراه کتاب مطارح الانظار به چاپ رسیده است؛ ایران، سنگی، بی‌ناشر، بدون تاریخ، خشتی؛ دارالخلافه طهران، سنگی، بدون کاتب، 1309-1310، خشتی، 95+1ص؛ ایران، سنگی، 1259، رقعی، بدون شماره صفحه [نسخه‌های منزوی 218/1؛ الذریعة 367/1؛ فهرستواره منزوی، 4: 2780-2782؛ دنا، 1: 431-435]

نسخه‌های خطی این اثر

113 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
دانشگاه
تهران
8418/16 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 1 شناسنامه ←
32
دانشگاه
تهران
8879/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
33
اصغر زاده
مشهد
2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
34
رضوی
مشهد
12154/3 میرزا محبعلی خان ناظم الملک مرندی بی‌تاریخ نستعلیق، شکسته - شناسنامه ←
35
رضوی
مشهد
16306/3 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق - شناسنامه ←
36
رضوی
مشهد
ض13582 جعفر حسین بنگشی 1363ق نستعلیق - شناسنامه ←
37
رضوی
مشهد
ض10003 عبدالعلی 1341ق نستعلیق - شناسنامه ←
38
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
125الف بی‌کاتب 1300ق نستعلیق 122 شناسنامه ←
39
روضاتی
اصفهان
67 بی‌کاتب غره جمادی الثانی 1277ق نستعلیق - شناسنامه ←
40
فیضیه
قم
1919 بی‌کاتب 1269ق نستعلیق 23 شناسنامه ←
41
نجومی
کرمانشاه
2مجموعه بدون شماره علی اکبر بن عبد العلی کرمانی 1268ق - - شناسنامه ←
42
دانشگاه اصفهان
اصفهان
246/15 موسوی 15 ذیحجه 1268ق نسخ - شناسنامه ←
43
شیخ علی حیدر
مشهد
1330 محمد کاظم بن ملا امیر علی بن ملا موسی خان بن محمد باقر قزوینی رجب 1264ق نستعلیق 165 شناسنامه ←
44
مفتاح
تهران
380 بی‌کاتب 1264ق نسخ - شناسنامه ←
45
دانش‌سرای عالی-کتابخانه میرزا عبدالعظیم خان قریب گرگانی
تهران
93 بی‌کاتب 1263ق نستعلیق - شناسنامه ←
46
دانشگاه
تهران
2786/2 بی‌کاتب 1262ق نستعلیق 9 شناسنامه ←
47
مدرسه آیة الله خوئی
مشهد
115/1 بی‌کاتب غره رجب 1262ق نسخ 79 شناسنامه ←
48
وزیری
یزد
4053 بی‌کاتب 1262ق - - شناسنامه ←
49
رضوی
مشهد
ض12198 بی‌کاتب 1260ق نستعلیق - شناسنامه ←
50
دانشگاه
تهران
4155/6 محمد اسمعیل بن محمد کاظم بن محمد باقر مازندرانی 1260ق - 26 شناسنامه ←
51
وزیری
یزد
2319 بی‌کاتب 1259ق نسخ 74 شناسنامه ←
52
دانشگاه
تهران
9322 بی‌کاتب 1258ق نسخ 56 شناسنامه ←
53
انجمن آثار و مفاخر فرهنگی
تهران
46/1 محمد اسمعیل بن محمد ابراهیم کاشانی شنبه 20 جمادی الثانی1254ق نستعلیق 107 شناسنامه ←
54
مرعشی
قم
9185/2 رضا علی بن معصوم ولوکلائی 1253ق نستعلیق 40 شناسنامه ←
55
مدرسه غرب
همدان
4573 نصرالله 28 رمضان 1248ق، برای آقا لطف علی نستعلیق - شناسنامه ←
56
مفتاح
تهران
462 محمود بن ابی الحسن یزدی موسوی شوال 1241ق نسخ - شناسنامه ←
57
وزیری
یزد
1407/1 حسین پسر نعمت الله 14 صفر 1240ق نستعلیق 60 شناسنامه ←
58
مجلس
تهران
8803/8 بی‌کاتب 18 محرم 1240ق، برای آخوند ملا محمد نستعلیق، نسخ 14 شناسنامه ←
59
رضوی
مشهد
19310 بی‌کاتب 19 ذیحجه 1239ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
60
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
326/2ش ملا اسماعیل بن ملا حاجی بابای اردوباری 1236ق نسخ - شناسنامه ←