شناسنامه کتابشناختی اثر
رياض السالكين في شرح صحيفة سيد الساجدين (سید العابدين)
عنوان پیراسته: رياض السالكين في شرح صحيفة سيد الساجدين
rīyāḍ-us sālikīn fī š.-i ṣaḥīfat-i sayyid-is-sājidīn (sayyid-il-‘ābidīn)
پیوند کوتاه:
/w/34107
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #34107
پدیدآور / مؤلف:
مدنی، علی خان بن احمد
تاریخ و سده تألیف:
1094 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 17، ص 303
تا 312
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
شرح دعا
اهدا / به درخواست:
شاه سلطان حسین
اثر مرتبط / وابسته به:
الصحيفة الكاملة السجادية = الصحيفة السجادية؛ علی بن حسین (ع)، امام چهارم (38-94)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شامل 54 روضه است که در هر روضه یکی از ادعیه صحیفه سجادیه شامل خطبه و دیباچه مخصوص شرح گردیده و نخستین شرح کاملی است که بر صحیفه کامله سجادیه نوشته شده است. شیوه این شرح چنین است که عبارت دعا را نخست کاملاً نقل و سپس به شرح لغات و نکات ادبی و معانی و قسمتی از اسرار آن بهطور مبسوط میپردازد. سلسله مشایخ روایت مصنف که همه از پدران وی اند با نقل چند حدیث بدان طریق که خود به صورت رساله درآمده است و در آغاز بعضی از نسخ این شرح درج کرده اند. (عبدالحسین حائری)
آغاز اثر
« بسمله. اللهم انا نحمدک حمداً تؤتینا به من صحائف الحسنات صحيفة الكاملة ... و بعد، فیقول العبد ... علی صدرالدین المدنی بن احمد نظام الدین الحسینی ... »
انجام اثر
« بمن ینطق عن الهوی و الله يقول الحق و هويهدى السبيل عليه توکلت و هو على كل شيئ وكيل و الحمدلله رب العالمين و صلى الله علی سیدنا محمد و اله الاکرمین آمین »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص500؛ ایران، سنگی، رحلی، 546ص؛ تهران، 1271ق، 111ص (ص2-112)؛ چاپ جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، تحقیق: سید محسن حسینی امینی، 1368ش
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
شرح الصحيفة السجادية = تلخيص رياض السالكين؛ مدنی، علی خان بن احمد (1052-1118)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذريعة 25/4 و 325/11
مشار عربی 500
ریحانة الادب: 90/2
مكتبة امیرالمؤمنین 620/2
دنا 1093/5-1097 (105 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● رياض السالكين في شرح صحيفة سيد الساجدين (سید العابدين) / شرح دعا / عربی
rīyāḍ-us sālikīn fī š.-i ṣaḥīfat-i sayyid-is-sājidīn (sayyid-il-‘ābidīn)
مدنی، علی خان بن احمد، 1052 - 1118 ؟ قمری
madanī, ‘alī xān ebn-e aḥmad (1643 - 1707)
وابسته به: الصحيفة الكاملة السجادية = الصحيفة السجادية؛ علی بن حسین (ع)، امام چهارم (38-94)
اهدا به: شاه سلطان حسین
تاریخ تألیف: از 1094 تا چهارشنبه 11 شوال 1106ق
شامل 54 روضه است که در هر روضه یکی از ادعیه صحیفه سجادیه شامل خطبه و دیباچه مخصوص شرح گردیده و نخستین شرح کاملی است که بر صحیفه کامله سجادیه نوشته شده است. شیوه این شرح چنین است که عبارت دعا را نخست کاملاً نقل و سپس به شرح لغات و نکات ادبی و معانی و قسمتی از اسرار آن بهطور مبسوط میپردازد. سلسله مشایخ روایت مصنف که همه از پدران وی اند با نقل چند حدیث بدان طریق که خود به صورت رساله درآمده است و در آغاز بعضی از نسخ این شرح درج کرده اند. (عبدالحسین حائری)
آغاز: بسمله. اللهم انا نحمدک حمداً تؤتینا به من صحائف الحسنات صحيفة الكاملة ... و بعد، فیقول العبد ... علی صدرالدین المدنی بن احمد نظام الدین الحسینی ...
انجام: بمن ینطق عن الهوی و الله يقول الحق و هويهدى السبيل عليه توکلت و هو على كل شيئ وكيل و الحمدلله رب العالمين و صلى الله علی سیدنا محمد و اله الاکرمین آمین
چاپ: مشار عربی، ص500؛ ایران، سنگی، رحلی، 546ص؛ تهران، 1271ق، 111ص (ص2-112)؛ چاپ جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، تحقیق: سید محسن حسینی امینی، 1368ش
[الذريعة 25/4 و 325/11؛ مشار عربی 500؛ ریحانة الادب: 90/2؛ مكتبة امیرالمؤمنین 620/2؛ دنا 1093/5-1097 (105 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- شرح الصحيفة السجادية = تلخيص رياض السالكين؛ مدنی، علی خان بن احمد (1052-1118)
نسخههای خطی این اثر
111 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
صدوقی یزدی
یزد
|
113 | محمد نصیر بن محمد رضا طهرانی | سهشنبه 22 جمادی الاول 1129ق، به دستور شیخ زین الدین محمد جبل عاملی | نسخ | 387 | شناسنامه ← |
| 32 |
مسجد اعظم
قم
|
1645 | محمد حسین بن استاد الملک خسروشاهی | جمعه 10 رجب 1130ق | نستعلیق | 423 | شناسنامه ← |
| 33 |
فیضیه
قم
|
250 | محمد هاشم بن محمد مهدی مازندرانی | 1130ق | نسخ | 168 | شناسنامه ← |
| 34 |
مرعشی
قم
|
845 | محمد مهدی بن علیا الحسینی | چهارشنبه 21 ربیع الثانی 1133ق | نسخ | 354 | شناسنامه ← |
| 35 |
مجلس
تهران
|
7340 | محمد باقر بن محمد قاسم خوانساری | اوایل شعبان 1134ق | نسخ | 232 | شناسنامه ← |
| 36 |
ملک
تهران
|
1305 | بیکاتب | یکشنبه 24 رجب 1148ق | نستعلیق | 350 | شناسنامه ← |
| 37 |
دانشگاه
تهران
|
6791 | احمد محسن بن زین العابدین عاملی ابن محمد قاسم بن یوسف بن موسی بن محیی الدین جیرانی حلبی از نسل حبیب بن مظاهر | یکشنبه 14 صفر 1157ق | نسخ | 400 | شناسنامه ← |
| 38 |
مرکز احیاء
قم
|
2111 | بیکاتب | شعبان 1189ق | - | 548 | شناسنامه ← |
| 39 |
سلطنتی
تهران
|
1866 | علی صدرالدین حسینی | ربیع الاول 1190ق | نستعلیق | 743 | شناسنامه ← |
| 40 |
رضوی
مشهد
|
18432 | بیکاتب | 1196ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 41 |
مجلس
تهران
|
3375 | بیکاتب | اوایل قرن 12 | نستعلیق، شکسته، نسخ | 498 | شناسنامه ← |
| 42 |
وزیری
یزد
|
2691 | بیکاتب | در حیات مؤلف قرن 12 | نسخ | 415 | شناسنامه ← |
| 43 |
امام جمعه
زنجان
|
172 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 226 | شناسنامه ← |
| 44 |
مدرسه حکیم
شیراز
|
بدون شماره | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 45 |
مدرسه حکیم
شیراز
|
بدون شماره | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 46 |
دائرة المعارف
تهران
|
172 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 381 | شناسنامه ← |
| 47 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
1040 | بیکاتب | قرن 12 | - | - | شناسنامه ← |
| 48 |
رضوی
مشهد
|
36147 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 480 | شناسنامه ← |
| 49 |
رضوی
مشهد
|
31645 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 126 | شناسنامه ← |
| 50 |
رضوی
مشهد
|
31945 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 121 | شناسنامه ← |
| 51 |
دانشگاه
تهران
|
10770 | حاجی محمد خراسانی ترشیزی | قرن 12 | نسخ | 238 | شناسنامه ← |
| 52 |
مدرسه صدر بازار
اصفهان
|
3 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 272 | شناسنامه ← |
| 53 |
مرعشی
قم
|
15268 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 363 | شناسنامه ← |
| 54 |
رضوی
مشهد
|
8945 | بیکاتب | احتمالاً قرن 12 | نسخ | 293 | شناسنامه ← |
| 55 |
رضوی
مشهد
|
9748 | بیکاتب | حدود اواسط قرن 12 | نستعلیق | 114 | شناسنامه ← |
| 56 |
وزیری
یزد
|
353 | بیکاتب | اواخر قرن 12 | نسخ | 428 | شناسنامه ← |
| 57 |
مرکز احیاء
قم
|
4437 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 300 | شناسنامه ← |
| 58 |
وزیری
یزد
|
1142 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 45 | شناسنامه ← |
| 59 |
ملک
تهران
|
3027 | بیکاتب | اواخر قرن 12 | نسخ | 308 | شناسنامه ← |
| 60 |
وزیری
یزد
|
610 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 182 | شناسنامه ← |