رساله اکبری

کتاب بیست و دو باب دارد که باز پسین آن خاتمه است و باب‌های 1 و 20 و اندکی از باب 2 در نسخه نیست. این اثر غیر از مجموعه اکبری است (ش 263/2 پزشکی) و ممکن است مجربات اکبری باشد که در فهرست ایوانف (ص 729 ش 1571) و دیوان هند (ش 2342) و ریو (480/2) یاد شده است. فصول: باب 3. صداع؛ 4. درد شقیقه و سرسام و حمق و نسیان و جمود و سهو و سبات؛ 5. بیان دوار و سدر و جنون و عشق و صرع و سکته و کابوس و مالیخولیا و حذر؛ 6. بیان فالج و لقوه و اختلاج و رعشه و تشنج؛ 7. امراض گوش؛ 8. بیان امراض لب و دهان و دندان و زبان؛ 9. بیان امراض حلق و خناق و سرفه و تنگی نفس و سینه و شش و ذات الریه الجنب و ذات الصدر و خفقان و غشی؛ 10. علامات امراض معده و صعف قلب و پیچش شکم و فواق و جوع البقر و شهوت الکلیه و فساد الکلیه وهیضه و اسهال و امراض جگر؛ 11. بیان استسقاء که سوء القنه گویند و یرقان و سپرز و قولنج و کرمهای شکم و زحیر و بواسیر و امراض مقعد؛ 12. امراض مثانه و گرده و حرقة البول و سوزاک و سلس البول و بول النوم و بول الدم و اینسون و قضیب و معالجات؛ 13. ضعف باه و در امور مجامعت و سستی قضیب و نقصان شهوت و قدری از امور زنان؛ 14. بیان امراض پشت و گرده و سرین و نقرس و مفاصل و عرق النساء؛ 15. بیان تب‌ها و تب را اقسام می‌باشد در اجناس عالیه حمی یوم و حمی متعفن و حمی دق؛ 16. بیان بیماری‌های سایر اعضا چون سعفه و کری و اورام و خارش و سرخ باد و کلف و جذام و حصبه و نبات اللیل و آبله فرنگ و جوشش و خشگی‌های ظاهر اعظا که پدید آید و خیارک و سرطان و خنازیر؛ 17. بیان مرض آتشک و داخس و آکله و طاعون و کلف و بهق برص و گند وداء اللحیة و داء الثعلب و سفید شدن مو در جوانی و درهم رفتن مو و لاغری و فربهی بدن؛ 18. بیان تدبیر کحال و امراض چشم؛ 19. فنون جراحت و دمل‌ها و جراحت‌ها و زخم‌ها که بر بدن آدمی از شمشیر و کارد و خنجر و سوختگی آتش و یا سببی دیگر می‌رسد و علاج آنها؛ 20. دانستن فصد و مکان رگها که مکان آنها را بدانند تا سهوی اتفاق نیفتد؛ 21. سمیات و معالجه آنها و مداوا نمودن از ادویه جات در پنج فصل؛ 22. خاتمه در بیان دستور استعمال بعضی از ادویه‌جات چون، چوب چینی عشبه، ماء الجبن، شیر شیر، شاهتره، آب کاسنی، برگ بید، آب کدو، آب خیار کشوث و غیره.