شناسنامه کتابشناختی اثر
ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
پیوند کوتاه:
/w/31461
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #31461
پدیدآور / مؤلف:
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن
تاریخ و سده تألیف:
1055 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 16، ص 91
تا 104
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
اثر مرتبط / وابسته به:
ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز اثر
« طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 19/10
ایضاح المكنون 542/1
ریحانة الأدب 244/5
مقدمهای بر فقه شیعه: 241
مكتبة امیرالمؤمنین 493/2
دنا 485/5-491 (164 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد / فقه / عربی
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن، 1017 - 1090 قمری
mohaqqeq-e sabzevārī, mohammad bāqer ebn-e mohammad mo'men (1609 - 1679)
وابسته به: ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
تاریخ تألیف: 1055ق
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز: طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف
صلوة: بسمله ... كتاب الصلوة الصلوة لغة هى الدعاء قال الله تعالى وصل عليهم و قال النبى ص وصلت عليكم الملائكة واذا اكل عند الصائم صلت عليه الملائكة
زكاة: بسمله، حمدله، و الصلوة على محمد و آله الطاهرين. قال المصنف: كتاب الزكوة، الزكوة فى اللغة الطهارة و الزيادة و النمو
چاپ: مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
[الذریعة 19/10؛ ایضاح المكنون 542/1؛ ریحانة الأدب 244/5؛ مقدمهای بر فقه شیعه: 241؛ مكتبة امیرالمؤمنین 493/2؛ دنا 485/5-491 (164 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
2- الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
3- مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
4- الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
5- اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
نسخههای خطی این اثر
171 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 151 |
مدرسه باقریه
مشهد
|
141 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 152 |
قاضی طباطبائی
تبریز
|
بدون شماره | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 153 |
امام جمعه
زنجان
|
بدون شماره | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 154 |
مدرسه خیرات خان
مشهد
|
59 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق، نسخ | 129 | شناسنامه ← |
| 155 |
فیضیه
قم
|
80 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 334 | شناسنامه ← |
| 156 |
فیضیه
قم
|
585 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 180 | شناسنامه ← |
| 157 |
فیضیه
قم
|
1033 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 191 | شناسنامه ← |
| 158 |
امام صادق
قزوین
|
367 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 415 | شناسنامه ← |
| 159 |
امام صادق
قزوین
|
399 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 325 | شناسنامه ← |
| 160 |
فیضیه
قم
|
1104/3 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 65 | شناسنامه ← |
| 161 |
ملک
تهران
|
2776/2 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 77 | شناسنامه ← |
| 162 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
385 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 189 | شناسنامه ← |
| 163 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
185/7 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 3 | شناسنامه ← |
| 164 |
عمومی
مراغه
|
183 | علی بن ابراهیم بن عبدالمنسوب | بیتاریخ | نسخ | 271 | شناسنامه ← |
| 165 |
فرید تنکابنی، عبدالوهاب
رامسر
|
4 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 400 | شناسنامه ← |
| 166 |
فرید تنکابنی، عبدالوهاب
رامسر
|
14 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 167 |
فاضل قائینی
قم
|
133 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 168 |
مسجد اعظم
قم
|
1749 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 225 | شناسنامه ← |
| 169 |
رضوی
مشهد
|
5710 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 148 | شناسنامه ← |
| 170 |
سپهسالار
تهران
|
2336 | جعیفر حافی حائری | بیتاریخ | - | 148 | شناسنامه ← |
| 171 |
الهیات
مشهد
|
22370/1 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |