شناسنامه کتابشناختی اثر
ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
پیوند کوتاه:
/w/31461
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #31461
پدیدآور / مؤلف:
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن
تاریخ و سده تألیف:
1055 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 16، ص 91
تا 104
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
اثر مرتبط / وابسته به:
ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز اثر
« طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 19/10
ایضاح المكنون 542/1
ریحانة الأدب 244/5
مقدمهای بر فقه شیعه: 241
مكتبة امیرالمؤمنین 493/2
دنا 485/5-491 (164 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد / فقه / عربی
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن، 1017 - 1090 قمری
mohaqqeq-e sabzevārī, mohammad bāqer ebn-e mohammad mo'men (1609 - 1679)
وابسته به: ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
تاریخ تألیف: 1055ق
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز: طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف
صلوة: بسمله ... كتاب الصلوة الصلوة لغة هى الدعاء قال الله تعالى وصل عليهم و قال النبى ص وصلت عليكم الملائكة واذا اكل عند الصائم صلت عليه الملائكة
زكاة: بسمله، حمدله، و الصلوة على محمد و آله الطاهرين. قال المصنف: كتاب الزكوة، الزكوة فى اللغة الطهارة و الزيادة و النمو
چاپ: مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
[الذریعة 19/10؛ ایضاح المكنون 542/1؛ ریحانة الأدب 244/5؛ مقدمهای بر فقه شیعه: 241؛ مكتبة امیرالمؤمنین 493/2؛ دنا 485/5-491 (164 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
2- الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
3- مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
4- الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
5- اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
نسخههای خطی این اثر
171 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 91 |
مجلس
تهران
|
5043 | محمد علی بن محمد طاهر | دوشنبه 5 صفر 1200ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 92 |
امام جمعه
زنجان
|
121 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 159 | شناسنامه ← |
| 93 |
مرکز احیاء
قم
|
3041 | حسن بن ... | سهشنبه از دهه دوم جمادی الاول 1203ق | نسخ | 130 | شناسنامه ← |
| 94 |
رضوی
مشهد
|
19772 | محمد بن محمد مقیم خوانساری | 1207ق | نسخ | 91 | شناسنامه ← |
| 95 |
دانشگاه
تهران
|
6760 | محمد علی بن محمد ابراهیم بندرآبادی | 4 ربیع الاول 1211ق | نسخ | 306 | شناسنامه ← |
| 96 |
رضوی
مشهد
|
24075 | خراسانی، محمد معصوم | 1214ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 97 |
الهیات
مشهد
|
22399 | محمود بن حاجی درویش | 15 شوال 1215ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 98 |
چهل ستون
تهران
|
97 | محمد رحیم اردبیلی | 1222ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 99 |
ملک
تهران
|
2142 | بیکاتب | 10 جمادی الثانی 1223ق | نسخ | 411 | شناسنامه ← |
| 100 |
ملک
تهران
|
2910 | جعفر بن محمد علی بن سمیع تبریزی نجفی | 1 جمادی الاول 1223ق | نسخ | 344 | شناسنامه ← |
| 101 |
ملی
تهران
|
4509 | محمد قاسم بن محمد بن حمزه ملقب به دبزی نجفی | 1225 و 1226ق | نستعلیق | 261 | شناسنامه ← |
| 102 |
امام صادق
قزوین
|
462 | عبد الهادی بن احمد | بیتاریخ | نسخ | 215 | شناسنامه ← |
| 103 |
رضوی
مشهد
|
37860 | محمد بن محمد علی ریزی | شعبان 1228ق | نسخ | 371 | شناسنامه ← |
| 104 |
گوهرشاد
مشهد
|
82 | ابراهیم بن آقا محمد نجف آبادی | دوشنبه 28 ذیقعده 1229ق | نسخ | 215 | شناسنامه ← |
| 105 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
80 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 106 |
امام صادق
اردکان یزد
|
22 | سید باقر | 1229ق | نسخ | 395 | شناسنامه ← |
| 107 |
فیضیه
قم
|
92 | حسین بن محمد صادق حسینی امامی | 1230ق، برای حجة الاسلام شفتی | نسخ | 308 | شناسنامه ← |
| 108 |
مرعشی
قم
|
1346 | علی بن قاسم خونساری | 1231ق | نسخ | 360 | شناسنامه ← |
| 109 |
مرعشی
قم
|
1345 | علی بن محمد قاسم خونساری | جمعه 26 صفر 1234ق | نسخ | 441 | شناسنامه ← |
| 110 |
مدرسه علوی
خوانسار
|
بدون شماره | ابن محمد علی، علی اکبر | ذیحجه 1234ق | نسخ | 166 | شناسنامه ← |
| 111 |
مكتبة الزهراء
اصفهان
|
4 | حسین بن محمد خوانساری | شنبه 29 شوال 1234ق | نسخ | 259 | شناسنامه ← |
| 112 |
سپهسالار
تهران
|
2335 | سید یوسف | 1235ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 113 |
رضوی
مشهد
|
37263 | علی نقی موسوی | جمادی الاول 1236ق | نسخ | 162 | شناسنامه ← |
| 114 |
ملی
تهران
|
626 | یوسف بن میر محمد صادق حسینی | 1236ق | نسخ | 196 | شناسنامه ← |
| 115 |
عبدالعظیم
تهران
|
16 | فضل الله | 1236ق | نسخ | 271 | شناسنامه ← |
| 116 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
770 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 117 |
مكتبة الزهراء
اصفهان
|
195 | عبدالله بن میرزا محمد جربادقانی | 1237ق | نسخ | 316 | شناسنامه ← |
| 118 |
مروی
تهران
|
434 | بیکاتب | 1238ق | - | - | شناسنامه ← |
| 119 |
گلپایگانی
قم
|
1828-10/138 | محمد تقی بن محمد ابراهیم طباطبائی | چهارشنبه 24 رمضان 1238ق | نسخ | 321 | شناسنامه ← |
| 120 |
سپهسالار
تهران
|
2337 | محمدباقر بن محمد هادی | 1240ق | نسخ | 561 | شناسنامه ← |