الذخیرة الخوارزمشاهیة

● الذخیرة الخوارزمشاهیة / طب / عربی ad-daxīrat-ul xārazmšāhīya جرجانی، اسماعیل بن حسن، 434 - 531 قمری jorjānī, esmā‘īl ebn-e hasan (1043 - 1137) تحریر عربی ذخیره خوارزمشاهی است که توسط خود مؤلف آن انجام شده است. مؤلف را نکوهش کردند که غالب نوشته‌هایش به پارسی است، او ذخیره را به عربی برگردانیده و زبدة الطب را به عربی نگاشت تا از زبان مردم در امان باشد. آغاز: بسم الله الرحمن الرحیم. رب اختم الحمدلله رب العالمین حمد الشاکرین و الصلوة علی النبی المصطفی محمد و آله الطاهرین اعلمو اخوانی ایدکم الله و ایای برحمته و افاض علیکم و علی من نعمه مالاینقصه و عن عفوه مالایضره هی انی بعد بلوغی السبعین من عمری جمعت بخوارزم کتاب الذخیرة الخوارزمشاهیة فی الطب باللغة الجمعیة و بعد فراغی منه وجدت کل من نظر فی ذلک الکتاب یتاسف علیه و یعاتبنی (یعاقبنی) فیه و یقول لیتک جمعت هذا الکتاب علی هذا الترتیب باللغة العربیة لیکون استمتاع الناس به اکثر و اطنب فی هذا الباب. فلما طال ذلک و کثر هذا المقال و علمت ایضا ان کثیرا من الاغراض العلمیة لایفی اللغة العجمیة بایفاء حقها کما ینبغی الا بالتکلف و اطالة الکلام مع التقصير فيه فان من الکلم ماله فی اللغة العربیة ذوق حسن و رونق لطیف یتیقظ له ذهن المستمع و المتعلم و اذا نقل ذلک الی العجمیة ذهب رونقه و لم یکمل معناه و یبعد عن الطباع ... و اخذت فی هذا النقل و عزمت علی ان افنی بقیه عمری فیه و فیما ینتفع الناس من غیر ذلک و ارید ان الحق به و ازید فیه من الفوائد مالم یساعد نی اللغة العجمیة فی ایفاء حقها و ایضاحها فان و فی بذلک بقیة عمری فهو المراد ... [دنا 472/5 (2 نسخه)]