نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

دیوان سلطان

d.-e soltān
12 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/29835
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #29835
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 15، ص 352 تا 354
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: شعر

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

سراینده این دیوان سلطان محمد از فرزندان فتحعلی شاه قاجار است که سلطان تخلص داشته و چند سالی حاکم اصفهان نیز بوده است این شاهزاده چون طبع شعر داشته سال‌ها با یغمای جندقی شاعر معروف به سر بوده است. چون یغما می‌میرد حاج اسماعیل نامی جامع دیوان او می‌شود و در این جمع‌آوری چون آشنا به سبک شعر یغما نبوده تعداد 79 غزل از سیف الدوله را به نام یغما داخل دیوان یغما می‌کند و چون او هم در می‌گذرد پسر او میرزا عبدالباقی دیوان یغمای جمع‌آوری شده از طریق پدر را به چاپ می‌رساند و 79 غزل سیف الدوله را به نام یغما به چاپ می‌رساند. سلطان محمد به پاس دوستی گذشته با یغما بر آن می‌شود که این 79 غزل را از دیوان خود حذف کند تا شبهه سرقتی بر یغما نرود. اما بعد از چندی پسر یغما، اسماعیل هنر، از خراسان به تهران می‌آید و به قصد سلطان واقف می‌شود او را از این عمل بر حذر می‌کند و می‌گوید من گواهی خواهم داد که تعدادی از غزلیات پدرم از آن تو است.
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 194/5 الذریعة 459/9 نسخه‌های منزوی 2355/3 مجمع الفصحاء 31/1

متن فنخا

● دیوان سلطان / شعر / فارسی d.-e soltān سلطان محمد میرزا قاجار، 1227؟ - 1292 ؟ قمری soltān mohammad mīrzā qājār (1812 - 1875) سراینده این دیوان سلطان محمد از فرزندان فتحعلی شاه قاجار است که سلطان تخلص داشته و چند سالی حاکم اصفهان نیز بوده است این شاهزاده چون طبع شعر داشته سال‌ها با یغمای جندقی شاعر معروف به سر بوده است. چون یغما می‌میرد حاج اسماعیل نامی جامع دیوان او می‌شود و در این جمع‌آوری چون آشنا به سبک شعر یغما نبوده تعداد 79 غزل از سیف الدوله را به نام یغما داخل دیوان یغما می‌کند و چون او هم در می‌گذرد پسر او میرزا عبدالباقی دیوان یغمای جمع‌آوری شده از طریق پدر را به چاپ می‌رساند و 79 غزل سیف الدوله را به نام یغما به چاپ می‌رساند. سلطان محمد به پاس دوستی گذشته با یغما بر آن می‌شود که این 79 غزل را از دیوان خود حذف کند تا شبهه سرقتی بر یغما نرود. اما بعد از چندی پسر یغما، اسماعیل هنر، از خراسان به تهران می‌آید و به قصد سلطان واقف می‌شود او را از این عمل بر حذر می‌کند و می‌گوید من گواهی خواهم داد که تعدادی از غزلیات پدرم از آن تو است. [دنا 194/5؛ الذریعة 459/9؛ نسخه‌های منزوی 2355/3؛ مجمع الفصحاء 31/1]

نسخه‌های خطی این اثر

12 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تهران
1295 سلطان محمد میرزا قاجار (مؤلف) 1293ق شکسته نستعلیق 129 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
839 بی‌کاتب محتملاً قرن 13 شکسته نستعلیق 61 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
9324 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 46 شناسنامه ←
4
دانشگاه
تهران
2648 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 61 شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
4664 علیمحمد بن احمد طباطبائی اردستانی 1292ق شکسته نستعلیق 179 شناسنامه ←
6
گوهرشاد
مشهد
924/1 بی‌کاتب قرن 14 شکسته نستعلیق 7 شناسنامه ←
7
دانشگاه
تهران
3723 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق 50 شناسنامه ←
8
ادبیات
مشهد
104 فرخ بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 50 شناسنامه ←
9
دانشگاه
تهران
6160/1 بی‌کاتب قرن 13 تا14 نستعلیق - شناسنامه ←
10
سلطنتی
تهران
556 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 129 شناسنامه ←
11
مسجد اعظم
قم
4074/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 25 شناسنامه ←
12
مرکز احیاء
قم
691 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 49 شناسنامه ←