دیناریه

● دیناریه = مقاله فلسیه / داستان / فارسی dīnārīye = maqāle-ye falsīye طبیب تهرانی، حبیب بن عباس، ق13 قمری tabīb-e tehrānī, habīb ebn-e ‘abbās ( - 19c) تاریخ تألیف: یک‌شنبه 28 صفر 1290ق در ایامی که کشور ایران گرفتار قحطی و گرانی بوده و کسی از بی پولی نمی‌توانست چیزی به دست آورد. مؤلف رساله حاضر را در اوصاف پول به صورت رمان ساخته و پرداخته است. در آن وجه نیاز به پول و مصارف و اهمیت آن را بیان نموده است. قصد مؤلف از این کتاب شکایت از بی پولی خودش بوده است. این بیت را ماده تاریخ آن قرار داده است: گشت تاریخ فلسية ×× پول غول و ما بسم الله آغاز: سپاس حکیمی را سزاست که نظام انسان را بر وجود جمال آفریده و احتیاج ایشان در نفس وی پسندیده. وی را خلعتی به منصب باب نعمانی داده و قوة به نمودن مشکل گشائی. بر ارباب بینش و هوش و صاحبان کمال با چشم و گوش مخفی و پوشیده نماناد که این رساله‌ای است موسوم به مقاله فلسیه من كلام الحقير حبيب بن عباس طبيب المتخلص بالبديع ... انجام: نه آسودگی که به تحصیل علوم نشینم و نه راحتی که خلوت برگزینم المفلس فی امان الله. قسم به حشت و جاه و جلال سلطانی ×× که یک فلوس ندارد حبیب تهرانی. فبعد هذا توكلت على الله انه مسبب الاسباب و مفتح الابواب. گشت تاریخ فلسيه ×× پول غول و ما بسم الله چاپ: گنجینه بهارستان، بخش تاریخ 1، به کوشش سید سعید میر محمد صادق، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، بهار 1384ش، با تصحیح سوسن اصیلی